Super User

Super User

 

İnci Məmmədzadə,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

 

“Müslüm Maqomayev Azərbaycan musiqi mədəniyyətində böyük iz qoymuş bəstəkarlardan biridir. Əsərin çox zəngin musiqisi var. Burada müəllif rəqs, muğam, təsnif və rəng kimi bir çox musiqi janrlarından geniş istifadə edib. Ariyanı çox böyük həvəslə ifa etmişəm. “Nərgiz” operasına yeni quruluşda tamaşa etmək ən böyük arzumdur. Ümid edirəm ki, yaxın gələcəkdə bu operaya yenidən Opera və Balet Teatrının səhnəsində baxa biləcəyik”, - belə deyir İnarə Babayeva.

 

İnarə Əhməd qızı Babayeva 1977-ci il aprel ayının 14 Bakı şəhərində anadan olub. 1996-2002-cü illərdə Üzeyr Hacıbəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasının solo oxuma fakültəsində ali təhsil alıb və Akademiyanı magistratura pilləsi üzrə 2005 ci ildə isə akademiyanın Asperanturasını fərqlənmə ilə bitirib və  kamera ifaçısı,vokal müəllimi,ixtisası üzrə bitirib.

O, akademiyada təhsil aldığı müddət ərzində, 1999- cu ildən Azərbaycan Akademik Musiqili teatrın aparıcı solisti kimi fəaliyyətə başlayıb. O teatrda çalışdığı müddət ərzində teatrın rus bölməsində: İ.Kalmanın – “Silva”, “Bayadera”, “Maritsa”,”Qaraçı- Premyer”, F.Leqarın - “Şən dul qadın”, Q.Qarayevin- “Çılğın qasqonçu”,  Ü.Hacıbəylinin- “O Olmasın bu olsun” operettalarında baş qəhrəman obrazlarını ifa edib.

İnarə Babayeva 2002-ci ildən Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrının aparıcı solistidir. O, Opera və Balet Teatrının repertuarında milli və klassik dünya bəstəkarlarının yaradıcılığına məxsus bir sıra tamaşalarda əsas partiyaları ifa edib.

 

İfa etdiyi partiyalar:

- Gülnaz - «O olmasın bu olsun» Ü.Həcibəyli

- Gülçöhrə- «Arşın mal alan»Ü.Həcibəyli

- Humay- «İntizar» F.Əlizadə

- Zoluşka-«Zoluşka» L.Vaynştey

- Cırtdan- «Cırtdan» N.Əliverdibəyov

- Rozina- «Sevilya bərbəri» C.Rossini

- Serpina -“Hammı elə edir” V.Mozart

- Adina -“Sevgi şərbəti” Donizetti

- Süzanna -“Don-Juan” V.Mozart

- Oskar-“Bal-Maskarad” D.Verdi

- Pamina-“Sehirli-tetək” V.Mozart

- Dilbər-“Sevil” F.Əmirov

- Amur-“Orfey və Evredika” Gluk

- Məhsəti-“Məhsəti” P.Axundova

 

Rolların öhdəsindən özünəməxsus gələrək, yüksək professionallıqla ifa edib. Gügüclu səs tembri ilə yanaşı, gözəl səhnə görkəminə, yüksək artistizm qabliyyətinə malikdir. İnarə Babaeva Azərbaycan Mədəniyyətini təmsil edərək, Ölkəmizin hüdudlarından kənarda,bir sıra müsabiqə və festivallarda iştirak edib, laureat və diplomant adına layiq görülüb.

 

Mükafatları:

- Gənc vokalçıların Respublika müsabiqəsinin laureatı-1 yer(1994)

- Opera ifaçılarının Respublika müsabiqəsi laureatı-2 yer(2000)

- “Türksoy” (Türkiyə) beynalxalq festivalının iştirakçısı(2002)

- Vokalçıların Yaltada keçirilən müsabiqəsinin diplomantı(2006)

- Opera ifaçılarının Tuluza şəhərində (Fransa) keçirilən müsabiqəsinin diplomantı (2008)

- Operetta ifaçılarınin Yekaterinburqda (Rusiya) keçirilən festivalının iştirakçısı.

 

2005-ci ildən Yaponiya, Çin, İngiltərə, Fransa, İtaliya, Almaniya, Gürcüstan, Belorusiya, Kazakistan, Qırgızıstan, Makidoniya, Serbiya, Mərakeş keçirilən Azərbaycan mədəniyyəti günlərinin iştirakçısı olub, bir sıra dövlət və yubiley tədbirlərində iştirak edib. İnarə Babayeva 2006 cı ildən Mədəniyyət və İncəsənət Universiteti vokal müasir estrada ifaçılığı fakültəsinin müəllimi olub.

2013 cü ildən baş müəllimi, 2019- cu ildən isə Kafedaranın dosentidir. O, vokal müasir estrada ifaçılığına aid 5 məqalənin, “Azərbaycan vokal Nümunələri Soprano səsi üçün “Antaloğiya” kitabının müəllifidir.  İnarə Babayeva 2-ci təhsil olaraq 2014 cü ildə Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin rejissorluq fakültəsinə daxil olub. Elə həmin ildə Akademik opera və Balet Teatrının səhnəsində dünya klassik opera inciləri sırasında olan, Perqolezinin “Qulluqçu- xanım” operasına quruluş verib. 2018- ci ildə müvəfəqiyyətlə 2 təhsilini başa vuran İ.Babayeva Heydər Əliyev sarayında Azərbaycanda ilk dəfə Mədəniyyət kanalının təşkilatçılığı ilə, keçirilən uşaq müziklin “Ələddin” tamaşasına quruluş verib.

Paralel olaraq, İ.Babayeva 2016-cı ildən Azərbaycan Televiziya və Radiosunun solistidir. Onun ifasında,dünya və Azərbaycan  klasssik musiqi inciləri Televiziyanın musiqi kollektivlərinin müşayiəti  ilə, lentə alınaraq,radionun qızıl fondunda saxlanılır.

İnarə Babayeva 27 sentyabr 2019-ci il tarixində Akademik opera və Balet teatrında Dahi Məhsəti Gəncəviyə həsr olunan, musiqisi Pikə Axundovaya, libretto müəllifi Leyla Qədirzadəyə məxsus “Məhsəti” operasında baş rolu, eyni zamanda operanın quruluşunu tamaşaçılara uğurla təqdim edib. İnarə Babayevanın bütün bu xidmətləri Ölkə rəhbərliyi tərəfindən yüksək qiymətləndirilərək, 2009-cu ildə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti fəxri adına, Prezident mükafatına layiq görülüb.

Mədəniyyət TV tamaşaçılarına yeni musiqi nömrəsi təqdim edib. Azərbaycan klassik musiqisinin banilərindən biri, Əməkdar incəsənət xadimi Müslüm Maqomayevin 135 illiyi ərəfəsində bəstəkarın “Nərgiz” operasından “Nərgizin ariyası” musiqili çarx şəklində hazırlanıb. Ariyanı İnarə Babayeva ifa edib. “Nərgiz” operası Azərbaycan musiqisi tarixində Avropa üslubunda yazılmış ilk operadır. Onun premyerası 1935-ci ilin dekabrında baş tutub. Ağır xəstə olmasına baxmayaraq, operanı dirijor pultu arxasında müəllif özü idarə edib.  Premyeradan sonra Müslüm Maqomayev gündəliyində bunları qeyd edib: “Əsərin belə maraqla qarşılanması bəstəkar üçün böyük şərəfdir. Bu, həyatımın ən xoşbəxt günüdür”. Operanın libretto müəllifi Məmməd Səid Ordubadidir. Xatırladaq ki, Müslüm Maqomayevin Ordubadinin “Çobanlar” radio tamaşası üçün bəstələdiyi musiqi ilə sonradan “Nərgiz” operasının əsası qoyulub. Əsər kəndlilərin mülkədarlara, ədalətsizliyə qarşı mübarizəsindən bəhs edir.

Və məhz “Nərgiz” operasında “Nərgizin ariyası” İnarə Babayevanı məşhurlaşdırıbdır. Ariya ilə bağli İnarə Babayevanın fikirlərini isə sizlərə lap əvvəəldə çatdırdım: “Ariyanı çox böyük həvəslə ifa etmişəm. “Nərgiz” operasına yeni quruluşda tamaşa etmək ən böyük arzumdur. Ümid edirəm ki, yaxın gələcəkdə bu operaya yenidən Opera və Balet Teatrının səhnəsində baxa biləcəyik”.

Bu açıqlama 2020-ci ildə olub. Düzü, dəqiqləşdirə bilmədim, “Nərgiz” operası bu keçən 6 ildə yeni quruluşda nümayiş olundumu.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(14.04.2026)

 

Murad Vəlixanov,

 "Ədəbiyyat və incəsənət" portalının İncəsənət şöbəsi

 

1984-cü ildə ekranlaşdırılan "Musiqili xaş" Azərbaycan kinosunda satira ilə məişəti birləşdirən özünəməxsus ekran əsərlərindən biridir. Bu film təkcə güldürmək üçün çəkilməyib — o, cəmiyyətin iç üzünü, insan münasibətlərinin səmimiyyətini və ya saxtalığını açmaq üçün çəkilib.

 

Filmin rejissoru, kəskin satirik baxışı ilə seçilən Vaqif Mustafayevdir. Onun yaradıcılığında gülüş heç vaxt boş olmur — hər zarafatın arxasında bir həqiqət dayanır. “Musiqili xaş” da bu baxımdan həm əyləndirən, həm də narahat edən filmdir.

 

Xaş süfrəsi – həyatın kiçik modeli

Filmin mərkəzində adi bir süfrə dayanır — xaş süfrəsi. xaş Azərbaycan mədəniyyətində bu süfrə sadəcə yemək deyil. Bu, insanların bir araya gəldiyi, söhbət etdiyi, münasibətlərin qurulduğu və bəzən də dağıldığı bir məkandır.

Filmdə də məhz bu süfrə ətrafında müxtəlif xarakterlər toplaşır. Hər biri danışır, zarafat edir, özünü göstərməyə çalışır. Amma zaman keçdikcə onların sözləri ilə əməlləri arasındakı fərq üzə çıxır.

Sanki bir boşqab xaş ətrafında bütöv bir cəmiyyət açılır.

 

Gülüşün arxasındakı acı reallıq

Rejissor Vaqif Mustafayev filmi yumorla təqdim etsə də, bu yumor sadəcə əyləncə deyil. Burada incə, bəzən də sərt satira var.

İnsanların ikiüzlü davranışları, yaltaqlıq, özünü göstərmək həvəsi və səmimiyyətdən uzaq münasibətlər bu süfrədə bir-bir üzə çıxır. Gülüş var, amma o gülüşün içində bir narahatlıq da gizlənir.

Film tamaşaçıya səssiz bir sual verir:

Biz həqiqətən kimik — olduğumuz kimi görünən, yoxsa göründüyümüz kimi olmağa çalışan insanlar?

 

Musiqi – filmin gizli dili

“Musiqili xaş” adından da göründüyü kimi, filmdə musiqi xüsusi yer tutur.

Musiqi burada sadəcə fon deyil — o, personajların əhvalını, münasibətlərin ritmini və bəzən də gizlədilən hissləri ifadə edir.

Hər səhnə sanki bir melodiyanın davamıdır. Bu isə filmi daha canlı və simvolik edir.

 

Azərbaycan kinosunda yeri

Musiqili xaş Azərbaycan kinosunda satirik komediyanın yadda qalan nümunələrindən biridir. Film gündəlik həyatın adi bir detalını — yemək süfrəsini — dərin sosial və psixoloji məna ilə zənginləşdirir.

Burada hər obraz tanışdır. Hər davranış həyatdan götürülüb. Bu isə filmi sadəcə film yox, güzgüyə çevirir.

 

Yekun

Bəzən insanlar ən çox danışdıqları süfrədə ən az həqiqəti deyirlər.

Bəzən isə bir zarafat, uzun-uzadı çıxışlardan daha çox həqiqəti açır.

“Musiqili xaş” bizə bunu xatırladır:

Gülüş bəzən həqiqətin ən səmimi səsidir.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(14.04.2026)

Müəllif: Meltem Demirkıran / İstanbul

Tərcümə və uyğunlaşdırma: Rəqsanə Babayeva,

“Ədəbiyyat və incəsənət”

 

Türk kinosu dünya kinematoqrafiyasının ən özünəməxsus istiqamətlərindən biridir. Teatrçılar dövründən başlayaraq Yeşilçam mərhələsinə, Milli kino anlayışından yeni türk kinosuna qədər bu sahədə son dərəcə dəyərli filmlər ərsəyə gəlmişdir. Bununla belə, bəzi ekran əsərləri var ki, bədii və ideya baxımından güclü olmalarına baxmayaraq, lazım olan diqqəti görməmişdir. Aşağıda həmin filmlərdən bəziləri təqdim olunur.

 

“Arabesk” – Ertem Eğilmez, 1988

Rollarda: Şener Şen, Müjde Ar, Uğur Yücel

“Arabesk” filmi Türk kinosunda absurd üslubun ilk və ən diqqətçəkən nümunələrindən biri hesab olunur. Film klassik arabesk melodramlarının quruluşuna uyğun şəkildə – mahnılarla başlayan bir atmosferlə açılır. Lakin bu forma əslində həmin dövrün arabesk filmlərinə yönəlmiş tənqidi və satirik yanaşmanın daşıyıcısıdır.

Filmdə aktyorların öz real adları ilə çıxış etməsi də arabesk janrının şablonluğunu vurğulayan mühüm detallardan biridir. Süjet varlı ailədən olan bir qızla kasıb bir gəncin mümkünsüz sevgisi üzərində qurulsa da, hadisələr şişirdilmiş və absurd tərzdə təqdim olunur.

Rejissor Ertem Eğilmez filmi tamamladıqdan sonra onun nümayişini görə bilməmiş vəfat etmişdir. Bu baxımdan film həm də Yeşilçam ənənəsinə daxildən yönəlmiş tənqidi baxış kimi qiymətləndirilə bilər.

 

“Ada” – Süreyya Duru, 1988

Rollarda: Türkan Şoray, Rutkay Aziz

“Ada” filmi insan münasibətlərinin zamanla necə dəyişdiyini və fərdi seçimlərin talelərə necə təsir etdiyini göstərən psixoloji dramdır.

Filmdə şəhər həyatından bezərək adaya köçən kişi ilə şəhərdə qalaraq qızını tək böyüdən qadının hekayəsi təqdim olunur. Eser adlı qadın həyatın çətinlikləri qarşısında müstəqil qərarlar verməyə məcbur qalır. Qızının gələcəyi ilə bağlı seçim isə onu keçmişi ilə üz-üzə gətirir.

İllər sonra baş verən bu qarşılaşma, əslində, yarımçıq qalmış münasibətin və hisslərin yenidən dəyərləndirilməsinə çevrilir. Film eyni zamanda rejissor Süreyya Durunun son işi kimi də əhəmiyyətlidir.

 

“Qarpız qabığından gəmilər düzəltmək” – Ahmet Uluçay, 2001

Rollarda: İsmail Hakkı Taslak, Boncuk Yılmaz, Ahmet Uluçay, Kadir Kaymaz

Ahmet Uluçayın ilk filmi olan bu əsər rejissorun şəxsi həyatından izlər daşıyır və qeyri-peşəkar aktyorların iştirakı ilə çəkilmişdir. Film poetik realizm üslubunda qurulmuş, təbii və səmimi anlatımı ilə seçilir.

Süjet kənddə yaşayan iki uşağın – Recep və Mehmetin – kinoya olan böyük sevgisini və öz imkanları ilə film göstərmək üçün göstərdikləri səyi təsvir edir. Onların gündəlik həyatı ilə böyük xəyalları arasında qurulan bu paralel xətt filmə həm hüzünlü, həm də ümidverici bir atmosfer qazandırır.

Film 2001-ci ildə tamamlanmasına baxmayaraq, yalnız bir neçə il sonra nümayişə çıxmışdır.

 

“Muhsin Bey” – Yavuz Turgul, 1987

Rollarda: Şener Şen, Uğur Yücel, Sermin Hürmeriç

“Muhsin Bey” Türk kinosunun ən incə psixoloji və sosial müşahidələrə əsaslanan filmlərindən biridir. Film köhnə musiqi mədəniyyətinə bağlı olan bir prodüserlə məşhur olmaq istəyən gənc arasında qurulan münasibət üzərindən inkişaf edir.

Əsər zamanın dəyişməsi fonunda dəyərlərin aşınmasını və fərdin bu dəyişiklik qarşısında tutduğu mövqeyi təsvir edir. Film eyni zamanda “hər kəsə yaxşılıq etmək olarmı?” sualını da tamaşaçı qarşısında qoyur.

 

“Anayurt Oteli” – Ömer Kavur, 1985

Rollarda: Macit Koper, Şahika Tekand, Serra Yılmaz

Yusuf Atılganın romanı əsasında çəkilən bu film Türk kinosunda psixoloji dərinliyi ilə seçilən əsərlərdən biridir.

Baş qəhrəman Zebercet zahirən sakit və adi bir həyat sürsə də, daxilində ciddi psixoloji gərginlik yaşayır. Onun gündəlik həyatında formalaşan təkrarlanan davranışlar və takıntılar zamanla daha da dərinləşir.

Otelə gələn bir qadın isə Zebercetin həyatında dönüş nöqtəsinə çevrilir və onun psixoloji vəziyyətini daha da mürəkkəbləşdirir.

 

“Vavien” – Yağmur Taylan, Durul Taylan, 2009

Rollarda: Engin Günaydın, Binnur Kaya, Ercan Kesal, İlker Aksum

“Vavien” gündəlik həyatın içində gizlənən psixoloji gərginlikləri və insanın daxili dünyasındakı ziddiyyətləri qara yumor üslubunda təqdim edən filmdir.

Celal adlı obrazın ailə həyatı fonunda inkişaf edən hadisələr insan münasibətlərindəki gizli konfliktləri üzə çıxarır.

 

“Sevmek Zamanı” – Metin Erksan, 1965

Rollarda: Sema Özcan, Müşfik Kenter

Bu film Türk kinosunda ən fərqli və fəlsəfi sevgi hekayələrindən biri hesab olunur. Əsərdə bir kişinin qadının özünə deyil, onun təsvirinə aşiq olması mövzusu işlənir.

Bu yanaşma reallıq ilə ideal arasındakı sərhədləri sorğulayır və sevgi anlayışına qeyri-ənənəvi baxış təqdim edir. Film çəkildiyi dövrdə geniş nümayiş imkanı əldə etməsə də, sonradan kult status qazanmışdır.

 

“Sarmaşık” – Tolga Karaçelik, 2015

Rollarda: Nadir Sarıbacak, Hakan Karsak, Kadir Çermik

Film bir gəmidə məcburi şəkildə qalan ekipaj üzvlərinin arasında yaranan iyerarxik və psixoloji qarşıdurmanı təsvir edir.

Qapalı məkan şəraitində inkişaf edən hadisələr insan davranışlarının sərhədlərini və hakimiyyət münasibətlərini açıq şəkildə göstərir.

 

“Gölge Oyunu” – Yavuz Turgul, 1992

Rollarda: Şener Şen, Şevket Altuğ, Sermin Hürmeriç

Bu film realist və fantastik elementləri birləşdirərək fərqli üslubda təqdim olunur.

İki əsas obrazın həyat yolu vasitəsilə insan münasibətləri, vicdan və məsuliyyət mövzuları işlənir.

 

“Gülen Adam” – Kartal Tibet, 1989

Rollarda: Kemal Sunal, Ahmet Sezerel, Bilge Zobu, Aydan Burdan

Film doğulduğu gündən etibarən daim gülən bir insanın hekayəsini təqdim edir. Bu qeyri-adi vəziyyət tibbi araşdırma mövzusuna çevrilir.

Əsər zahirdə komik görünən bir situasiya üzərindən cəmiyyətin psixoloji durumuna və insanların emosional vəziyyətinə işarə edir.

 

Şəkildə: “Arabesk” filmindən kadr

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(14.04.2026)

 

 

PAWA TO PARTICIPATE IN THE 2026 FESTAC AFRICA FESTIVAL IN SENEGAL

 

Pan-Afrika Yazıçılar Assosiasiyası (PAWA) Afrikanın ən nüfuzlu pan-Afrika təşkilatlarından biri olan INSPIRE AFRICA CONNECT tərəfindən Seneqalın Dakar şəhərində keçiriləcək FESTAC AFRICA 2026 festivalında iştirak etmək üçün dəvət alıb.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Dünya Yazıçılar Təşkilatından (W0W) verilən məlumata görə, qərar PAWA-nın baş katibi doktor Ueyl Okediran və FESTAC AFRICA RENAISSANCE festivalının sədri mühəndis İnka Abioye arasında keçirilən son görüşdən sonra qəbul edilib.

 

Məlumdur ki, qara dərili xalqların və afrikalıların Ümumdünya incəsənət və mədəniyyət festivalı — Afrika və Afrika diasporasından olan sənətkarları, ziyalıları, alimləri və mədəniyyət xadimlərini bir araya gətirən mötəbər tədbir — ilk dəfə 1966-cı ildə Seneqalda keçirilmiş, ikinci dəfə isə 1977-ci ildə Nigeriyada baş tutmuşdur.

2022-ci ildə yenidən bərpa edildikdən sonra festival Tanzaniya, Keniya və Qanada təşkil olunub.

2026-cı ilin oktyabr ayında Seneqalda keçirilməsi planlaşdırılan tədbirin mövzusu belədir:
“Afrikanın mədəniyyət, yaradıcılıq və əməkdaşlıq vasitəsilə davamlı inkişaf naminə birləşdirilməsi.”

Təşkilatçıların sözlərinə görə, bu mövzu festivalın bütün Afrika qitəsində və diasporasında birliyin möhkəmləndirilməsinə yönəlmiş məqsədini əks etdirir.

Gözlənilir ki, festival üç əsas sütunun — mədəni innovasiyalar, davamlı inkişaf və strateji əməkdaşlığın — necə birlikdə işləyərək imkanlar yaratdığını, iqtisadi inkişafı stimullaşdırdığını və Afrika kimliyinin zənginliyini nümayiş etdirdiyini göstərəcək.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(14.04.2026)

 

 

 

Könül Əliyeva,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

 

İstanbuldakı Türk Ədəbiyyatı Vəqfində (TƏV) azərbaycanlı alim, şair və yazar Həyat Şəminin yeni çapdan çıxmış “İstanbul saatı ilə” və “Gedirik Ağdama” adlı kitablarının təqdimatı keçirilib.

 

Həyat Şəminin “Ədəbiyyat və incəsənət” portalına verdiyi məlumata görə, təqdimatda TƏV başqanı Serhat Kabaklı, İstanbul Azərbaycan Kültür Evi Dərnəyi başqanı Hikmet Elp və İstanbul Sənət və Kültür Dərnəyi fəxri başqanı Osman Öztürk də iştirak edib.

Həyat Şəminin kitabları və yaradıcılığı haqqında dəyərli çıxışlar edilib, onun fəaliyyəti təqdir edilib. 2 saat yarım davam edən tədbirdə çıxışçılar təqdimatın maraqlı keçdiyindən məmnunluq duyduqlarını dilə gətiriblər.

Eyni zamanda tuğgeneral Yörük Ali Aydın Paşa, əski vali Murat Yıldırım, jurnalist-yazar Sabri Şahsuvar, Karabagh is Azerbaijan Milli Platforması Türkiyə koordinatoru Dr. Elvin Abdurahmanlı, Dr. Mesut Şenol, Dos. Dr. Mehdi Genceli, İstanbul Sənət və Kültür Dərnəyi başqanı Yıldız İbram, gürcüstanlı şair Eka Surameli, Dr. Mehdi Neimi, Dr. Əntiqə Rzayeva Elp, araşdırmacı-yazar Dr. Aynur İmran, YAZAK Akademiyası başqanı, “Temrin” dərgisinin baş redaktoru Şeref Yılmaz, kərküklü şair Ali Yağmuroğlu, Güney azərbaycanlı şair Hamid Ahmedzade, yazar Samiye Kaplan, şair Şükran Aydın, tərcüməçi Təranə Musayeva, sənətçi İclal Akkaplan tədbirdə iştirak edib.

Həyat Şəmi, “bu dəyərli günümdə yanımda olan bütün sevənlərimə, qonaqlarıma, müsafirlərimə – hər kəsə dərin təşəkkürümü bildirirəm”, deyə bildirib.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(14.04.2026)

 

 

“ASAN Könüllüləri” Təşkilatının təşkilatçılığı, Azərbaycan Respublikasının Gənclər Fondunun maliyyə dəstəyi  ilə həyata keçirilən "Könüllülər Yurdu- Azərbaycan"  layihəsi başa çatıb. 

“Ədəbiyyat və incəsənət” aaaaaportalına ASAN-dan verilən məlumata görə, bağlanış mərasimində  Azərbaycan Respublikasının Gənclər Fondunun Gənclər təşkilatları ilə iş şöbəsinin müdiri Nail Şükürov və “ASAN Könüllüləri” Təşkilatının sədri Aysiman Quliyeva könüllülüyün təbliğinin əhəmiyyətindən danışıblar. Onlar könüllülərin asudə vaxtlarının səmərəli təşkili, gənclərin fərdi və intellektual inkişafına dəstək, eləcə də ölkəmizdə könüllülük hərəkatının daha geniş vüsət almasının vacibliyini vurğulayıblar.

Sonra layihənin hesabat xarakterli videoçarxı nümayiş olunub və bu çərçivədə fəal iştirak edən şəxslər mükafatlandırılıblar.

“Könüllülər Yurdu – Azərbaycan” layihəsinin əsas məqsədi gənclərin hüquq sahəsində bilik və bacarıqlarını artırmaq, onların hüquqi savadlılığının inkişafı, həmçinin qanunvericilik sistemi və hüquqi mexanizmlər barədə məlumatlılığı genişləndirməkdən ibarət olub.

Layihə ölkənin 10 şəhər və regionununda ümumilikdə 600-ə yaxın gənci əhatə edib.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(14.04.2026)

 

 Aprelin 10-da Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatında “Xocavənd əməliyyatı”nın ildönümü ilə bağlı anım tədbiri keçirilib.

 

"Ədəbiyyat və incəsənət" portalı xəbər verir ki, 1997-ci il aprelin 10-da “Xocavənd əməliyyatı” zamanı qəhrəmanlıq göstərərək şəhidlik zirvəsinə ucalmış “N” saylı hərbi hissənin kəşfiyyat qrupunun üzvləri leytenant Elxan Ataxan oğlu Ağayevin, leytenant Vüqar Rzaxan oğlu Yarəhmədovun, çavuşlar Anar Üzeyir oğlu Rzayevin, Dinar İbrahim oğlu Mustafayevin, Aqşin Əli oğlu Həsənovun, Nizami Səfi oğlu Ələkbərovun və Fariz Şamil oğlu Cavadovun anım gününə həsr olunmuş tədbirdə iştirakçılar əvvəlcə Hərbi Memorial Məzarlığı ziyarət edib, əməliyyatın iştirakçısı olmuş şəhid kəşfiyyatçıların məzarları üzərinə gül dəstələri düzüblər.

Tədbir Azərbaycanın Dövlət Himninin səsləndirilməsi, Ümummilli Lider Heydər Əliyevin, o cümlədən, respublikamızın müstəqilliyi, ərazi bütövlüyü uğrunda canından keçən şəhidlərin xatirəsinin bir dəqiqəlik sükutla yad edilməsi ilə başlayıb.

Çıxış edən Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının sədri polkovnik Cəlil Xəlilov və “Əbədi yaşayanlar” kitabının müəllifi jurnalist Jalə Cəfərova həmin əməliyyatın önəmindən danışıblar. “Xocavənd əməliyyatı”nda iştirak edən hər bir hərbçinin Ulu Öndər Heydər Əliyevin müvafiq Fərmanı ilə “Azərbaycan Bayrağı” ordeni ilə təltif edilməsinə diqqət çəkilib, həmin əməliyyatın Azərbaycan əsgərinin tarixi qəhrəmanlıq, sonsuz cəsarət və yenilməzlik nümunəsi olduğu bildirilib. Həmçinin qəhrəmanlarla bağlı maraqlı faktlara diqqət çəkilib. Qeyd edilib ki, illər, əsrlər sonra da “Xocavənd əməliyyatı” və onun iştirakçılarının qəhrəmanlığı bütün yaradıcı insanlar üçün ilham mənbəyi olacaq, şəhidlərimiz haqqında yeni məqalələr, əsərlər yazılacaq.

Tədbirin sonunda Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının maliyyə dəstəyi ilə hazırlanmış “Xocavənd əməliyyatı” kəşfiyyatçılarına həsr olunmuş “8 oğul istərəm” sənədli filmi nümayiş olunub.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”
(13.04.2026)

 

Elman Eldaroğlu,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

 

Öncə onun astroloji xəritəsinə nəzər yetirək. O, 1977-ci ilin aprel ayının 13-də, həftənin 3-cü günü dünyaya gəlib. Ulduzların dediyinə görə, aprel ayının 10-dan 20-sinədək doğulanlar yeniliklər axtaran, səxavətli, açıq fikirli, comərd və özünə inamlı insanlar olurlar. Əgər bu insanların dünyaya gəlişi həftənin 3-cü gününə düşürsə, üstəgəl həmin insanların mənəviyyatı zəngin, maraq və əyləncə əhatəsi isə geniş olur. Belə insanlar bütün ömürləri boyu öyrənməyə can atır, əzimkarlığı ilə seçilirlər. Sadə və mehriban olurlar, özlərini nümayiş etdirməyi xoşlamırlar. Onlar uşaqlıqdan arzular qurur, həyatını planlaşdırır, konkret peşə seçir və sonra da məqsədlərinə doğru inamla gedirlər...

 

...Orta təhsilini başa vurduqdan sonra Qərb Universitetinə qəbul olunub. 1998-ci ildə oranın Beynəlxalq menecment ixtisası üzrə bakalavr pilləsini bitirib. 2001-ci ildə isə həmin universitetdə Beynəlxalq iqtisadi münasibətlər ixtisası üzrə magistr dərəcəsinə yiyələnib. 2004-cü ildən Heydər Əliyev Fondunun icraçı direktoru vəzifəsində çalışıb. 2012-ci ildən isə Heydər Əliyev Mərkəzinin direktoru təyin edilib. 2014-cü ildə Azərbaycan Avtomobil Federasiyasının prezidenti seçilib. 2017-ci ildə ölkəmizin I vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın köməkçisi təyin olunub. 2019-cu ildən Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin köməkçisidir. Xidmətləri bir sıra orden və medallarla yanaşı "Şöhrət" ordeninə layiq görülüb...

 

Müsahibələrinin birində deyir ki:- “Düşünürəm ki, hər bir insanda müəyyən vərdişlər, nəyəsə maraq və həvəs artıq uşaqlıqdan formalaşır. Məndə də avtomobillərə maraq hələ yeniyetməlik dövründən var idi. Düzdür, həmin dövrdə bu, sadəcə bir uşaqlıq, yeniyetməlik həvəsi idi. Amma illər keçdikcə bu maraq daha da artaraq professional bağlılığa çevrildi. Doğrudur, uşaqlıqda hərbçi olmaq, həmişə vətənə xidmət etmək istəyirdim. Hərbi xidmət keçərkən, ordu sıralarında qulluq edərkən bu arzuma qismən də olsa çatdım. Bu gün isə vətənə xidməti hazırkı fəaliyyətimlə davam etdirməyə çalışıram...”

 

Ümumiyyətlə cazibədar və cəlbedici insandır. Fəlsəfi təbiətinə görə yetkin və müdrikdir. Ona edilən yaxşılığı heç vaxt unutmur. Olduğu mühitdə etibar və hörmət qazanmağı bacarır. Gözəl təşkilatçı, nöqsansız icraçıdır. Sakit, təvazökar, diqqətli və idealistdir. Hadisələri və situasiyaları yaxşı qavradığı üçün düzgün istiqaməti tez seçir. Boş sözlərə, faydasız insanlara və cəfəng mövzulara nifrət edir. Maraqlı və məzmulu insanlarla ünsiyyətdə olmağı xoşlayır. Fərqli baxışlara açıq olduğundan özünə inamı böyükdür...

 

...Avtomobil idarə etməyi çox sevir. Sükan arxasında olanda demək olar ki, həm də istirahət edir. Bəlkə də bu səbəbdəndir ki, o, Azərbaycan Avtomobil Federasiyasına rəhbər seçilib. İdmana da marağı çox böyükdür, mütamadi məşğul olmağa çalışır...

“Hər zaman klassik avtomobillərə üstünlük vermişəm. Ümumiyyətlə, tarixi elementlərə, tarixi məna daşıyan əşyalara həmişə marağım olub. Fransanın Müluz şəhərinin Avtomobil Muzeyi, Almaniyanın “Classic Remise” muzeyinin və Azərbaycan Avtomobil Federasiyasının (AAF) dəstəyi ilə 2015-ci ilin fevral ayında Azərbaycanda ilk dəfə klassik avtomobillərin sərgisi baş tutdu. O vaxtdan ötən müddət ərzində çoxlu sayda ziyarətçilər, xarici qonaqlar, ölkəmizdə səfərdə olan dövlət başçıları və digər rəsmi nümayəndə heyətləri bu sərgiyə böyük maraq göstəriblər. Burada istehsal illəri üzrə avtomobil dizaynının təkamülünü görmək mümkündür. Onu da qeyd edim ki, bu günədək Heydər Əliyev Mərkəzində müxtəlif mövzularda sərgilər açılıb, amma məhz avtomobil sərgisini yaş və digər kateqoriyalardan asılı olmayaraq, bütün insanları birləşdirən sərgi hesab etmək olar...”- söyləyir.

 

...Güclü intuisiyası var. Qarşılaşdığı problemləri müxtəlif aspektlərdən qiymətləndirə bilir. Çox düşünür, amma az danışmağa üstünlük verir. Ümumiyyətlə, o, düşünmədən heç vaxt nəsə söyləmir. Məqsədə çatmaq üçün ağıl və təmkinlə hərəkət etməyi, daim diqqətli olmağı bacarır. Uğur qazanana qədər yorulmadan mübarizəsini davam edirməyi xoşlayır...

 

Deyir ki:- “Ölkəmizdə idmanın bütün sahələri üzrə cənab Prezidentin birbaşa dəstəyi və qayğısı mövcuddur. Çoxsaylı idman yarışları keçirilir, ölkəmiz müxtəlif beynəlxalq idman tədbirlərinə ev sahibliyi edir. Dövlət tərəfindən aparılan idman siyasəti nəticəsində idmançılarımız bu yarışlarda böyük nailiyyətlər qazanır. O cümlədən Azərbaycan Avtomobil Federasiyasının fəaliyyəti, ölkəmizdə avtomobil idmanının inkişafı birbaşa Azərbaycan Prezidentinin nəzarətindədir...”

 

...Yaraşıqlı görkəmi, nurlu çöhrəsi var. Ətrafa güc və müsbət enerji yaymağı bacarır. Onun ən mühüm xüsusiyyəti isə fitri intuisiyasıdır və intuisiyasında heç vaxt yanılmır. Qəribədir ki, gələcəkdə baş verəcək hər hansı bir hadisəni qabaqcadan görə bilmək kimi fövqəltəbii qabiliyyətə malikdir. Belə insan heç vaxt pis və ya orta səviyyədə ola bilməz. O, həmişə ən yüksək nəticələr əldə etmək uğrunda çalışır...

 

Ölkəmizin tanınan politoloqlarından biri onun haqqında söyləyir: “Onun fəaliyyəti barədə müxtəlif mənbələrdən məlumatlıyam. O, peşəkar idarəedicidir və bütün verilən tapşırıqları yüksək səviyyədə yerinə yetirir. Eyni zamanda özü də təşəbbüskardır. Müxtəlif təşəbbüslərlə çıxış edib, onları yüksək səviyyədə reallaşdırmağa çalışır. Mehriban xanım birinci vitse-prezident təyin edilən zaman da proqnozum belə idi ki, o, özünə yeni komanda yığacaq. Bu komandada isə bizim öyrəşdiyimiz insanlar olmayacaq. Bildirmişdim ki, komandanın üzvləri Nazirlər Kabinetindəki yaşlı insanlar deyil, ideyalı, xaricdə təhsil alan gənclər olacaqlar. Çünki islahatları, neqativ hallarla mübarizəni gücləndirmək lazım idi. Düşünürəm ki, onun da yeni komandada yer alması müsbət haldır...”

 

...Şəxsi həyatına münasibəti unikaldır. Qayda-qanuna, nizam-intizama riayət etməyi xoşlayır. Hətta emosional vəziyyətdə belə standartların üstündə olmağa çalışır. Və həmişə ətrafındakı insanları heyran etməyi bacarır. Münasibətlərində mümkün qədər diqqətli olmağa çalışır. Qarşısındakı insana ehtiram göstərdiyi qədər, qarşıdakı insandan da eyni diqqəti gözləyir. Nikbin adamdır, şən olmağı və musiqi dinləməyi sevir. Bir sözlə, o, kifayət qədər yüksək enerjisi olan, həyat eşqi ilə dolu insandır...

 

Bəli, söhbət Anar Sahib oğlu Ələkbərovdan gedir. Atası nazir müavini olsa da, bunun onun vəzifə yüksəlişinə heç bir aidiyyəti olmayıb. Anar Ələkbərov o məmur övladlarındandır ki, davranışı, ədəb ərkanı, savadı, bacarığı, işgüzarlığı və əzmkarlığı ilə hər zaman nümunə olub və qazandığı uğurları özü qazanıb. Anar Ələkbərovu yaxından tanıyan adamlar bildirir ki, o, idarəetməni dərindən bilən, kreativ təşəbbüslər irəli sürən və bütün verilən tapşırıqları yüksək səviyyədə peşəkarlıqla yerinə yetirməyi bacaran insandır. Dövlətə, dövlətçiliyə sədaqətinə isə söz ola bilməz...

 

...Bu gün - aprelin 13-ü Anar Ələkbərovun 49 yaşı tamam olur. Bu münasibətlə onu təbrik edir, möhkəm can sağlığı arzulayırıq...

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(13.04.2026)

 

Urbana-Şampeyn İllinoys Universitetində Azərbaycan mədəniyyətinin tanıdılmasına  həsr olunan “Beynəlxalq tanıtım” (“International Spotlight”) tədbiri keçirilib.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsindən verilən məlumata görə, tədbir universitetdə fəaliyyət göstərən Azərbaycanlı Tələbələr Assosiasiyasının və universitetin Beynəlxalq Tələbələr və Tədqiqatçılarla İş üzrə Xidmətlər şöbəsinin (ISSS – International Student and Scholar Services) birgə əməkdaşlığı ilə baş tutub.

Tədbirin məqsədi iştirakçılara Azərbaycanı, onun zəngin mədəniyyətini və milli ənənələrini interaktiv və maraqlı formatda təqdim etmək olub.

Əvvəlcə Azərbaycan haqqında təqdimat keçirilib, ölkənin tarixi, coğrafiyası, mədəni irsi və müasir inkişafı barədə məlumat verilib. Daha sonra sual-cavab sessiyasında iştirakçılar ölkəmizlə bağlı suallar verib, fikir mübadiləsi aparıblar. Qonaqlara Azərbaycan milli mətbəxinin ləziz təamları təqdim olunub, bu da görüşə xüsusi ab-hava qatıb. Proqram musiqi və milli rəqslərin ifası ilə davam etdirilib.

Sonda tədbirinin Azərbaycanın zəngin irsinin beynəlxalq auditoriyaya tanıdılması, eləcə də universitet mühitində mədəni müxtəlifliyin təşviqi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıdığı diqqətə çatdırılıb.

Məlumat üçün qeyd edək ki, Urbana-Şampeyn İllinoys Universitetində 2024-cü ildən fəaliyyət göstərən Azərbaycanlı Tələbələr Assosiasiyası Azərbaycan həqiqətlərinin ABŞ auditoriyasına çatdırılması, həmçinin mədəniyyətimizin təbliği istiqamətində müxtəlif tədbirlər təşkil edir. Təşkilatın üzvləri Riyad Babayev və Könül Adıgözəlova 2-ci Amerika Azərbaycanlı Gənclər Forumunun iştirakçıları olub.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(13.04.2026)

 

Bakı Şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının Fəxri oxucusu, filosof-alim AMEA-nın Fəlsəfə və Sosiologiya İnstitutunun İdentiklik, Multikulturalizm və Azərbaycançılıq şöbəsinin müdiri, fəlsəfə elmləri doktoru Xatirə Quliyevanın əsərləri dünya kitabxanalarının elektron kataloqlarında yerləşdirilib.

 

 

Bu barədə “Ədəbiyyat və incəsənət” portalına kitabxanadan məlumat verilib.

 

Tanınmış alim Xatirə Quliyeva uzun illər ərzində böyük elmi işlər görmüş, bir sıra monoqrafiyalar yazmış və kitablar tərtib etmişdir. X.Quliyevanın əsərləri dünya miqyasında tanınan nüfuzlu kitabxanaların elektron kataloqlarında – ABŞ Konqres Kitabxanası, Princeton Universitetinin Kitabxanası, Polşanın Milli Kitabxanası və digər ölkələrin kitabxanalarda mövcuddur.

Görkəmli  Azərbaycan alimi Xatirə Quliyevanın “Heydər Əliyev və mənəvi-estetik dəyərlər”, “Heydər Əliyev siyasəti: milli dövlət, milli lider, vətəndaşlıq, mənəviyyat” monoqrafiyaları və onun tərtib etdiyi “İdentiklik – multikulturalizm – dialoq fəlsəfəsi” kitabı da ABŞ-ın Konqres Kitabxanasının, ABŞ Princeton Universitet kitabxanasında və Polşanın (İSNİ) Milli Kitabxanasının və digər dünya kitabxanalarının elektron kataloqlarındadır.

 Bundan başqa, alimimizin elmi fəaliyyətini və bir neçə əsərini çoxsaylı məşhur alim adlarını tanıyan VİAF-da (Virtual Beynəlxalq Səlahiyyət Xidməti) yerləşdirib. Qürurvericidir ki, filosof-alimimizin sözügedən əsərləri dünyanın minlərlə kitabxanası tərəfindən birgə istifadə edilən nəhəng, qeyri-kommersiya məqsədli onlayn kitabxana xidməti və tədqiqat təşkilatı – OCLC-in Onlayn Kompüter Kitabxana Mərkəzinin, ABŞ-ın Konqres Kitabxanasının və digər məşhur kitabxanaların elektron kataloqlarında yerləşdirmişdir.

 

Əsərləri aşağıdakı elektron kataloqlarda izləmək olar:

https://share.google/JTN8Jz22yrEjIM7v8

https://search.catalog.loc.gov/instances/0f23be95-ae4e-59bf-a21d-73209847a1ee?option=author&pageNumber=1&query=Quliyeva%2C%20Xatira%CC%88&recordsPerPage=25

https://catalog.princeton.edu/catalog?clause[0][field]=in_series&c

https://viaf.org/en/processed/PLWABN%257C9815028296605606

https://viaf.org/en/viaf/70862519

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(13.04.2026)

3 -dən səhifə 2820

Sayt Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən 2024-cü ildə “Qeyri-hökumət təşkilatları üçün qrant müsabiqəsi” çərçivəsində Azərbaycan Ədəbiyyat Fondunun həyata keçirdiyi “Yeniyetmə və gənclərdə mütaliə mədəniyyətinin formalaşdırılması” layihəsinin tərəfdaşı olaraq yenilənmiş, yeni bölmələr əlavə ediımiş, layihənin təbliği üzrə funksional fəaliyyət aparılmışdır.