Super User
“Maraqlı söhbətlər”də dünyanın ən böyük və bahalı şəxsi evi
Nemət Tahir,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Qarabağ təmsilçisi
Dünyanın ən böyük və ən bahalı şəxsi evi hind milyarderi Mukeş Ambaninə məxsusdur. Ambaninin Mumbaydakı 27 mərtəbəli "Antilia" adlanan göydələn evi “Forbes” juralında “Dünyanın ən bahalı milyarder evləri” siyahısına başçılıq edir. Bina öz adını Atlantik okeanındakı mifik Antilia adasının şərəfinə almışdır.
Tarixinin ən bahalı evi sayılan binanın inşaasına 2008-ci ildə başlansa da, tikinti işləri 2010-cu ilin sonlarında başa çatıb. Hazırda bina 2 milyard ABŞ dollarına qədər qiymətləndirilir.
Bina istənilən təbii və texnogen fəlakətlərə tab gətirmək üçün nəzərdə tutulub. Antilia Rixter şkalası üzrə 8 ballıq zəlzələyə və güclü partlayışlara tab gətirə bilir.
Poladdan və şüşədən ibarət olan binada gimnastika salonu, rəqs studiyası, üzmə hovuzu, 50 nəfərlik kino və bir bal zalları var. Ümumi sahəsi 37 min kvadratmetrə çatan və 173 metr hündürlüyü olan binada 9 lift, 160 avtomobil tutumlu avtopark və 3 vertolyot meydanı yerləşir. Binada 600 qulluqçu işləyir.
Mukeş Ambani müsahibələrinin birində deyib: “Mənim bəziləri kimi dünyada 30 və ya 40 yox, yalnız bir evim var”...
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
“Batmaz” deyilən Titanik: 114 il əvvəl bir səfərdə sona çatan faciə
Fatimə Məmmədova,
"Ədəbiyyat və İncəsənət" portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
“Bu gəmini Allah belə batıra bilməz” deyə səsləndirilən o möhtəşəm Titanik, cəmi bir səfərdə tarixə batdı.
Bu gün də maraqla izlədiyimiz, haqqında filmlər çəkilən, səhnələrdə canlandırılan Titanik hadisəsi təkcə bir gəminin deyil, insan ümidlərinin, xəyallarının və gözləntilərinin də faciəvi sonluğunu simvolizə edir.
O dövrdə bu nəhəng gəmidə olan insanlar yeni həyata, yeni ölkəyə, daha yaxşı gələcəyə doğru yola çıxmışdılar. Onları limanlarda gözləyən ailələr, yaxınlar, yeni başlanğıclar vardı. Amma heç kim bilmirdi ki, bu yolun sonu bir gəliş deyil, geri dönüşü olmayan bir batış olacaq. Bəlkə də həmin anlarda gəminin göyərtəsində gəzən insanlar gələcəklərinə dair xəyallar qurur, çatacaqları yerlərdə onları gözləyən həyatları təsəvvür edirdilər. Lakin həyat bəzən ən böyük gözləntiləri bir anda susdurur. Titanik də məhz belə bir anın adı oldu.
1912-ci ilin 15 aprel gecəsi bəşər tarixinin ən böyük dəniz faciələrindən biri baş verdi – dünyanın “batmaz” hesab olunan gəmisi Titanik Atlantik okeanının soyuq sularına qərq oldu. Bu gün, 2026-cı ilin 15 aprel tarixində həmin hadisədən düz 114 il keçir. Aradan bir əsrdən artıq vaxt ötsə də, Titanik faciəsi hələ də həm tarixi dərs, həm də insan talelərinin acı simvolu kimi yaddaşlarda yaşayır. O dövrün texnologiya möcüzəsi sayılan bu nəhəng sərnişin gəmisi 1912-ci il aprelin 10-da İngiltərənin Souzampton limanından ABŞ-nin Nyu-York şəhərinə doğru ilk və son səfərinə çıxmışdı. Gəmidə müxtəlif sosial təbəqələrdən olan 2200-dən çox insan – zəngin iş adamları, mühacir ailələr, ekipaj üzvləri və xidmət heyəti var idi. Lakin səfərin dördüncü gecəsi, 14 aprel saat 23:40 radələrində gəmi Şimali Atlantikdə aysberqlə toqquşdu və cəmi 2 saat 40 dəqiqə ərzində – 15 aprel saat 02:20-də tamamilə batdı. Rəsmi məlumatlara görə, bu faciə nəticəsində 1500-dən çox insan həyatını itirdi. Hadisənin ən dramatik tərəflərindən biri isə xilasetmə qayıqlarının sayının kifayət etməməsi və bir çox qayığın tam dolmadan suya endirilməsi idi. Titanikin batmasına səbəb olan amillər arasında yüksək sürətlə hərəkət etməsi, aysberq xəbərdarlıqlarının tam ciddiyə alınmaması, texniki qərarların gecikməsi və ümumilikdə təhlükəsizlik standartlarının yetərsizliyi xüsusi qeyd olunur. O dövrdə gəminin “batmaz” olduğu ilə bağlı yaranmış həddindən artıq inam həm ekipajda, həm də sərnişinlərdə müəyyən arxayınlıq yaratmışdı. Hətta bu gəmi haqqında “bu gəmini Allah belə batıra bilməz” kimi iddialı ifadələrin işlədildiyi də qeyd olunur ki, bu da insanın texnologiyaya həddindən artıq güvəninin necə faciəvi nəticələrə gətirib çıxara biləcəyini açıq şəkildə göstərir. Bu faciəni düşünərkən bəzən insanın ağlına yalnız statistik rəqəmlər deyil, eyni zamanda o anların psixoloji ağırlığı da gəlir.
Xüsusilə də kapitanın son anları – gəminin su ilə dolduğunu gördüyü, artıq heç nə edə bilmədiyini anladığı o məqamlar... Filmlərdə canlandırılan həmin səhnələrdə kapitanın sakit şəkildə öz otağına çəkilib çarəsiz halda gəmisinin batmasını gözləməsi ən təsirli və insanı sarsıdan məqamlardan biri kimi yadda qalır.
Bu, təkcə bir gəminin yox, həm də insan iradəsinin və ümidsizliyin qarşılaşdığı anın simvolu kimi dəyərləndirilə bilər. Titanikin batmasından sonra beynəlxalq dənizçilik qaydalarında ciddi dəyişikliklər edildi, xüsusilə də dənizdə insan həyatının qorunmasına yönəlmiş yeni təhlükəsizlik standartları qəbul olundu. Bu gün Titanik ancaq bir gəmi qəzası deyil, həm də məsuliyyət, insan həyatı və təhlükəsizlik anlayışlarının yenidən düşünülməsinə səbəb olan tarixi dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirilir. 114 il əvvəl baş verən bu hadisə, zaman keçdikcə sadəcə tarix kitablarının bir səhifəsi olaraq qalmayıb, eyni zamanda insanlığın yaddaşına həkk olunan unudulmaz bir faciə kimi bu gün də xatırlanır. Hətta vaxtilə “bu gəmini Allah belə batıra bilməz” deyə səsləndirilən o möhtəşəm Titanik, cəmi bir səfərdə tarixə batdı.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Bəlkə də o, həkim savadsızlığına qurban getdi...
İnci Məmmədzadə,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
Dəfnində böyükizdihamolub. Eşidibgələnadamlar, avtomobilləraktyorunyaşadığı həyətə və küçəyə sığmayıblar. PolislərAzadlıqprospektindənaktyorundəfnolunacağı Fatmayikəndinə qədərolanyolubağlamağaməcburolublar...
Azərbaycan Respublikasının xalq artisti Telman Adıgözəlovdan danışıram. Qiymətini ala bilməyən gözəl aktyorumuz idi o...
Telman Adıgözəlov 1953-cü il iyulun 17-də Balakən şəhərində anadan olub. Əslən ordubadlıdır. O, hələ orta məktəbdə oxuyarkən aktyorluq kurslarında iştirak edib. 1975-ci ildə Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun dram və kino aktyorluğu fakültəsini bitirib. 1980-ci ildən Akademik Milli Dram Teatrında fəaliyyətə başlayan aktyor, teatr səhnəsində maraqlı obrazlar yaradıb.
Bunlardan C. Məmmədquluzadə "Dəli yığıncağı" Zəncirvuran, İ.Əfəndiyev "Xurşidbanu Natəvan" Daşdəmir, "Mahnı dağlarda qaldı" Rəhman, Şekspir "Maqbet" Flins, M. İbrahimov "Közərən ocaqlar" Xanəhməd, H.Cavid "İblis" Şeypurçu, S.Vurğun "Vaqif" Təlxək, S.Rəhman "Nişanlı qız" çeşməkli kişi, E.Baxış "Qədr gecəsi" Oyunbaz, Elçin "Ah Paris…Paris!.." Əhməd, "Mənim sevimli dəlim" Professor, R.Novruz "Hələ "sevirəm" deməmişdilər"də Qumarbaz obrazlarını göstərmək olar.
İstedadlı aktyor Dövlət televiziyasında hazırlanan "Yaşıl eynəkli adam", "Ordan-burdan", "Qonşular", "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal olunmuş "Nəsimi", "Üzü küləyə", "Xatirələr sahili" kimi filmlərdə xarakterik rollar oynayıb.
Filmoqrafiya
- 1001-ci qastrol
- 777 №-li iş
- Anlamaq istəyirəm
- Arşınmalçı
- Bakı oğrusu
- Bir nömrəli…
- Çətirimiz buludlardır
- Diplomlu mütəxəssis
- Dörd bazar günü
- Evləri göydələn yar
- Evləri köndələn yar
Təltif və mükafatları
- "Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti" fəxri adı
- "Azərbaycan Respublikasının xalq artisti" fəxri adı
- "Qızıl Dərviş" mükafatı
- "Əmək veteranı" medalı.
Telman Adıgözəlov 15 aprel 2010-cu ildə 56 yaşında ürək çatışmazlığında vəfat edib. Fatmayıdakı kənd qəbiristanlığında torpağa tapşırılıb.
Sağlığında və ölümündən sonra haqqında dolaşan söz-söhbətlərdən biri də onun guya həddindən artıq içki içməsi idi. Amma ölümündən sonra oğlu Tural bunu qətiyyətlə təkzib etdi:
"İnanırsınız ki, o, heç vaxt içki içməyib. Hətta ölümündən sonra belə adamlar vardı ki, mənə yaxınlaşıb and içirdilər ki, sənin atanla qədəh toqquşdurmuşam, içki məclisində olmuşam. Amma mən bilirəm axı o, heç vaxt içki içməyib. Ola bilsin, əlində qədəh olub, lap sağlıq da deyib, amma sonradan o qədəhi masaya qoyub”.
Deyilənə görə aktyor bir dəfə diş həkimində ona iynə vurulandan sonra halı pisləşib boğulur. Bundan sonra onda diş həkiminə qarşı fobiya yaranır. Sonralar ailə üzvləri, yaxın dostları nə qədər çalışsalar da onu həkimə getməyə razı sala bilməyiblər. Aktyor həmişə arzu edirmiş ki, qızı böyüyüb diş həkimi olsun və dişlərini ona düzəltdirsin. Aktyorun qızı atasının ölümündən sonra diş həkimi olub.
Aktyorun ölümü hamı kimi ailəsi üçün də gözlənilməz olub. Gecə saatlarında ailə üzvləri onun xırıltılı səsini eşidiblər, əvvəl elə biliblər ki, boğazında nə isə qalıb. Heç kim heç nə anlaya bilməyib. İki dəfə ard-arda təcili yardım çağırılıb. Birinci gələn həkim aktyoru tanıyıb və onu elə vəziyyətdə görəndə özünü itirib.
Təzyiqini ölçsə də, “baş aça bilmədim”, deyib, başqa həkim çağırılmasını xahiş edib. Daha sonra ikinci təcili yardım gəlib. Ona qədər də aktyor sağ olsa da, xırıldayırmış. Növbəti dəfə gələn həkim isə deyib ki, ürəyi dayanıb. Aktyora elektroşok verilib. Bir neçə dəqiqədən sonra aktyor keçinib.
Oğlu Tural müsahibələrinin birində deyibmiş, yəqin ki atam qeyri-peşəkarlığın qurbanı oldu. Çünki sonradan başqa həkimlər bizə dedilər ki, infarkt keçirən adama elektroşok vermək olmazmış.
Hər nədisə, yaradıcılığının çiçəkləndiyi dövrdə biz onu itirdik. 56 yaş nədir axı. Sonda yadıma bir əhvalat düşdü. Telman Adıgözəlov pal-paltara çox pul xərcləməyi, çox bahalı geyimlər, xüsusilə qalstuk, kəmər və ayaqqabı almağı çox sevirmiş. Xəncər-bıçaq kolleksiyası olub. Bıçaq yığmağı çox sevib. Övladlarına hədiyyə olaraq isə fənər alarmış. Həmişə də deyirmiş ki, "Birdən elə yerə düşərsiniz ki, qaranlıq olar, onda mütləq fənər lazımınız olacaq". Bu, onun ailəsinə, övladlarına necə bağlı olduğuna əyani sübutdur. Və hətta öləndən sonra da o, ailəsinə fayda veribmiş. Belə ki, ölümündən sonra bir şəxs gəlib oğluna pul verib deyib ki, bunu işlədiyim mağazanın müdiri göndərib, atanız rəhmətə getməzdən əvvəl pulu beh kimi verib, yaz gödəkcəsi sifariş etmişdi…
Bax belə.
Allah rəhmət eləsin!
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Klarneti milliləşdirən sənətkar - Vəli Qədimov
İnci Məmmədzadə,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
Bakının Çəmbərəkənd deyilən ərazisilə Dağlı məhəlləsinin qovuşduğu məkan paytaxt toylarında ən şıdırğı rəqslərin oynanıldığı yerdir. Orada nəfəs alətləri ifaçısı bir Nurbala kişi var idi. Nurbala Qədimov Əslən Balaxanıdan idi. 1940-cı il yanvarın 12-də onun bir oğlu dünyaya gəldi. Adını Vəli qoydu. Gözünü açandan nəfəs alətləri görən Vəlidə tezliklə bu alətlərə mübhəm sevgi yarandı...
Vəli təhsilini 69 nömrəli məktəbdə alıb. Uşaq yaşlarından klarnet çalmağa başlayan Vəli 14 yaşında artıq tibb işçilərinin mədəniyyət evində Zeynəb Xanlarova ilə birlikdə özfəaliyyət kollektivində iştirak etməyə başlayıb.
İki ildən sonra, 1956-cı ildə Vəli Qədimovun çalğıçı olmasını nəzərə alan məşhur müğənni Sürəyya Qacar onu Müslüm Maqomayev adına filarmoniyanın ansamblına dəvət edib.
1970-ci ildə o, Baba Salahovun, 1983-cü ildə xalq artisti Zeynəb Xanlarovanın ansamblında aparıcı solist yerini tutub. Onun ifasında Azərbaycan musiqisi dünyanın bütün qitələrində səslənib və sürəkli alqışlarla qarşılanıb.
"Xaricdə konsertlərarası istirahət vaxtı Atlantik okeanında çimərkən Vəli tramplindən suya tullanıb yox oldu, dostlarını əməlli-başlı həyəcanlaşdırdı. Yalnızbir müddət sonra 70–80 metr aralıda başını sudan çıxarıb üzə-üzə geri qayıdanda hamı dərindən nəfəs alaraq “Allaha şükür” dedi. Klarnetin ən yuxarı notunda çala bilən sənətkarı okeanın dərinliyi də batıra bilmədi" – tanınmış qarmon ifaçısı Aftandil İsrafilov belə deyib.
Vəli Qədimova 1987-ci ildə Azərbaycanın əməkdar artisti, 2000-ci ildə Azərbaycanın xalq artisti fəxri adları verilib
Video
- Saksofonda Vəli Qədimov — Gecələr - musiqi: Şəmsi Kərimov
- Klarnetdə Vəli Qədimov — Çahargah
- Klarnetdə Vəli Qədimov və qarmonda Aftandil İsrafilov — Bayatı Şiraz
- Klarnetdə Vəli Qədimov və qarmonda Aftandil İsrafilov — Nazilə rəqsi
- Klarnetdə Vəli Qədimov və qarmonda Leyla Şabanova — Xoşbəxtlik rəqsi
- Klarnetdə Vəli Qədimov — Azərbaycan musiqilərindən popurri
2008-ci ilin avqust ayında Vəli Qasımovun səhhəti qəflətən pisləşib və sənətkar iflic olub. Ömrünün son bir neçə ilini yataqda keçirib. Həmin dönəmlərdə müsahibələrinin birində söylədiklərini indi ürək ağrısı ilə oxuyuruq:
“Sonuncu dəfə klarnetdə üç il əvvəl ifa eləmişəm. Dəqiq xatırlamıram hansı musiqi idi. İfa edəndə birdən dayandım. Həmin vaxt bilsəydim ki, bu, sonuncu ifamdır, klarneti əlimdən yerə qoymazdım, qəlbimdəki bütün nəğmələri çalardım. Lap uşaqlıqdan bu alətə ayrı bir sevgim olub. Sevirdim onu... Həyatda arxam, dayağım, yaşamağımın səbəbi olub o…”
Uzun sürən xəstəlikdən sonra 2009-cu il aprelin 15-də axşam saatlarında 68 yaşında dünyasını dəyişən Azərbaycanın xalq artisti, prezident təqaüdçüsü, mahir klarnet ifaçısı Vəli Qədimov 16 aprel tarixində Balaxanı qəbiristanlığında əzizlərinin yanında dəfn olunub. Vida mərasimi onun yaşadığı evdə keçirilib.
Allah rəhmət eləsin!
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Onu incəsənət aləminə gətirən Mirzə Cəlil olmuşdu
İnci Məmmədzadə,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
"İsmayıl Axundov sərgilərin bədii tərtibatında respublikamızda xüsusi məktəb yaratmış bir rəssamdır. Bu isə rəssamı, yazıçıların üslub xüsusiyyətlərinin bir ədəbiyyatşünas kimi gözəl bilməsi, bədii axtarışların, müasirlik duyğusunun və ümumi biliyinin qüdrəti ilə yaranmışdır. İ.Axundov həmişə axtaran, öyrənən, narahat bir sənətkardır". Bu sözləri Akademik Həmid Araslı söyləyib.
Xalq rəssamı İsmayıl Axundov özü isə sənətə gəlmə səbəbini belə açıqlayıb: "Mənim incəsənət aləminə gəlməyimə əsas səbəbkar Mirzə Cəlil olmuşdur. Bizim ailəmiz M.Cəlilə və "Molla Nəsrəddin" jurnalına böyük rəğbət bəsləyirdi. Atam axund olmasına baxmayaraq, açıqfikirli bir şəxs idi, elmə, mədəniyyətə yüksək qiymət verirdi".
Yaradıcılığına əsasən kitab illüstrasiyası ilə başlayan İsmayıl Hüseyn oğlu Axundov 15 aprel 1907-ci ildə Bakının Maştağa qəsəbəsində doğulub. Bakı Rəssamlıq Məktəbini bitirdikdən (1928) sonra Moskva Poliqrafiya İnstitutunun nəşriyyat şöbəsində təhsil alıb.
1932-ci ildə oranı qurtararaq təyinatla Bakıya göndərilib və "Azərnəşr"də rəssam işləyib. Rəssamlığın qrafika, karikatura və plakat janrları ilə məşğul olub. Uzun müddət "Kirpi" satirik jurnalında işləyib. Teatra ilk dəfə 1937-ci ildə rejissor Ədil Isgəndərovdan dəvət alıb. Akademik Milli Dram Teatrında onun quruluş verdiyi Mirzə İbrahimovun "Həyat" pyesinin tamaşasında geyim eskizlərini çəkib.
Bu teatrda İ938-ci ildə Mirzə Fətəli Axundzadənin "Hacı Qara", Əbdürrəhim bəy Haqverdiyevin "Pəri cadu" (həmçinin 1940 və 1957-ci il quruluşlarında), Cabbar Məcnunbəyovun "Yanar dərə", Səməd Vurğunun "Vaqif", 1944-cü ildə Cəfər Cabbarlının "1905-ci ildə", 1955-ci ildə Nəcəf bəy Vəzirovun "Hacı Qəmbər" komediyasının tamaşalarında geyim rəssamı olub.
1938-ci ildə rejissor Məcid Zeynalovun hazırladığı "Müsyö Jordan və dərviş Məstəli şah" (Mirzə Fətəli Axundzadə) tamaşasında ilk tərtibatçı rəssam kimi addımını atıb. Bundan sonra AMDT-də 1939-cu ildə Onore de Balzakin "Ögey ana", Mehdi Hüseynin "Şöhrət", Cəlil Məmmədquluzadənin "Ölülər", 1943-cü ildə Aleksandr Ostrovskinin "Tufan", 1945-ci ildə Məmməd Səid Ordubadinin "Dumanlı Təbriz" əsərlərinin tamaşalarına həm monumental-romantik, həm də realist səpkilərdə səhnə tərtibatları verib.
1948-ci il-də Aleksandr Ostrovskinin "Günahsız müqəssirlər", Mirzə Fə-təli Axundzadənin "Lənkəran xanının vəziri", 1949-cu ildə Sabit Rəhmanın "Aydınlıq", Cəfər Cabbarlının "Solğun Çiçəklər", Anatoli Boryanovun "O tayda", Tur qardaşlarının "Bir evin sirri", 1952-ci ildə Karlo Haldoninin "Mehmanxana sahibəsi", 1956-cı ildə Hüseyn Cavidin "Şeyx Sənan", 1961-ci ildə Sabit Rəhmanın "Əliqulu evlənir", Mehdi Hüseynin "Alov" əsərlərinin tamaşalarına həm monumental-romantik, həm də realist səpkilərdə səhnə tərtibatları verib.
1966-cı ildə Cəfər Cabbarlının "Oqtay Eloğlu" əsərlərinin tamaşalarına həm monumental-romantik, həm də realist səpkilərdə səhnə tərtibatları verib. İsmayıl Axundov səhnə tərtibatlarında klassik üslubda işləməyə üstünlük verib. Yaradıcılığı rənglərin şuxluğu və aydınlığı, kompozisiyanın sadəliyi, tərtibat işləri dramaturq və rejissor fikri ilə poetik ahəngdarlıq yaratması baxımından səciyyəvidir.
Filmoqrafiya
1. Səbuhi
2. Arşın mal alan
3. Hədiyyə xalçası
4. Onun böyük ürəyi
Təltif və mükafatları
1. "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adı
2. "Azərbaycan SSR xalq rəssamı" fəxri adı
3. "Stalin" mükafatı (1-ci dərəcə) — 1950 (İ. Stalinin anadan olmasının 70 illiyinə (1949) həsr olunmuş xalçaya görə)
4. "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni
5. "Şərəf nişanı" ordeni
O, Azərbaycan incəsənəti tarixində adı fəxarətlə çəkilməyə layiq rəssamlardandır. Təsviri sənət tariximizdə özünəməxsus yaradıcılıq yolu olan, uğurlu bədii yaradıcılıq və ictimai fəaliyyəti ilə seçilən İsmayıl Axundovun teatr rəssamlığı ilə bağlı fəaliyyəti haqda "Ədəbiyyat və incəsənət" qəzeti 27 oktyabr 1962-ci il tarixli nömrəsində yazırdı:
"Böyük dramaturqumuz M.F.Axundovun pyeslərindəki obrazlar silsiləsi hər bir tərtibatçı rəssamın yaradıcılığı üçün tükənməz ilham mənbəyidir. Bu pyeslərdə cərəyan edən hadisələrin səhnə tərtibatı da rəssamın həyata müdaxiləsinə böyük material verir. Axundovun pyeslərinin tərtibində, sadəcə olaraq etnoqrafiyanı nəzərə almaqla kifayətlənmək olmaz. Bu obrazlar silsiləsi, bu zəngin material rəssam təhlilində dövrün ictimai ziddiyyətlərini dərk etmək üçün ən etibarlı çıxış nöqtəsidir".
Sənətşünaslıq doktoru Mürsəl Nəcəfov rəssamın yaradıcılığı ilə bağlı "Ümumiyyətlə, yaradıcılığında satira və yumor motivləri güclü olan rəssam M.F.Axundov və C.Məmmədquluzadənin satirik surətlərini olduqca real, sözün əsl mənasında milli formada təsvir etmişdir" deyə qeyd edirdi.
Rəssam "Ədəbiyyat" qəzetinin 17 sentyabr 1960-cı il nömrəsində dərc olunmuş məqaləsində Teatr Muzeyi ilə bağlı "Təşkilat işlərini gücləndirmək, eksponatlar üzərində geniş və ətraflı elmi iş aparmaq, daimi ekspozisiya yaratmaq üçün muzey kollektivini elmi kadrlarla təmin etmək vaxtı gəlib çatmışdır", İncəsənət Muzeyi haqqında isə "Muzeyin Azərbaycan şöbəsi üzrə daimi ekspozisiya yoxdur" deyə ürək yanğısı ilə əsl vətənpərvər ziyalı mövqeyini sərgiləyirdi.
Məşhur ədəbiyyatşünas alim Abbas Zamanov rəssam dostu haqqında yazırdı:
"İsmayıl müəllim Nizami muzeyinin yaradıcısı və rəhbəri idi. Ana öz sevgili balasının üzərində necə əsərsə, İsmayıl müəllim Nizami muzeyinin üzərində elə əsirdi."
Fəxri adları:
Rəssamın çoxşaxəli bədii və ictimai yaradıcılıq fəaliyyəti ölkəmiz tərəfindən yüksək qiymətləndirilib. Rəssam Əməkdar incəsənət xadimi (1940), Xalq rəssamı (1960) kimi fəxri adlara və həmçinin, SSRİ dövlət mükafatına (1950) layiq görülüb.
İsmayıl Axundov 13 sentyabr 1969-cu ildə Krakovda vəfat edib.
Allah rəhmət eləsin!
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Əvvəl Mingəçevir, sonra Sumqayıt, sonra Bakı teatrları...
İnci Məmmədzadə,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
Tamaşaçılaronu "Məhkumlar", "Toygecəsi" və s. seriallardan, bədiifilmlərdənyaxşı tanıyırlar. Üstəlikdə uzunillərdirki, müxtəlifteatrlarda çalışıb...
Əməkdar artist Firəngiz Babayevadan danışıram. Bu gün onun 69 yaşı tamam olur və 70 illik yubileyi yoluna qədəm qoyur...
Firəngiz Manaxim qızı Babayeva 15 aprel 1957-ci ildə Xudatda anadan olub. 1982-ci ildə M. Əliyev adına Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutuna (indiki Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universiteti) daxil olub. Təhsil aldığı illə ərzində o, Tədris Teatrının səhnəsində Polina ("Tribunal"A. Makayonok), Elektra ("Elektra", Sofokl), Krucinina ("Günahsız müqəssirlər", A. Ostrovski), Knyaginiya ("İki qardaş", M. Y. Lermontov) kimi obrazlar ifa edib.
1986-cı ildə İncəsənət İnstitutu fərqlənmə diplomu ilə bitirdikdən sonra təyinatla Mingəçevir Dövlət Dram Teatrının aktyor heyətinə qəbul olub. Bu teatrın səhnəsində bir çox rolları ifa edib.
Rolları:
- Sənubər ("Xoşbəxtlər"S. Rəhman)
- Aygül ("Kimin sualı var?", N. Həsənzadə)
- Kiçik gəlin("Gəlinlərin üsyanı", Ş. Başbeyev)
- Nigar ("Solğun çiçəklər", C. Cabbarlı)
- Qadın ("Bağlı qapı arxasında iki nəfər", V. Sergeyev)
- Bəyaz saçlı qız("Qətl günü", Y. Səmədoğlu)
1987-ci ildə ilin aktrisası mükafatına layiq görülüb. Mingəçevir Teatrında çalışdığı dövrdə bütün şəhər tədbirlərinin həm rus həm də Azərbaycanca aparıcı olub. 1990-cı ildə Sumqayıt Dövlət Musiqili Dram Teatrına (indi ki H. Ərəblinski adına Sumqayıt Dövlət Dram Teatrı) dəvət alır. 1990–1999-cu illərə kimi teatrda çalışır. Sumqayıt Dövlət Dram Teatrının səhnəsində də rol kasadlığı çəkməyib.
Rolları:
1. Telli-("Məlikməmmədin nağılı", M. Məmmədov)
2. Ana-("Anlaşılmazlıq", A. Kamyu)
3. Çiçək-("Subaylarınızdan görəsiz", S. Ələsgərov)
4. İrma-("Varlı evində", G. Xuqayev)
5. Asya-("Arşın mal alan", Ü. Hacıbəyov)
6. Zeynəb-("Ölülər", C. Məmmədquluzadə)
7. Nərgiz-("Dünya ay Dünya", Ş. Qəribli)
8. Münəvvər-("Mənim ağ göyərçinim", T. Vəliyeva)və s. rollar oynayıb.
1999-cu ildən Bələdiyyə Teatrının aktrisasıdır. Aktrisa işlədiyi illər ərzində o – Oğlundan şikayətçi qadın ("Oğul"A. Babayev), Salatın("Vətənə oğullar gərəkdir", R. İçərişəhərli), Firəngiz ("Daşa dönmüş ürəklər", X. Əlimirzəyev), Xırda ("Bəylik dərsi", M. Süleymanlı), Arxitektorun arvadı ("Domokl qılıncı ", N. Hikmət), Xanpəri ("Müsyö Jordan və Dərviş Məstəli şah", M. F. Axundov), Fəridə Fəridova ("Qaravəlli", Anar) kimi obrazları ifa edib.
Eyni zamanda aktrisa şəhər tədbirlərinin aparıcılarından olub. Dəfələrlə cəbhə bölgələrində çıxışlar edib. 2002-ci ildə Ulu Öndər Heydər Əliyevin imzası ilə səhnə sənətindəki nailiyyətlərinə görə "Əməkdar artist" fəxri adına layiq görülüb. 2017-ci ildə Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqı tərəfindən təsis edilən "Sənətkar" medalına layiq görülüb.
Filmoqrafiya
- Mənim ağ şəhərim
- Salur Qazanın evi talandığı boy
- Odla qol-boyun
- Girov
- Həsrətli gözlərin rəsmi
- Ərazi
- Absurdistan - çobanın arvadı
- Məhkumlar
- Toy gecəsi
- Sən olmasaydın
- Məhkumlar
- Qız yükü
Firəngiz Babayeva öz həyat hekayəsini bu cür nəql edir:
“Tələbəlik illərində özüm qazandıqlarımdan savayı, evdən də mənə pul göndərirdilər. Lakin üstü açılanda ki mən İncəsənət Universitetində oxuyuram, atam məni evdən qovdu. İllərlə mənimlə danışmadı.
Mən o vaxt universiteti qırmızı diplomla bitirdiyim üçün seçimimdə azad idim. Qanuna əsasən, istədiyim teatrı seçə bilərdim. Mən də Mingəçevir teatrını istədim. Orada mənə birotaqlı mənzil də verdilər. Bir neçə il sözügedən teatrda işlədim. Sonra o şəhər mənə yadlaşmağa başladı. Sıxılırdım, qala bilmirdim. Ona görə də Sumqayıt Dövlət Teatrına gəldim. Fəaliyyətimi bir müddət də orada davam etdirdim. Ən axırda isə Bakıya köçdüm. Bakı Bələdiyyə Teatrında çalışmağa başladım. O gündən bu yana həmin teatrdayam.
Ailə həyatımı da o ərəfələrdə qurdum. Ancaq yoldaşımı çox tez itirdim. Qızım on yaşında olanda o, dünyasını dəyişdi. Nəyin bahasına olursa-olsun, qızımı sağlam böyütməyə çalışdım. Ona atasızlığını hiss etdirmək istəmirdim. Bütün səylərim bunun üçün idi.
Evin bütün yükü çiyinlərimə düşmüşdü... O vaxt seriallar da yox idi. Yalnız teatr məvacibi ilə dolanırdım. Həm də nəzərə alın ki, məvacibimiz də yüksək deyildi. Sağ olsunlar, Amaliya xanım və rəhmətlik Yusif müəllim, mənə teatrda əlavə bir işi - truppa müdirliyini də həvalə etdilər. İki işin məvacibini almağa başladım.
İndi qızım da Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində oxuyur. Aktrisalığı öz istəyi ilə seçdi. Mən heç vaxt istəməzdim ki, qızım aktrisa olsun. Onu hüquqşünas kimi görmək istəyirdim. Ancaq çox təəssüf ki, onu fikrindən daşındıra bilmədim. Hal-hazırda üçüncü kurs tələbəsidir. Seriallara da çəkilir. "Qisas" serialında baş rolu canlandırıb.
Mənim tay-tuşlarımın çoxu artıq xalq artistləridir. Mənimsə hələ ki, əlimdən gözləməkdən başqa bir şey gəlmir”.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Bayramın sevincinə yağan yağış: ümid və gerçəkliyin toqquşması
Murad Vəlixanov,
"Ədəbiyyat və incəsənət" portalının İncəsənət şöbəsi
Həyatda elə anlar olur ki, insan bayram ovqatı ilə yaşayır, amma taleyin gözlənilməz bir toxunuşu həmin sevinci sınağa çəkir. 1985-ci ildə ekranlaşdırılan "Bayramda yağış" filmi məhz belə bir hissin, belə bir ziddiyyətin kino dilində ifadəsidir.
Filmin rejissoru Cəmil Quliyev bu ekran əsərində sadə həyat hadisələri üzərindən insanın daxili dünyasını, gözləntilərini və məyusluqlarını incə psixoloji çalarlarla təqdim edir.
Bayram və gözləntilər
Film bayram ab-havası fonunda başlayır. İnsanlar sevinclidir, ümidlidir, hər kəs öz kiçik dünyasında xoşbəxtlik axtarır. Bayram — sadəcə təqvim günü deyil, insanların ürəyində bir işıq, bir gözləntidir.
Lakin bu işığın üzərinə yağış yağır. Bu yağış yalnız təbiət hadisəsi deyil. O, insanların planlarını, arzularını və bəzən də illərlə qurduğu xəyalları sınağa çəkən bir simvoldur.
Yağışın dili
Rejissor Cəmil Quliyev yağışı filmdə sadəcə atmosfer yaratmaq üçün istifadə etmir. Yağış burada bir obrazdır.
O, bəzən təmizləyir, bəzən dağıdır, bəzən də insanı öz iç dünyası ilə üz-üzə qoyur. Bayram günü yağan yağış, əslində, həyatın hər zaman gözlənildiyi kimi getmədiyini xatırladır.
Film tamaşaçıya belə bir sual verir:
İnsan xoşbəxtliyi yalnız şəraitə bağlıdır, yoxsa onu hər vəziyyətdə qorumaq mümkündür?
İnsan münasibətləri və səmimiyyət
“Bayramda yağış” filmində əsas diqqət insan münasibətlərinə yönəlib. Bayram günündə insanlar bir-birinə daha yaxın olur, amma eyni zamanda daxildə gizlənən narazılıqlar, deyilməyən sözlər də üzə çıxır.
Bu film göstərir ki, bəzən ən səmimi anlar məhz çətinlik içində yaranır. Yağış altında qalan insanlar maskalarını itirir və öz həqiqi simaları ilə görünürlər.
Azərbaycan kinosunda yeri
"Bayramda yağış" Azərbaycan kinosunda psixoloji-məişət dramının incə nümunələrindən biridir. Film böyük hadisələrdən deyil, kiçik anların yaratdığı böyük hisslərdən güc alır.
Burada hər şey sakitdir, amma bu sakitliyin içində dərin bir emosional gərginlik hiss olunur. Bu isə filmi düşündürücü və təsirli edir.
Yekun
Bayramlar həmişə günəşli olmur. Bəzən ən gözəl günlərdə belə yağış yağır. Amma əsas məsələ o yağışın altında necə qalmaqdır.
“Bayramda yağış” bizə xatırladır:
Həyatın yağışları sevincimizi sınağa çəksə də, həqiqi xoşbəxtlik insanın daxilindədir.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Oxucularımızın yaradıcılığı - Gültac Əliyeva...
Aynur İsmayılova,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Yaradıcılıq şöbəsi
“Oxucularımızın yaradıcılığı” rubrikasında növbəti təqdim etdiyimiz şeir Gültac Əliyevanındır. “Şah edən də, mat edən də — sən…” adlanır.
Sən ki əzabların qadınısan —
sənə xoşdur məni yandıraraq şam etmək,
yoxluğunla ram etmək…
Belə yazır Gültac Əliyeva. Pis yazmır, deyilmi?
Xoş mütaliələr.
Qadın var — varlığı ilə şah edər,
qadın var — yoxluğu ilə mat edər.
Salam, məni yoxluğu ilə mat edən qadın…
Bir bilsən —
qaranlığın sabaha,
Ayın Günəşə,
səhranın suya olan həsrəti
mənim sənə olan həsrətimin yanında
necə də cılızlaşır.
Bəlkə son qoyasan bu mənasız inadına,
qayıdasan yanıma?
Bax —
otağın tüstüsü,
yatağın süsü,
içimin pası,
qəlbimin səsi
qarışıb bir-birinə…
Yoxsan, dünya yerindədir.
Gəl gör ki, mən necə dayana bilirəm —
dörd divarın, yerin və göyün arasında…
Ehh, nəysə…
yenə danışdım boş-boş.
Sən ki əzabların qadınısan —
sənə xoşdur məni yandıraraq şam etmək,
yoxluğunla ram etmək…
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Oğuzda Ə.Naxçıvaninin 900 illik yubileyi ilə əlaqədar tədbir keçirilib
İmran Verdiyev,
Azərbaycan Respublikasının Əməkdar müəllimi. “Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Oğuz təmsilçisi
Oğuz rayon MKS-də Azərbaycan Memarlığının görkəmli nümayəndəsi Əcəmi Naxçıvaninin 900 illik yubileyi münasibətilə "Orta əsrlər Azərbaycan memarlığına yeni istiqamət vermiş - Əcəmi Naxçıvani" adlı informasiya günü keçirilib.
Öncə Azərbaycan memarı Əcəmi Naxçıvaninin xatirəsi yad edilib.
Tədbirin təşkilatçıları Memar Əcəmi Naxçıvaninin - 900 illik yubileyinin qeyd edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə iştirakçıları tanış ediblər.
Daha sonra Memar Əcəmi Naxçıvaninin həyat və yaradıcılığı haqqında məlumat verilib.
Qeyd edilib ki, Əcəmi Naxçıvani orta əsrlər Azərbaycan memarlığına yeni istiqamət vermiş və dövrün memarlıq üslubuna zəriflik, dinamiklik gətirmiş böyük sənətkarlardan olub. Onun fəaliyyəti Azərbaycan dövlətçilik tarixində xüsusi yer tutan qüdrətli Atabəylər dövlətinin paytaxtı, Yaxın Şərqin mədəniyyət, elm, ticarət və sənət mərkəzindən biri Naxçıvan şəhəri ilə bağlı olub.
Tarix öz qoynunda Əcəminin həyatı haqda onun ölməz əsərlərindən başqa heç nə saxlamayıb. Görünür, dahi memar bunu qabaqcadan gördüyündən öz şah əsərinin - Möminə Xatun türbəsi üzərində belə yazmışdı: "Biz gedəriyik. Dünya əbədi qalandır. Biz gedəcəyik, dünya qalacaq. Biz ölərik - bu, bizdən xatirə qalar. İlahi, bəd nəzərdən uzaq elə".
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)
Akşehir–Tuzlukçu Bölgəsində KIBATEK Heyətinin Mədəni və Ədəbi Təmasları
Türk Dünyası ilə Anadolu Arasında Sahə Tədqiqatı barədə yazı
Ülviyyə Əbülfəzqızı,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xüsusi Layihələr şöbəsi
24–27 mart 2026-cı il tarixlərində Kıbrıs İraq Balkanlar Avrasiya Türk Ədəbiyyatları Qurumu (KIBATEK) tərəfindən Akşehir və Tuzlukçu bölgələrində həyata keçirilən genişmiqyaslı elmi-mədəni səfər Türk dünyası ilə Anadolu arasında tarixi, ədəbi və mədəni əlaqələrin müasir dövrdə davamlılığını göstərən kompleks bir sahə tədqiqatı xarakteri daşımışdır.
Bu fəaliyyət yalnız bir tədbir və ya protokol səfəri kimi deyil, eyni zamanda kollektiv mədəni yaddaşın yerində oxunması, sözlü tarix materiallarının toplanması və mədəni diplomatiyanın praktik tətbiqi kimi qiymətləndirilməlidir. Səfər boyunca müxtəlif sosial qruplarla görüşlər, tarixi məkanların yerində müşahidəsi, təhsil müəssisələrində akademik müzakirələr və yerli idarəetmə orqanları ilə əməkdaşlıq həyata keçirilmişdir.
Səfərdə KIBATEK Onursal Başkanı, şair və araşdırmaçı, Dokuz Eylül Universitetində 38 il boyunca Balkan türkləri ədəbiyyatının tədqiqinə fədakarca əmək verən Feyyaz Sağlam, Azərbaycanlı şair, jurnalist və ədəbiyyatşünas Prof. Dr. Təranə Turan Rəhimli və şair, pedaqoq Şükrü Aydın iştirak etmişdir. Bu elmi heyət Türk dünyasının müxtəlif coğrafiyalarını təmsil edən intellektual sintezi əks etdirmiş, xüsusilə Azərbaycan və Anadolu, Balkanlar və Anadolu arasında ədəbi və elmi körpülərin gücləndirilməsi baxımından əhəmiyyətli bir platforma yaratmışdır.
Təranə Turan Rəhimli ilə görüşüb səfər barədə geniş bilgi aldıqdan sonra bir daha əmin oldum ki, bu sayaq tədbirlər heç vaxt nəticəsiz qala bilməz, səmərəliliksə dərhal özünü büruzə verir.
Səfərin təşkilati və əməli hissəsində Tuzlukçu Bələdiyyəsinin əməkdaşlarının rolu, qonaqpərvərliyi xüsusi vurğulanmalıdır. Tuzlukçu Bələdiyyəsi tərəfindən göstərilən yüksək səviyyəli təşkilati dəstək, sahə koordinasiyası, logistika təminatı və səmimi ev sahibliyi bu elmi-mədəni səfərin uğurla həyata keçirilməsində həlledici rol oynamışdır. Xüsusilə Tuzlukçu Bələdiyyəsinin rəhbərliyi və əməkdaşları—Nureddin Akbuğa, İhsan Ekici, Fatih Meydan, Sadullah Ay, Ergün Büyüksütçü və digər struktur nümayəndələri—proqramın bütün mərhələlərində aktiv şəkildə iştirak edərək yerli idarəetmənin mədəni diplomatiya prosesindəki rolunu nümayiş etdirmişdir. Tuzlukçu Bələdiyyəsinin KIBATEK heyətinə bələdçilik üçün təyin etdiyi sürücü Niyazi Koşun səfərin bütün mərhələlərində iştirak edərəkf nəqliyyat və sahə koordinasiyasında mühüm xidmət göstərmişdir. Səfər vaxtı
Akşehir və Tuzlukçu bölgələrində aparılan müşahidələr göstərmişdir ki, bu coğrafiya yalnız tarixi abidələr məkanı deyil, eyni zamanda canlı bir mədəni yaddaş laboratoriyasıdır. Akşehir Şəhidliyi, Hıdırlıq ərazisi, Tarık Buğra Sosial Bilimler Liseyi, yerli idarəetmə orqanları və ictimai məkanlar şəhərin kollektiv tarixini müasir sosial həyatla birləşdirən strukturlar kimi çıxış edir. Bu məkanlarda aparılan müşahidələr zamanı sosial yaddaşın formalaşmasında həm rəsmi tarix, həm də sözlü narrativlərin paralel şəkildə fəaliyyət göstərdiyi müəyyən edilmişdir.
Kənd mühitinə təşkil edilən səfərlər, xüsusilə Kundullu kəndində keçirilən görüşlər Balkanlardan Anadoluya baş vermiş miqrasiya proseslərinin sosial-mədəni izlərini ortaya çıxarmışdır. Bu kənddə aparılan müşahidələr ailə yaddaşı, köç narrativləri və mədəni davamlılıq baxımından zəngin material təqdim etmişdir. Köy muxtarı və yerli sakinlərlə aparılan söhbətlərdə, xüsusilə Bulgaristandan köç etmiş ailələrin tarixçələri, kollektiv kimliyin formalaşmasında mühüm faktor kimi diqqət çəkmişdir.
Akşehir şəhərinin tarixi-mədəni abidələri arasında Nasreddin Hoca Türbəsi, Seyyid Mahmud Hayrani Külliyəsi, Ferruxşah Məscidi, Taş Medrese, qədim sivil memarlıq nümunələri, muzeylər və köhnə şəhər strukturu xüsusi yer tutur. Bu məkanlar yalnız memarlıq obyektləri deyil, həm də mədəni semantikanın daşıyıcıları kimi çıxış edir. Fərruxşah Məscidi ilə bağlı Yıldırım Bəyazidin əsirlik dövrünə dair tarixi narrativlər isə məkanın siyasi və emosional yaddaşın bir hissəsi olduğunu göstərir.
Səfər çərçivəsində Nemətullah Naxçıvaninin məzarı da ziyarət edilmişdir. Tədqiqatlarında Nemətullah Naxçıvanidən bəhs edən Prof.Dr.Təranə Turan Rəhimli türbəni ziyarət zamanı bu böyük tarixi şəxsiyyətin Akşehir -- Azərbaycan əlaqələrinin öyrənilməsi baxımından tarixi-elmi əhəmiyyət daşıyan xidmətlərinin geniş araşdırılması zərurətini vurğulamışdır.
Səfər çərçivəsində Tarık Buğra Sosial Bilimler Liseyində keçirilən elmi-ədəbi tədbir -- Ədəbiyyat Paneli xüsusi əhəmiyyət daşımışdır. Tədbirdə KIBATEK Onursal Başkanı Feyyaz Sağlam, Prof. Dr. Təranə Turan Rəhimli və Şükrü Aydın iştirak etmiş, müxtəlif elmi və ədəbi məsələləri əhatə edən məruzə və çıxışları ilə auditoriyanln diqqətini cəlb etmlşdir. Prof. Dr. Təranə Turan Rəhimli tərəfindən təqdim edilən “Akşehir və Azərbaycan əlaqələri” mövzusundakı məruzə Türk dünyası ədəbiyyatları arasında akademik inteqrasiyanın gücləndirilməsi baxımından mühüm elmi nəticələr doğurmuşdur. Tədbir zamanı KIBATEK heyəti üzvlərinin öz şeirlərini səslındirməsı liseyin tələbələri tərəfindən maraqla qarşılanmışdır. Eyni zamanda, tələbələrlə aparılan interaktiv dialoq gənc nəslin Türk dünyası ədəbiyyatına marağını artırmış, mədəni şüurun formalaşmasına töhfə vermişdir.Prof.Dr.Təranə Turan Rəhimli vurğulayır: "Akşehirdə Tarık Buğra Sosial Bilimlər Liseyində yeni nəslin şeirə, ədəbiyyata, tarixi-elmi faktlara marağı məni heyrətə gəturmişdi. Gənclərin bu qədər milli ruhda olması, millətinin sahib olduğu dəyərlərə rəğbət gözlərimi yaşartmışdı. Akşehirdən döndükdən sonra isə çoxsaylı mesajlar aldım. Sosial mediadan mənə yazan tələblərdən birinin mesajını xüsusilə qeyd etmək istəyirəm Sena Şahin adlı lisey tələbəsi ya,zırdı: " Merhaba Hocam, iyi aksamlar. Ben Tarık Bugra Sosyal Bilimler Lisesinde Sena Şahin, sozinle fotograf cektirmistik, hatirlarmisiniz bilmiyorum, ama gercekten cok basarili bir kadinsiniz, ben sizden cok etkilendim. Acikcasi cok samimi ve cana yakın bi insansınız, okulumuzdaki butun öğrenciler sizin hakkınızda o kadar güzel şeyler söylediler ki, herkezi kendinize hayran bıraktınız Okulumuza gelerekte bizi cok mutlu ettiniz, ben kendi adima konusmak gerekirse benim pek bu tur konulara ilgim olmamasina ragmen o kadar guzel anlatiniz, konustunuzki cok etkilendim. Özellikle siiriniz cok guzeldi okulumuza geldiginiz icin cok tessekur ederim, iyi gunler dilerim." Sena Şahinin timsalında türk gəncliyinin elmə, ədəbiyyata, poeziyaya sevgisində zərrə qədər təsirimin olması məni qürirlandırdı.
Akşehirdə yerli mətbuat orqanı olan “Pervasız” qəzeti ilə aparılan görüş də regionun mədəni həyatının ictimaiyyətə çatdırılması və yerli medianın mədəni diplomatiyada rolunun gücləndirilməsi baxımından əhəmiyyətli oldu. Bu görüş göstərdi ki, yerli media yalnız informasiya ötürücüsü deyil, həm də mədəni yaddaşın formalaşdırıcı aktorudur.
Səfərin ümumi gedişində iştirak edən digər şəxslər və əməkdaşlar da xüsusi qeyd olunmalıdır. Salim Kola (Gürsu Kazak kəndi muxtarı), Vehbi Gültekin (ədəbiyyat müəllimi və koordinasiya üzrə məsul şəxs), Seyfettin Göktaş (Tarık Buğra Sosial Bilimler Liseyi müdiri), Yasemin Ünal (arkeoloq, Tuzlukçu Bələdiyyəsinin əməkdaşı) və digər yerli mütəxəssislər prosesin elmi və təşkilati keyfiyyətini artırmağa xidmət etdilər. Onların hər biri bu səfərin sahə tədqiqatı xarakterinin formalaşmasına real töhfə vermişdir.
Akşehir ziyarətini gözəlləşdirən məqamlardan biri də şəhərin ən dəyərli ziyalıları və önəmli iş adamları ilə görüşlər oldu. Başda "Pierre Cardin" olmaqla, Avropanın bir çox ünlü markaları ilə işbirliyi mövcud olan, 1925-ci ildən bəri fəaliyyət göstətğən "Karan Kunduraçı" sahibkarı Yılmaz Karan, "Cihan Elektrik" sahibkarı Cihan Demiral və əsilzadə xanımı, Şirvanşahlar soyundan olan Şenay Şirvancı Demiral, "Küçük Ağa" oteli sahibkarı, vəkil Qasım bəy, Akşehir Bələdiyyəsinin 2014-2024-cü illərdə başkanı olmuş Salih Akkaya ilə tanışlığı xüsusi qeyd etmək istərdim.
Ümumilikdə KIBATEK heyətinin Akşehir və Tuzlukçu bölgələrində həyata keçirdiyi, heyət üzvlərinin təşkkli üçün fəxri başqan Fəyyaz Sağlama minnətdarlıq duyduğu bu səfər Türk dünyası araşdırmaları baxımından həm metodoloji, həm də empirik cəhətdən əhəmiyyətli nəticələr ortaya qoymuşdur. Bu fəaliyyət göstərmişdir ki, Akşehir və Tuzlukçu yalnız regional mədəniyyət mərkəzləri deyil, eyni zamanda Türk dünyasının ortaq tarixi yaddaşının canlı daşıyıcılarıdır. Xüsusilə Tuzlukçu Bələdiyyəsinin əməkdaşlarının göstərdiyi yüksək təşkilati dəstək və sahə koordinasiyası bu səfərin uğurla tamamlanmasında əsas faktor olmuş, yerli idarəetmə ilə akademik mühit arasında nümunəvi əməkdaşlıq modeli formalaşdırılmışdır. Bu model gələcəkdə Türk dünyası araşdırmaları üçün sahə tədqiqatlarının təşkilində tətbiq oluna biləcək mühüm bir təcrübə kimi qiymətləndirilə bilər.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(15.04.2026)


