Macarıstanın paytaxtı Budapeştdə yerləşən Azərbaycan Evində Xalq artisti, görkəmli kino və teatr aktyoru Fəxrəddin Manafovla görüş keçirilib. Görüşdə Macarıstanda yaşayan soydaşlarımızla yanaşı, Azərbaycanın, Qazaxıstanın, Özbəkistanın və Gürcüstanın Macarıstandakı səfirləri də iştirak ediblər.

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Azərbaycan Respublikasının Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsindən verilən məlumata görə, Macarıstan Azərbaycan Evinin rəhbəri İbrahim Səfərli ömrünün böyük hissəsini ölkəmizdə kino və teatr sahələrinin inkişafına həsr edən Fəxrəddin Manafovla görüşün soydaşlarımız üçün xüsusi önəm daşıdığını vurğulayıb. Bildirib ki, belə görüşlər milli mədəniyyətimizin tanıdılması, gənclərin incəsənətə marağının gücləndirilməsi baxımından mühüm rol oynayır, görkəmli aktyorun kino və teatra göstərdiyi misilsiz xidmətlər isə yeni nəsil üçün ilham mənbəyidir.

Azərbaycan Respublikasının Macarıstandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Tahir Tağızadə çıxışında Fəxrəddin Manafovun zəngin yaradıcılığından söz açaraq, onun müxtəlif ekran işlərində və teatr səhnələrində canlandırdığı xarakterik obrazlarla ölkəmizdə və xaricdə geniş tamaşaçı sevgisi qazandığını qeyd edib. Xalq artistinin yaratdığı rolların milli kinomuzun və mədəniyyətimizin inkişafına əvəzsiz töhfələr verdiyini diqqətə çatdırıb.

Daha sonra soydaşlarımızı maraqlandıran sualları cavablandıran Fəxrəddin Manafov zəngin yaradıcılıq yolu, kino və teatr sahəsində əldə etdiyi təcrübə, eləcə də mədəniyyətin cəmiyyətin formalaşmasındakı rolu ilə bağlı fikirlərini bölüşüb. O, sənətə olan sevgisini və sədaqətini uğurunun əsas amili kimi dəyərləndirib, hər kəsə daim öz üzərində işləməyi və milli dəyərlərə sadiq qalmağı tövsiyə edib. Xalq artisti göstərilən qonaqpərvərliyə görə Azərbaycan Respublikasının Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin dəstəyi ilə fəaliyyət göstərən Macarıstan Azərbaycan Evinə, görüşə qatılan soydaşlarımıza minnətdarlığını ifadə edib.

Görüşdə, həmçinin Azərbaycan kinosundan, sənətkarın kinoda və teatrda yaratdığı obrazlardan söhbət açılıb. Dövlətimizin mədəniyyət və incəsənət nümayəndələrinə daimi qayğısından bəhs edilib.

Toplantıda Fəxrəddin Manafovun ifasında “Otello”nun monoloqu” videoçarxı göstərilib.

Mədəniyyət və incəsənət sahəsi üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən görüş iştirakçılarda xoş və unudulmaz təəssüratlar yaradıb.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)

Fərasət Babazadə, NDU-nun Filologiya ixtisası üzrə III kurs tələbəsi, “Ədəbiyyat və incəsənət”

İnsan bu dünyaya qışqıraraq gəlir. Sanki yoxluqdan varlığa keçidin ağrısını səsi ilə bildirir. Biz dünyaya səsimizlə gəlirik — elə bil varlığımızı sübut etmək üçün hayqırırıq. İlk nəfəs... Həyat bizi görsün, eşitsin deyə. Amma ölüm gələndə heç nə demirik. O, sakitcə yaxınlaşır. Bir pəncərə örtülür, bir nəfəs dayanır. Heç kim bilmir o an nə düşündük, nə hiss etdik. Varlıq səsdir, həyat hərəkətdir, amma ölüm... o həmişə sakit gəlir. Əslində ölüm sükutun bir adıdır. O, səsi də, sözü də arxada qoyar.

Varlıq və yoxluq arasında bizə verilən zaman — bir andır. Bu anın necə keçəcəyi bizim əlimizdədir. Bəzən yaşamaq öz-özünə baş verir, amma əslində yaşamaq bir qərardır. Varlığın ağırlığını daşımaq, nəfəsin məsuliyyətini hiss etməkdir. Bu iki səssizlik arasında bir yol var: həyat. Biz o yolu keçərkən gah danışırıq, gah susuruq. Amma ən gözəli, yeri gülməkdir. Çünki gülüş — həyatın bizdən istədiyi cavabdır. Və bütün bu ağırlığın içində gülümsəmək — ən böyük cəsarətdir.

Axı insan yalnız sevinəndə gülmür. Bəzən içində fırtınalar qoparkən gülümsəyir. Bəzən gülüş, məğlubiyyətin içində belə ruhun uduzmamağıdır. Sən susursan, gözlərin danışır. Varlıq susur, gülüş səni xatırladır.

Bizi yaddan çıxaracaq çox şey var. Zaman, insanlar, tozlanan xatirələr... Amma bir gülüş — bir anda hər şeyi geri qaytara bilər. Elə ona görə də biz səs-küylə doğulub susqun ölürük, amma yaşamaq... yaşamaq gülümsəyə bilməkdir. Öz varlığını qaranlığın içində işıq kimi saxlamaqdır. Bəzən ağrını unutduran, bəzən içindəki fırtınanı gizlədən, bəzən də sadəcə var olduğunu hiss etdirən bir gülüş. Hər şey susur, zaman keçir, insanlar gedir. Amma sən gülümsəyə bilmisənsə, deməli yaşamağın bir mənası olub.

Əgər bu ruhuna toxundusa, bunu oxuyarkən gülümsədinsə deməli mən də var olmuşam.

“İnsan, gülmədiyi günü, yaşadım deyə həyat dəftərinə qeyd etməməlidir” demişdir Sokrat.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)

Murad Vəlixanov, "Ədəbiyyat və İncəsənət"

Bu gün, aprelin 22-si böyük bir bayram, BMT-in himayəsi ilə bizim hamımızın doğma evi – Beynəlxalq Ana-Yer kürəsi günü qeyd edilir.

Bu bayram 22 aprel 2009-cu ildə BMT-in Baş Assambleyasının 63-cü sessiyasında təsis edilmiş və 2010-cu ildən başlayaraq hər il aprelin 22-si keçirilir. Baş Assambleyasının 63-cü sessiyasının sədri Migel d'Eskoto Brokman bildirmişdir ki, bu Beynəlxalq günün qətnamədə yer alması Yerin və onun ekosisteminin bizim evimiz olmasının, insanlığa həyat verməsinin təzahürüdür.

Qətnamədə həmçinin bildirilir ki, “Ana-Yer” termini bir çox ölkələrdə qəbul olmuşdur və insan, yer planeti və onun ekosistemləri arasındakı əlaqəni əks etdirir. BMT-in bütün üzv ölkələrinə, beynəlxalq və qeyri-hökumət təşkilatlarına “Beynəlxalq Ana-Yer kürəsi Günü”-nü qeyd etməyi tövsiyə edən Baş Assambleya, bu bayramın artıq hər il bir çox ölkələrdə qeyd olunduğunu diqqətə çatdırır. Şimal yarımkürədə Yer Kürəsi günü yazda, Cənub yarımkürədə isə payızsa qeyd olunur. Bu ümumdünya aksiyasının əsas məqsədi cəmiyyətin və hər bir insanın Yerin problemlərinə, onun ətraf mühitinin problemlərinə diqqəti cəlb etməkdir.

Bizim Yer Kürəmiz necədir? Hesablamalara görə, Yer Kürəsinin 4.5 milyard il yaşı vardır. Bu gün hər kəs öz həyətinin, küçəsinin yaşıllaşdırılmasında, abadlaşdırılmasında iştirak edə bilər. 22 Aprel Ana-Yer kürəsi Günü, yaz bərabərliyi günündə qeyd olunan Yer Günü kimi, planetin bütün yaşayış məskənlərində yaşayan hər bir sakinə bizim böyük ortaq evimizə minnətdarlıq etmək imkanı verir. Hər il dünya ölkələrinin alimləri bu gündə dəyirmi masa arxasında qlobal ekoloji problemləri müzakirə etmək üçün toplaşırlar. Müxtəlif ölkələrdə fərqli- fərqli aksiya və tədbirlər keçirilir. Bunlar konfranslar, sərgilər, şəhərin ən işlək küçələrində avtomobil hərəkətinin dayandırılması, ərazilərin təmizlənməsi və ağacların əkilməsidir.

Gəlin biz də Dünyamızı, Yer Kürəmizi, öz yurdumuzu-yuvamızı qorumaqda əlimizdən gələni əsirgəməyək!

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)

Elman Eldaroğlu, “Ədəbiyyat və incəsənət”

Ölkədə elə bir qələm adamı tapılmaz ki, onun haqqında məlumatı olmasın. Eləcə də, diqqətli oxucuların arasında ərsəyə gətirdiyi əsərlərdən xəbərdar olanlar da az deyil. İddia edir ki, dünya ədəbiyyatına skelet-roman anlayışını o gətirib…

Bəli, bu dəfə sizə yazıçı, publisist Seymur Baycandan söhbət açmaq istəyirəm. Onun 50 yaşı tamam olur…

Deyir ki: - “Qəzavü-qədər elə gətirib ki, rus ədəbiyyatını daha çox oxumuşam. Şübhəsiz, oxuduqlarım yazdıqlarıma öz təsirini göstərib. Moskvalı bir rəssam qız vardı. O, “Həyatımın ən xoşbəxt günü” kitabımdakı hekayələri oxuyub demişdi ki, elə bil bu hekayələri Qafqazda yaşayan bir rus yazıçı yazıb. Ümumiyyətlə, bu sözü kitablarımı rus dilində oxuyan müxtəlif xalqlara mənsub adamlardan dəfələrlə eşitmişəm.”

 Sanki alayı planetdən gəlib. Əhvalı tez-tez dəyişir. Onu bir dəfə mülayim, mehriban görən, növbəti dəfə qaş-qabaqlı, sərt, əsəbi, daha sonra həddindən artıq kədərli, üzgün görə bilər. Hamıya yadplanetlilər, qəribə məxluqlar kimi baxır, elə bil bu dünyanın adamı deyil. Gözəl qələmi var, amma Azərbycan dilinin qrammatikasını yaxşı bilmədiyini etiraf edir:

“Bircə onu bilirəm ki, cümlə qurtaranda nöqtə qoymaq lazımdır. Lap əvvəllər, buna görə tez-tez narahat olurdum. Amma sonralar bəzi məşhur yazıçıların əlyazmalarını görəndən sonra təskinlik tapdım. Sən demə, mənim yazanda buraxdığım qrammatik səhvlər, onların səhvlərinin yanında toya-bayrama getməlidir.”- söyləyir.

Daha sonra qınayır ki: - “Azərbaycanda yüzlərə yazıçı, şair, publisist, redaktor, tərcüməçi, bir sözlə, yazı-pozu adamı var. Yüzlərlə adam azərbaycan dilinin hesabına ev, təqaüd, müxtəlif mükafatlar, maaş, honorar alıb. Yüzlərlə adam azərbaycan dilinin hesabına ad-san qazanıb, cəmiyyətdə özünə azdan-çoxdan yer tutub, söz, vəzifə, mənsəb sahibi olub, məclislərdə tamada seçilib, ailə saxlayıb, uşaq böyüdüb. Azərbaycan dilinin hesabına adam olmuş yüzlərlə adamdan heç biri dil ətrafında gedən məlum müzakirələrdə qəti və açıq şəkildə azərbaycan dilinin tərəfini saxlamadı. Əksinə, Mirzə Cəlilin dilini Akop Martayanın yaratdığı saxta, süni dilin ayağına verdilər. Bunu ciddi-cəhdlə əsaslandırmağa çalışdılar. Ən yaxşı halda nala-mıxa vurdular. Mus-mus dedilər, lakin Mustafa deməyə heç kimin cəsarəti çatmadı. Mirzə Cəlilin dilini Akop Martayanın yaratdığı saxta, süni dilin ayağına vermək məsuliyyətsizliyin, tənbəlliyin, qorxaqlığın, yaltaqlığın təzahürü olmaqla yanaşı, həm də nankorluğun, çörəyi dizinin üstə olmağın, yediyi qaba tüpürməyin göstəricisidir. Hər şeyi qoyaq bir qırağa, insan heç olmasa yemək yediyi, su içdiyi qaba hörmət edər…”

1976-cı ilin aprel ayının 22-də Füzuli rayonunda anadan olub. Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi məktəbi bitirib. Qafqaz universitetinin "Dövlət və bələdiyyə idarəetməsi” fakültəsində oxuyub. Lakin universiteti yarımçıq qoyub, təhsilini davam etdirməyib. Hekayələri rus, gürcü, erməni, ukrayna, qazax və s. dillərdə çap olunub. Publisistik fəaliyyəti dönəmində "Reytinq", "Milli yol", "Gündəlik Azərbaycan" və digər qəzetlərlə əməkdaşlıq edib. Publisistika üzrə "Cənnətdə bazar günü" yazısına görə "Media Açarı" mükafatına layiq görülüb. İyirmi beşə yaxın kitabın müəllifidr...

Deyir ki:- “Məni bu ölkədə publisist kimi tanıyanlar daha çoxdur. Bu da təbiidir. Məqalələrim daha çox yayılır, daha çox oxunur. Hətta publisist kimi tanıyanların çoxu hekayələr kitabımın, romanlarımın heç üzünü də görməyiblər. Eşidiblər ki, nəsə arada vaxtım olanda bekarçılıqdan hekayə, roman da yazıram. Mənimlə maraqlanan oxucular kitablarımı axtarıb tapıb oxuyurlar. Onların da çoxu Bakıda yaşayan oxuculardı. Gənclərdir. Burda oxumaq marağından əlavə dəstək vermək məqsədi də var. Yəni kitabı almaqla bir növ mənə dəstəklərini göstərirlər. Bu adamları, bu oxucuları yazılarımla qazanmışam, uzun illər, bir-bir. Kitablarımı almaqla bir növ öz minnətdarlıqlarını bildirirlər. Əgər publisistikayla məşğul olmasaydım, məni tanıyan adamların sayı bəlkə də heç yüzü keçməzdi. Odur ki, az-çox tanınmağıma görə publisistikaya minnətdaram.” 

Azərbaycan Ədəbiyyatının müstəqillik dövrü yazıçılarındandır. Üsyankar təbiətə malikdir. Bir də görürsən ki, hansısa yazıçını inkar edir, onun yaradıcılığını şübhə altına alıb tənqid edir. Ümumiyyətlə, qarışıq fikirləri çoxdur. Nə qədər haqlı olub-olmamadığını isə deyə bilmərəm. Bircə onu bilirəm ki, fikirlərini dəstəkləyənlər də var...

Qəribə xüsusiyyətləri çoxdur. Atası vəfat edəndə on dörd yaşı olub. Atasını dəfn edib qəbiristanlıqdan çıxanda, qəbiristanlığın çölündəki bulağın suyunda əl-üzünü yuyub. Soyuq su ona necə təsir edibsə mahnı oxumağa başlayıb. Adamlar da elə biliblər ki, dərddən havalanıb...

Deyir ki:- “Bəzən özümü tanımaqda çətinlik çəkirəm. Hansı hadisəyə necə reaksiya verəcəyim həmin an ovqatımın necəliyindən asılıdır. Bir də görürsən ki, çox böyük cəsarət nümayiş etdirirəm. Özüm də məəttəl qalıram ki, mən bunu necə bacardım? Bəzən isə kölgəmdən də qorxuram.”

Onunla dostluq, yoldaşlıq etmək çox çətindir. Qeyri-adi hərəkətləri ilə adamı məyus və ya da ki heyrətləndirə bilir. Yadıma dünyaşöhrətli bəstəkarlardan biri düşdü. Konsertlərinin sonunda şalvarını aşağı çəkib, arxasını onu alqışlayan tamaşaçılara göstərməklə “minnətdarlıq” edirdi. Hər dəfə də, onu dahi olduğuna görə bağışlayırdılar...

Bəli, aprelin 22-si ölkədə tanınan yazıçı, publisist Seymur Baycanın ad günüdür.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)

Şərəf Cəlilli,

Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

Peyğəmbər Əleyisəlləmin Əhli-beytindən olan Şeyx Mövlana Malik İbrahimin anası azərbaycanlı idi...

İslam bir dəyər, dəyərlərin əyarı, eyni zamanda Tanrının Yer üzünə göndərdiyi sonuncu inanc yeridir. İslamafobiya duyğuları ilə dünyanın düzənini, mizanını pozan qüvvələr   “İslam fütuhatı” ifadəsini yanlış olaraq müharibə, torpaqların işğalı, xalqları zorla dinini dəyişməyə məcbur etmə, talancılıq və qəsbkarlığa dini don geydirmə mənasında başa düşür və ya təqdim edir.

İslam dünyasında sayca ən çox müsəlmanın yaşadığı ölkə sayılan İndoneziyanın heç bir basqı və işğal olmadan İslam dinini qəbul etməsi, bu yanlış düşüncələrin əsası olmadığını sübut edən amillərdəndir. İslamın sufi cərəyanına mənsub olan İndoneziya müsəlmanları bu mənada doğru olaraq “fətih” kəlməsini məhz könüllərin fəthi və elmi-irfanın nəticəsi kimi qəbul edirlər.

İslam dininin İndoneziyada yayılmasının tarixi Birinci Vəli Songonun adı ilə bağlıdır. O, İndoneziya dilində “9 müdrikdən birincisi” adlandırılan Mövlana Malik İbrahimdir. Geniş yayılmış fərziyyəyə görə, o, İndoneziya adasına 1392-ci ildə Səmərqənddən gəlmişdi. Bunu sübut edən əsas qaynaqlar XIX əsrdə yaşamış Rang Qavarsistanın və 1884–1962-ci illərdə yaşamış Müftü Çoxorun əsərləridir.

Təhsilini Səmərqənddə alması və İndoneziyaya da Səmərqənddən getməsi səbəbindən onun ləqəblərindən biri “Əl-Səmərqəndi” olmuşdur. Mənbələrdən o da məlumdur ki, Mövlana Malik İbrahim Səmərqəndə Əmir Teymurun istəyi ilə Xəzər dənizinin sahilindən, daha dəqiq desək Azərbaycandan gəlmişdir. Səmərqənddən  İndoneziyaya gedən Mövlana Malik İbrahim burada İslamı yaymaqla onun təməl daşına çevrilmişdir.

Nəiminin Əhli-beytə bağlı müridi

Şeyx Mövlana Malik İbrahim Peyğəmbər Əleyisəlləmin Əhli-beytinə aid olub, IV imam Əli Zeynalabdinin nəslindəndir. Anası azərbaycanlıdır. Onun Azərbaycandan olduğunu İndoneziyanın Azərbaycandakı səfiri Hüsnan bəy Fanani də 2019-cu ildə verdiyi müsahibəsində təsdiq etmişdir.

İslam tarixi ilə bağlı ciddi tədqiqatçıların verdiyi məlumatlara əsasən, Mövlana Malik İbrahim böyük hürufi şeyxi Fəzlullah Nəiminin tələbəsi olmuş və ondan İslamın batini sirlərini öyrənmişdir.

İndoneziyada İslamın yayılması tarixində Vəli-Songolar xüsusi yer tutur. Əldə olunan məlumatlara görə, o, XV-XVI əsrlərdə yaşamış 9 müdrikin başçısı kimi şöhrət qazanmışdır. Onun rəhbərlik etdiyi müdriklər səltənətinin üzvlərinin qəbirləri bu gün təkcə Cav adasından yox, həmçinin Asiyanın müsəlman bölgələrindən çoxsaylı insanın ziyarət etdiyi ehtirama layiq məkanlar hesab olunur. İslamın erkən dövr yayıcıları olmuş Vəli-Songolar bu ölkədə müqəddəs və möhtərəm insanlardır. Əsirlər boyu onların həyatı və fədakarlıqları haqqında danışılıb. Onlar barədə yayılmış məlumatların bir çoxu Cava torpağının tarixi adlanan əl-yazmalardan götürülüb. Və bu 9 müdrik övliyadan birincisi məhz Mövlana Malik İbrahim olmuşdur.

Mövlana Malik İbrahim daha çox əhalinin aşağı təbəqələrindən olan kastalar tərəfindən dəstək görmüş, sadə xalqla ünsiyyət quraraq onlara yerli məhsul yığımını artırmaq və müxtəlif xəstəliklərdən qorunmaq yollarını öyrətmişdir. Daha sonra hakim sinif və zadəganlar onunla yaxınlaşmış və onun sayəsində Tanrıya yaxınlaşmışlar.

İslam Məktəbi – Mədrəsəsini qurmaqla dinin təməl prinsiplərini yaymışdır

Devi Candravulan adlı İndoneziyalı kralın qızı ilə evləndikdən sonra Malik İbrahimin iki oğlu dünyaya gəlib. Öz işini Vietnam torpaqlarında həyata keçirən Malik İbrahim daha sonra Trovulana gedərək Mahacapit Padşahı ilə görüşmüş, ondan dəstək alaraq orada İslam Məktəbi – Mədrəsə qurmuşdur.

Onun haqqında İndoneziya xalqının dilində dolaşan rəvayətlərdən birində göstərilir ki, o, bir dəfə səyahət zamanı, bir bölgədə quraqlıq səbəbindən bir qrup kişinin bir qadını tanrılara qurban etməyə hazırlaşdığını görür. Malik İbrahimin onlarla söhbətindən sonra onlar həmin qadını buraxır.

Malik İbrahim özü isə xeyli sayda insanın gözü önündə yağış yağması üçün Tanrıya dua edir. Onun duasının qəbul olunması və yağışın yağması insanların kütləvi şəkildə İslam inancını qəbul etmələrinə vasitə olur.

İslam Elmləri Universitetinin qurucusu

İslamın bu ölkədə yayılması ilə bağlı Malik İbrahimin fəaliyyəti 1419-cu ildə onun ölümündən sonra övladları tərəfindən davam etdirilib. Mövlana Malik İbrahim şərqi Cavada, Gresik bölgəsinin Qapura kəndində dəfn edilib. Onun və onunla yanaşı dəfn edilmiş digər övliyaların qəbirləri bu gün də bütün İndoneziya xalqının daim ziyarət etdiyi məkanlar hesab olunur.

Mövlana Malik İbrahimin İndoneziya tarixi üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən bir sima olmasını ölkədə onun adını daşıyan İslam Elmləri Universitetinin mövcudluğu da sübut edir. Təməlləri Mövlana Malik İbrahim tərəfindən qoyulmuş İndoneziya İslamı bu gün də digər müsəlman ölkələrindən öz mükəmməlliyi, elmi əsası, sosial rifaha yönələn istiqaməti ilə seçilir.

İndoneziya müsəlmanları bu gün Myanmardakı müsəlman rohincaların kütləvi qətliamına, eləcə də Çində müsəlman uyğurların hüquqlarının pozulmasına cəsarətlə və kütləvi şəkildə etiraz aksiyaları keçirirlər. Uyğurların təməl haqlarının qorunması yolunda beynəlxalq müstəvidə addımlar atırlar.

İslam inancına, dəyərlərinə əksər müsəlman ölkələrindən daha gec, bir Azərbaycan türkünün sufi Mövlana Malik İbrahimin vasitəsilə qədəm qoyan İndoneziya müsəlmanları istər elm sahəsində tərəqqisinə görə, istərsə də zülmə qarşı haqq səsini ucaltmaqda bu gün bir çox müsəlman ölkələri üçün örnək ola biləcək səviyyəyə çatmışdır. 

Qarabağın, Şərqi Zəngəzurun işğalı zamanı da Azərbaycanın haqq səsinə dönən, müdafiəçi qismində çıxış edən İndoneziya bu gün bütün səviyyələrdə Azərbaycan Respublikası ilə dostluq, əməkdaşlıq münasibətlərini qorumaqdadır.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)

Nemət Tahir,

 “Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Qarabağ təmsilçisi

Bəxtiyar Vahabzadə xatirələrində yazır:

“Xalq şairi Səməd Vurğun xəstəxanada idi. Bir dəfə oğlu Yusiflə birlikdə onun yanına getmişdik. Ordan-burdan danışandan, hal-əhval tutandan sonra üzünü mənə tutub soruşdu ki, Bəxtiyar, yaradıcılıqda nə yenilik var? Təzə nə yazmısan?

Yusif Səmədoğlu dedi ki, ata, Bəxtiyar bir gözəl şeir yazıb, amma qəzetlər dərc eləmir. Deyirlər ki, millətçi şeirdir.

Səməd Vurğun soruşdu ki, şeir buradadırmı?

Mən cibimdən şeir yazılmış vərəqi çıxarıb, ona verdim.

Səməd Vurğun şeiri diqqətlə oxudu. Sonra qələmini götürüb həmin vərəqdə şeirin adı ilə birinci bəndin birinci misrası arasındakı boş yerdə — epiqraf, ithaf yerində öz əli ilə yazdı: “Biz Vətənimizi, millətimizi və dilimizi sevirik! V.İ.Lenin"

Üzünü yenə mənə tutdu:

- Sabah aparıb verərsən "Kommunist" qəzetinə…

Mən də onun dediyi kimi etdim”.

Bir gün sonra Bəxtiyar Vahabzadənin məşhur "Ana dili" şeiri Azərbaycan SSR-nin bir nömrəli qəzeti sayılan “Kommunist” qəzetinin ilk səhifəsində dərc olundu…

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)

Ülviyyə Əbülfəzqızı,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xüsusi Layihələr şöbəsi

 “Ədəbiyyat və İncəsənət” portalının media dəstəyi ilə Azərbaycan Ədəbiyyat Fondunun  Bakı Şəhəri Üzrə Təhsil İdarəsi ilə birgə keçirdiyi “Bir direktor, bir şagird” adlı layihəsinin məqsədi nümunəvi məktəblərimizi, istedadlı şagirdlərimizi üzə çıxarmaq, onların ədəbiyyata olan marağına diqqət yönəltməkdir.

Hazırda təqdimatda 276 nömrəli tam orta məktəbdir.

DİREKTOR :

Xoşqədəm Ələddin qızı Məmmədova 13.03.1985-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. 2006-cı ildə Azərbaycan Dövlət Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialının İbtidai təhsilin pedaqogikası və metodikası fakültəsini bitirib. 26 fevral 2013-cü ildə Binəqədi rayonu 179 nömrəli tam orta məktəbə kimya fənni üzrə laborant təyin edilib. Həmin ildəMüəllimlərin İşə Qəbulu (MİQ) imtahanından keçərək ibtidai sinif müəllimi kimi fəaliyyətə başlayıb. 2015-ci ildə müəllimlərin Diaqnostik qiymətləndirməsində ixtisası üzrə 100 faizlik nəticə göstərib. Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən direktorların və dərs hissə müdirlərinin işə qəbulu ilə bağlı imtahandan müvəffəqiyyətlə keçərək 2 noyabr 2016-cı il tarixində Binəqədi rayon 179 nömrəli tam orta məktəbə təlim-tərbiyə işləri üzrə direktor müavini təyin edilib. 10 sentyabr 2017-ci ildə Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən təşkil olunan İdarəetmə kursu, "Potensial direktorlar" kursunu uğurla bitirərək 10 oktyabr 2018-ci il tarixindən Binəqədi rayonu 205 nömrəli tam orta məktəbətəlim tərbiyə işləri üzrə direktor müavini və direktor əvəzi vəzifəsinə təyin olunub. 6 dekabr 2021- ci il tarixində həmin məktəbə direktor vəzifəsinə təyin olunub. 2023-cü ildə "Təhsildə inkişaf və innovasiyalar üzrə VII qrant müsabiqəsi" nin qalibidir. İkinci təhsil olaraq hal-hazırda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanına Dövlət İdarəçilik Akademiyasında təhsil alır.

8.09.2025-ci il tarixindən Bakı şəhəri 276 nömrəli tam orta məktəbin direktor vəzifəsinə təyin olunub. 3 övladı var.

ŞAGİRD :

Həsənli Əsma Eyvaz qızı 2012-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. Məktəbəqədər təhsilini başa vurduqdan sonra, 2018-ci ildə Xırdalan şəhəri, Abşeron rayonunda 1 nömrəli tam orta məktəbin 1-ci sinfinə qəbul olunmuşdur. Daha sonra 4-cü sinifdən Bakıdakı 276 nömrəli tam orta məktəbdə təhsilini davam etdirir. Hazırda 8-ci sinif şagirdidir. Dərslərə qarşı olan fəallığı, məsuliyyəti ilə seçilir. Eyni zamanda məktəbdə olan voleybol yarışlarında da fəal iştirak etmişdir. Azərbaycan dili, ədəbiyyat fənlərinə qarşı xüsusi marağı var. Və gələcəkdə hüquq sahəsində təhsil almağı hədəfləyir.

ESSE:

Fikrimcə xoşbəxtlik...

Xoşbəxtlik anlayışı hər kəs üçün fərqli ola bilər. Çünki hər insanın həyatdan gözləntiləri və arzuları müxtəlifdir. Çox insan sadəcə böyük hədəflərinə çatarkən bu hissi dada biləcəyini düşünür. Amma mənim fikirlərim buna əksdir. Çünki hər kəs kiçik şeylərlə, yəni hər zaman nail ola biləcəyi şeylərlə də bu hissi yaşaya bilər. Böyük hədəflərə gəldikdə isə hədəflərə, arzulara çatmağın, onları həyata keçirməyin ən böyük sirri xoşbəxtlikdir. Çünki insan, sadəcə, həqiqətən özünü xoşbəxt hiss etdikdə məqsədləri üçün irəli addım ata bilər, onlar üçün əziyyət çəkməyə razı ola bilər. Və ən əsası da xoşbəxtliyi hər şeydən öncə sevdiyimiz və bizə dəyər verən, hər zaman yanımızda olan insanlarda tapa bilərik. Burdan belə bir nəticə çıxartmaq mümkündür ki, sadəcə maddi uğurla xoşbəxt olmaq mümkünsüzdür. Əgər yanınızda həyatın nə qədər zövq alına bilinəcək yer olduğunu göstərəcək insanlar olmadığı surətdə, maddi uğurun belə çox önəmi qalmır.

Yazımı dahi Lev Tolstoyun fikri ilə tamamlayıram: "Xoşbəxtlik peşmanlığa gətirməyən həzzdir".

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(22.04.2026)