Super User
Redaksiyanın poçtundan – Gültac Əliyevanın “Qatil uşağ”ı
Aynur İsmayılova,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Yaradıcılıq şöbəsi
Portalımızın “Redaksiyanın poçtundan” rubrikasında növbətçi mənəm və sizə təqdim etmək istədiyim mesaj oxucumuz Gültac Əliyevadan gəlib. “Qatil uşaq” yazısı bədii əsəsr deyil, təəssüratdır, aktual bir mövzuda düşüncələrdir. Amma elə bu sənədlilik, bu publisistika sanki bədiilikdən yoğrulubdur.
Xoş mütaliələr.
GÜLTAC ƏLİYEVA,
“QATİL UŞAQ”
“Qatil uşaq...” Necə də ağır səslənir, deyilmi? Bu ifadəni eşidəcəyimi heç düşünməzdim. Uşağın qarşısında işlənəcək sözlər başqa idi: ağıllı, dəcəl, qoçaq, tənbəl... Uşaqlıq məsumiyyətin, saflığın və gələcəyin adı idi. Bəs indi necə oldu ki, bu anlayışın önünə “qatil” sözü gətirildi?
Bəli, bəlkə ortada bir qatil uşaq var. Amma uşaq təkbaşına qatilə çevrilmir. Burada cəmiyyətin də məsuliyyəti var, ailənin də payı var.
Gəlin birlikdə hazırda gündəmi zəbt edən Kahramanmaraş cinayətinə baxaq. Amma baxarkən təkcə bir hadisəyə yox, bu kimi faciələrin kökündə dayanan səbəblərə də nəzər salaq. Özümüzə bir sual verək: görəsən, əsl müqəssir kimdir?
Bu hadisə birdən-birə baş vermədi. O “uşaq” bir anın içində qatilə çevrilmədi. Bu sonluğun əvvəlində davranışlar vardı, danışıq tərzi vardı, sosial şəbəkələrdə paylaşdığı qeyri-normal görüntülər vardı. Bütün bunların fonunda isə onun arxasında dayanan bir ailə və görən bir cəmiyyət vardı.
Bəlkə də bəziləri qəzəblənəcək: niyə cəmiyyət? Bəli, məhz cəmiyyət. Çünki ailə üçün övladının psixoloji durumunu qəbul etmək daha çətin ola bilər. Valideyn çox zaman görmək istəmir, etiraf etmək istəmir. Amma cəmiyyət görür, təhlil edir, hiss edir. Elə buna görə də vaxtında reaksiya verməlidir.
Niyə susulur? Qorxudanmı? Laqeydlikdənmi? Yoxsa “mənə nə” düşüncəsindənmi? Halbuki bir insanın vaxtında dediyi söz, atdığı addım bəzən böyük faciələrin qarşısını ala bilər.
Qadın doğum şöbəsində baş verən hadisə zamanında müzakirə olundu, lakin nəticəyə çatmadı və zamanla unuduldu. Niyə? Necə baş verdi? Kim susdurdu insanları? O gün susdurulan vicdanlar bu gün danışırmı?
Müəllimlərin “onun çantası yoxlanılmadan dərsə buraxılmasın” deməsi isə əslində ən böyük siqnal idi. Bu, adi xəbərdarlıq deyildi. Bu, gələcək təhlükənin qapını döydüyünü göstərən xəbər idi. Deməli, bir çoxları gələcək faciəni görürdü. Qarşısını almaq üçün imkan da vardı.
Bənzər hadisə bir neçə il öncə ölkəmizin də gündəmini zəbt etmişdi. Mənim qədər siz də o qətli bütün təfərrüatları ilə xatırlayırsınız, bilirəm. Əhmədin ailəsini amansızlıqla qətlə yetirməsinin də kökündə bu kimi faktlar var idi. Göz gördü, qulaq eşitdi, dil danışmadı. Nəticədə nə oldu? Bir ailənin faciəvi sonu. Halbuki doğru zamanda veriləcək bir qərar çox şeyi dəyişə bilərdi.
Bunlar bir əsər, esse və ya hekayə deyil ki, yazıldıqdan sonra təhlil edilərək rəy verilsin. Bu, həyatın özüdür. Göz önündə yaşanır. Ona görə də vaxtında müdaxilə etmək, cəmiyyəti çürüdən halların qarşısını almaq lazımdır.
Bu gün susulan hər həqiqət sabah bir fəryada çevriləcək. Məzarlara yad kimi baxmayın. O qurbanlar bizlər, övladlarımız, yaxınlarımız da ola bilər. Nə qədər ki, “silahlar” bizə tuşlanmayıb, gözlərinizi açın. Çünki faciələr qapını döyəndə artıq çox gec olur.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(22.04.2026)
ASAN könüllüləri “Gənc İnnovatorlar” proqramını təqdim ediblər
20 aprel 2026-cı il tarixində “ASAN Könüllüləri” Təşkilatı tərəfindən yaradılan “Gənc İnnovatorlar” proqramının təqdimat mərasimi keçirilib.
Tədbirdə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin sədri Ülvi Mehdiyev proqramın əhəmiyyətindən bəhs edib. O, “Gənc İnnovatorlar” proqramının ölkəmizdə innovasiya ekosisteminin inkişafına töhfə verəcəyini, gənclərin yaradıcı və texnoloji bacarıqlarının gücləndirilməsində mühüm platforma rolunu oynayacağını vurğulayıb.
“ASAN Könüllüləri” Təşkilatının sədri Aysiman Quliyeva proqramın əsas məqsədinin gənclərdə innovativ düşüncə tərzinin formalaşdırılması, onların yaradıcılıq və analitik təhlil bacarıqlarının inkişaf etdirilməsi, eləcə də texnologiya və sosial innovasiya sahələrində praktiki təcrübə qazanmalarına şərait yaratmaq olduğunu qeyd edib.
Çıxışlardan sonra proqramın təqdimatı olub. "Gənc İnnovatorlar” proqramının məqsədləri, fəaliyyət istiqamətləri və gənclər üçün nəzərdə tutulan imkanlar barədə ətraflı məlumat verilib.
Tədbir çərçivəsində ASAN İnnovativ İnkişaf Mərkəzinin təlimçisi Nofəl Əliyev tərəfindən “İdarəçilikdə süni intellektin rolu” mövzusunda təlim keçirilib. Təlim zamanı süni intellektin əsas prinsipləri və onun müxtəlif sahələrdə tətbiqi barədə iştirakçılara geniş məlumat verilib.
“Gənc İnnovatorlar” proqramı ölkəmizdə innovasiya mədəniyyətinin inkişafına töhfə verməklə yanaşı, gənclərin texnoloji və yaradıcı potensialının üzə çıxarılmasını və gücləndirilməsini hədəfləyir.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(22.04.2026)
21 Aprel – Beynəlxalq Sirk Günüdür
İmran Verdiyev,
Azərbaycan Respublikasının Əməkdar müəllimi. “Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Oğuz təmsilçisi
Sirk (lat. Circus – "çevrə" deməkdir) – bir qrup artist və ya müəssisə tərəfindən akrobatika, kloun, sehrbazlıq, heyvan oyunları kimi müxtəlif səhnələrlə həyata keçirilən sənət növüdür.
Sirk peşəsi heyvanlarla işləməklə bərabər müxtəlif akrobatika və gimnastika kimi sahələri də özündə cəmləşdirir. Buraya, həmçinin tamaşaçılar üçün maraqlı olan havada kəndir üzərində yerimək, velosiped sürmək, janqlyorluq etmək və yerdə idman növləri yerinə yetirilir. Kloun daha mürəkkəb sirk janrıdır. O, bir neçə ixtisasa yiyələnmiş olur və başqa "nömrələrdə" onun çıxışı böyük maraq doğurur. Klounun mənası gülməli çıxış deməkdir. Sirkin yaranmasının qədim tarixi vardır. Onun kökü antik Romadan başlayır. Keçən zaman ərəfəsində sirk sənəti də inkişaf etmiş və istər xarici görünüşündə (çevik karvan və teatr səhnələri), istərsə də atraksiyonların aparılmasında (at teatrı, pantomima) müəyyən dəyişikliklərə məruz qalmışdır. Sirk sənəti adətən ailə sülaləsi şəklində mövcud olmuşdur. Klassik sirkin atası ingilis Filip Astli (1742–1814) sayılır. İllər keçdikcə sirkin inkişafına müxtəllif xalqların təsiri nəticəsində bu və ya digər sahədə öz üstünlüyünə malik milli sirklər yaranmağa başlamışdır.
Avropada hələ də közəri halda fəaliyyət gösətərən sirklər mövcud olsa da bir çox Şərq ölkələrində sirk teatrları tikilmiş və burada mütəmadi olaraq öz proqramları ilə çıxış edirlər. Köçəri sirk ustaları avtomobil karvanlarında şəhər-şəhər gəzərək öz sənətləri ilə tamaşaçıları heyran edirlər. Azərbaycanda milli sirk sənətinin tarixi çox qədimdir.
Hələ qədim zamanlardan "Kovkan", "Zorxana" kimi milli xalq oyunlarında, cıdır yarışlarında, kəndirbazların və pəhləvanların çıxışlarında bugünkü peşəkar sirkin güc jonqlyorluğu, kəndirbazlıq, akrobatika, cigitlər və digər janrlarının elementləri mövcud olmuşdur. İlk peşəkar sirk – heyvanxana isə Azərbaycanda XIX əsrin 90-cı illərində məşhur Nikitin qardaşları tərəfindən tikilmişdir. Taxtadan tikilmiş həmin sirk binası az sonra yanır. 1905-ci ildə yeni şəhərin başqa ərazisində sirk binası tikilərək istifadəyə verilmişdir. 1945-ci ildə ilk dəfə olaraq Azərbaycanın milli sirk truppası yaradılmışdır. Truppa yalnız sirk nömrələrindən ibarət olmayıb, tərkibinə estrada və balet artistlərinin çıxışları salınmışdı. 1967-ci ildə Bakı Dövlət Sirkinin memarı E.İsmayılov və F.Leontyev olan hazırkı binası istifadəyə verilmişdir. Həmin dövr üçün texniki imkanlarına görə çox müasir sayılan bina memarlıq baxımından bu gün də əksər dünya sirkləri ilə rəqabət aparmağa qadirdir.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
Bakıda “Oxu Günü–11 Kitab Festivalı” keçiriləcək
25–26 aprel tarixlərində Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsində yerləşən Heydər Əliyev Parkında “Oxu Günü–11 Kitab Festivalı” keçiriləcək.
Layihə “Azərbaycan Nəşriyyatları Assosiasiyası” İctimai Birliyi, Sabunçu Rayon İcra Hakimiyyəti və Hədəf Şirkətlər Qrupunun birgə təşkilatçılığı ilə baş tutacaq. Qeyd edək ki, layihənin ideya müəllifi Hədəf Şirkətlər Qrupunun qurucu direktoru, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Şəmil Sadiqdir.
“Oxu Günü” layihəsi 2015-ci ildə “Hədəf Nəşrləri” MMC tərəfindən təsis edilib və bu gün ölkənin ənənəvi kitab bayramlarından birinə çevrilib. Layihənin əsas məqsədi Azərbaycanda kitab mədəniyyətinin inkişafına töhfə vermək, gənclərin mütaliəyə marağını artırmaq, oxucu ilə müəllif arasında canlı ünsiyyət mühiti yaratmaq və kitabın cəmiyyət həyatındakı rolunu gücləndirməkdir.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Hədəf-dən verilən məlumata görə, bu il keçiriləcək festivalda 30-dan çox nəşriyyat və kitab mağazasının iştirakı nəzərdə tutulur. Tədbir çərçivəsində tanınmış yazıçılar, şairlər, ziyalılar, incəsənət və ictimaiyyət nümayəndələri ilə görüşlər, imza saatları və müxtəlif ədəbi-mədəni proqramlar təşkil olunacaq. Ziyarətçilər üçün kitabların endirimli satışı da planlaşdırılır.
Qeyd edək ki, hər il 23 aprel – Ümumdünya Kitab və Müəlliflik Hüququ Günü münasibətilə ölkənin müxtəlif bölgələrində “Oxu Günü” tədbirləri keçirilir. “Oxu Günü–11 Kitab Festivalı” da bu ənənənin davamı olaraq xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Festival bütün kitabsevərləri, şagird və tələbələri, eləcə də geniş ictimaiyyəti açıq platformada bir araya gətirməyi hədəfləyir.
Festival 25 aprel 2026-cı il tarixində saat 10:30-da start götürəcək.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
“ASAN müraciət” informasiya sisteminə 100-cü qurum inteqrasiya olundu
Azərbaycan Respublikasının Dövlət Reklam Agentliyi də “ASAN müraciət” informasiya sisteminə inteqrasiya olunub. Bununla da sistemin iştirakçı qurumlarının sayı 100-ə çatıb. Bu mühüm mərhələ sistemin əhatə dairəsinin genişlənməsi və funksionallığının daha da gücləndirilməsi baxımından əhəmiyyətlidir.
Yeni inteqrasiya nəticəsində artıq “ASAN müraciət” informasiya sistemi vasitəsilə açıq məkanlarda yerləşdirilən reklamlarla bağlı da müraciətlər ünvanla biləcək. İstifadəçilər aşağıdakı istiqamətlər üzrə müraciətlərini rahatlıqla təqdim edə bilərlər:
* Qanunsuz reklam yerləşdirilməsi
* Qəzalı və təhlükəli reklam daşıyıcıları
* Dil və məzmun pozuntuları
* Müddəti bitmiş reklamlar
* Səs-küy və işıq çirkliliyi
* Estetik normaların pozulması
Bu yenilik şəhər mühitinin daha təhlükəsiz, nizamlı və estetik baxımdan cəlbedici olmasına töhfə verir.
Vətəndaşlar “ASAN müraciət” informasiya sistemi vasitəsilə ictimai əhəmiyyət daşıyan problemlərlə bağlı müraciətlərini operativ şəkildə təqdim edə bilərlər. Daxil olan müraciətlər “ASAN müraciət” informasiya sisteminin əməkdaşları tərəfindən aidiyyəti qurumlara yönləndirilir.
Əlavə məlumat üçün vətəndaşlar 9108 Çağrı Mərkəzi ilə əlaqə saxlaya bilərlər.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
Gənclərin inkişafına töhfə: yazıçı İlqar Kamil ilə görüş keçirilib
Aprelin 17-də Respublika Uşaq Kitabxanasında yazıçı, psixoloq İlqar Kamil ilə gənclərin maraqlı və maarifləndirici görüşü baş tutub.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına kitabxanadan verilən məlumata görə, tədbiri giriş sözü ilə açan kitabxananın direktoru Şəhla Qəmbərova qonaq haqqında ətraflı məlumat verərək onun yaradıcılığı və ədəbiyyata verdiyi töhfələrdən bəhs edib. Görüş əsasən gənclərin psixoloji inkişafı, oxu vərdişlərinin formalaşdırılması və yaradıcı düşüncə qabiliyyətlərinin artırılması mövzularına həsr olunub.
Tədbir zamanı İlqar Kamil çıxışında insan iradəsinin gücü, psixoloji dayanıqlılığın formalaşdırılması və həyatda məqsədyönlü şəkildə irəliləməyin vacibliyini xüsusi vurğulayıb. O qeyd edib ki, hər bir insan öz üzərində davamlı işləməklə daxili potensialını üzə çıxararaq “xüsusi təyinatlı qüvvə”yə çevrilə bilər. Yazıçı şəxsi təcrübələrini bölüşərək gəncləri öz düşüncələrini sərbəst ifadə etməyə, mütaliəyə daha çox vaxt ayırmağa və yazı fəaliyyətinə maraq göstərməyə çağırıb.
Görüş interaktiv formatda davam edib, tələbələri maraqlandıran suallar cavablandırılıb, onlara yaradıcılıq potensiallarının inkişafı ilə bağlı praktik tövsiyələr verilib. Bu dialoq mühiti gənclərin həm özünüifadə bacarıqlarının, həm də analitik düşüncə tərzinin inkişafına müsbət təsir göstərib.
Görüşün yekununda İlqar Kamil müəllifi olduğu, şəhid leytenant Murad Nağıyevin xatirəsinə həsr edilmiş “9-cu Mərtəbə” adlı kitabını kitabxanaya və tələbələrə hədiyyə edib. Bu kimi görüşlər gənclərin intellektual və emosional inkişafında mühüm rol oynayır. Xüsusilə psixoloji ədəbiyyat gənclərə özünü dərk etmə, emosiyaları idarə etmə və həyat məqsədlərini düzgün müəyyənləşdirmə baxımından güclü dəstək verir. Belə təşəbbüslər onların həm fərdi inkişafına, həm də cəmiyyətə daha hazırlıqlı və düşüncəli fərdlər kimi formalaşmasına xidmət edir.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
Sankt-Peterburqda azərbaycanlı müəllifin pyesi səhnələşdirilib
Rusiyanın Sankt-Peterburq şəhərinin ən müasir təhsil ocaqlarından biri olan Krasnoselski 547 nömrəli tam orta məktəbdə azərbaycanlı yazıçı Vüqar Haqverdiyevin “Pis Uşaqlar Planeti” pyesi əsasında hazırlanan eyniadlı tamaşanın təqdimatı keçirilib.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına müəllifin verdiyi məlumata görə, səhnə əsəri təhsil müəssisəsinin nəzdində fəaliyyət göstərən “Mir na ladoşke” teatr studiyasında, studiyanın rəhbəri, əlavə təhsil üzrə pedaqoq Marina Strelsovanın quruluşunda səhnələşdirilib.
Məktəb şagirdlərinin ifasında ərsəyə gələn səhnə işi 15 aprel Ümumdünya İncəsənət Gününə həsr olunmuş tədbir çərçivəsində nümayiş etdirilib və tamaşaçılar tərəfindən böyük maraqla qarşılanıb.
Qeyd edək ki, artıq beynəlxalq səviyyədə tanınan “Pis Uşaqlar Planeti” pyesi son illərdə Rusiyanın müxtəlif bölgələrində, o cümlədən Vıborq, Yamal və Omsk şəhərlərində, eləcə də Sankt-Peterburqun başqa bir təhsil ocağı olan Nevski 707 nömrəli orta məktəbdə səhnələşdirilərək tamaşaçılara təqdim olunub.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
Meksikadakı Azərbaycan icması ilə görüş keçirilib
Meksika Birləşmiş Ştatlarına səfər çərçivəsində Azərbaycan Respublikasının Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Fuad Muradov, komitə əməkdaşları, habelə Azərbaycanın Meksikadakı səfiri Seymur Fətəliyev və səfirlik əməkdaşları paytaxt Mexikonun Tlakskoake-Xocalı meydanında yerləşən “Xocalı Soyqırımı” abidəsini ziyarət edərək soyqırımı qurbanlarını ehtiramla yad edib, abidə önünə əklil qoyublar.
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Komitədən verilən məlumata görə, səfər çərçivəsində həmçinin Meksikada yaşayan azərbaycanlılarla görüş keçirilib. Görüş Azərbaycan Respublikasının və Meksika Birləşmiş Ştatlarının Dövlət himnlərinin səsləndirilməsi və şəhidlərimizin əziz xatirəsinin ehtiramla yad edilməsi ilə başlayıb. Prezident İlham Əliyevin tarixi çıxışlarının yer aldığı, xalqımızın yüksək qələbə ruhunun ifadəsi olan filmin nümayişi sürəkli alqışlarla qarşılanıb.
Azərbaycan Respublikasının Meksika Birləşmiş Ştatlarındakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Seymur Fətəliyev soydaşlarımızı səmimi salamlayaraq müasir Azərbaycanın sürətli inkişafından, dövlətimizin həyata keçirdiyi uğurlu diaspor siyasətindən və bu siyasətin Meksikadakı icma üzvlərinin fəaliyyətindəki rolundan danışıb, soydaşlarımızın iki ölkə arasında mədəni və ictimai əlaqələrin möhkəmlənməsinə verdiyi töhfələri yüksək qiymətləndirib.
“Xaricdə yaşayan hər bir azərbaycanlı dövlətimizin diqqət mərkəzindədir və unutmayın ki, Azərbaycan dövləti hər zaman sizin yanınızdadır” - bu sözləri icma ilə görüşdə komitə sədri Fuad Muradov deyib. Dünyanın 70-dən çox ölkəsində yaşayan azərbaycanlılarla ardıcıl və sistemli iş aparıldığını diqqətə çatdırıb, komitənin layihələri barədə geniş təqdimatla çıxış edib. Bildirib ki, bu gün dünya azərbaycanlıları sıx birləşir, yaşadıqları cəmiyyətlərə uğurlu mədəni inteqrasiya edir, beynəlxalq tədbirlərdə, akademik və biznes mühitində ölkəni təmsil edərək Azərbaycanın imicinin formalaşmasına təsir göstərirlər.
Görüşdə Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi ilə Xaricdə Yaşayan Meksikalılar İnstitutu arasında imzalanan Memorandumun iki ölkənin diaspor sahəsində əməkdaşlığını dərinləşdirəcəyi və qarşılıqlı faydalı təşəbbüslərə yol açacağı vurğulanıb. Latın Amerikası ölkələrində yaşayan həmvətənlərimiz arasında koordinasiyanın yaradılması istiqamətində iş aparıldığı diqqətə çatdırılıb, icma üzvlərinin Vətən müharibəsi və postmüharibə dövründəki fəaliyyətinə nəzər salınıb. Meksikada yaşayan azərbaycanlıların hər zaman fəal olduğu, xalqımıza qarşı törədilən müharibə cinayətləri ilə bağlı dəfələrlə beynəlxalq təşkilatlara, o cümlədən UNESCO-nun Meksika ofisinə və BMT-nin Ətraf Mühit Proqramının Latın Amerikası və Karib hövzəsi üzrə nümayəndəliyinə bəyanatlar ünvanlayaraq Ermənistanın törətdiyi hərbi cinayətlərə diqqət çəkdiyi xatırladılıb.
İcma üzvləri çıxışlarında Prezident İlham Əliyevə, qəhrəman oğul və qızlarımıza xalqımıza qələbə sevincini yaşatdıqları üçün dərin minnətdarlıqlarını bildiriblər.
Meksikanın CUESEG Universitetində beynəlxalq hüququ tədris edən Günel Nağıyeva bildirib ki, ölkəmizin beynəlxalq müstəvidə layiqincə təmsil edilməsi xaricdə yaşayan soydaşlarımıza qürur hissi yaşadır.
Görüş qarşılıqlı fikir mübadiləsi, mövcud vəziyyətin dərin təhlili və perspektivlərə dair konkret təkliflərin irəli sürülməsi ilə davam edib. İştirakçılar müxtəlif sahələr üzrə mövcud çağırışları müzakirə edərək, onların həlli istiqamətində innovativ yanaşmalar və praktiki addımlar barədə fikirlərini bölüşüblər. Bununla yanaşı, əməkdaşlığın genişləndirilməsi, səmərəliliyin artırılması və uzunmüddətli inkişaf strategiyalarının formalaşdırılması məsələlərinə xüsusi diqqət yetirilib.
Meksikada yaşayan azərbaycanlılarla görüşdə eyni zamanda Qazaxıstan Respublikasının Meksika Birləşmiş Ştatlarındakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Almurat Turqanbekov, Mexiko şəhərində Yunus Əmrə Mədəniyyət Mərkəzinin rəhbəri Sinan Dorukun, komitənin və səfirliyinin əməkdaşları da iştirak edib.
Nəticə etibarilə belə görüşlər yalnız diaspor daxilində həmrəylik ruhunun güclənməsinə təsir etmir, həm də beynəlxalq səviyyədə dostluq körpülərinin qurulmasına, xalqlar arasında səmimi və davamlı münasibətlərin inkişafına şərait yaradır, ortaq məqsədlər ətrafında birləşməni stimullaşdırır.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
İmişlidə növbəti maarifləndirici tədbir keçirilib
Rəqsanə Babayeva,
“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Beyləqan və İmişli təmsilçisi
İmişli şəhəri Aslan Eminov adına 7 nömrəli tam orta ümumtəhsil məktəbində təşkil olunan “Təhlükəsiz məktəb və sağlam cəmiyyət: bullinq, zərərli vərdişlər və hüquqi maarifləndirmə” mövzusunda valideyn konfransı geniş müzakirələr, açıq dialoq və fəal iştirakla yadda qalıb.
Tədbirin əsas məqsədi məktəb mühiti ilə ailə arasında qarşılıqlı etimadı gücləndirmək, şagirdlərin təhlükəsiz və sağlam inkişafını təmin etmək üçün birgə məsuliyyətin vacibliyini ön plana çıxarmaq olub. Konfrans çərçivəsində bullinq hallarının qarşısının alınması, uşaqlar arasında zərərli vərdişlərə meyillərin erkən mərhələdə müəyyənləşdirilməsi və hüquqi maarifləndirmənin artırılması kimi aktual məsələlər ətrafında geniş fikir mübadiləsi aparılıb.
Tədbirdə Mil-Muğan Regional Təhsil İdarəsinin müdir müavini Rabil Şahbazov və İmişli rayonu üzrə təhsil sektorunun müdiri Elşad Uğurliyev iştirak edərək mövzu ətrafında fikirlərini bölüşüblər.
Tədbirdə çıxış edənlər məktəb və valideyn əməkdaşlığının şagirdlərin şəxsiyyət kimi formalaşmasında həlledici rol oynadığını vurğulayıblar. Qeyd edib ki, təhlükəsiz məktəb mühitinin yaradılması yalnız təhsil müəssisəsinin deyil, eyni zamanda ailənin və cəmiyyətin birgə səyləri nəticəsində mümkündür. Bullinqin psixoloji və sosial fəsadlarından söbət açılıb, belə halların vaxtında aşkarlanmasının və qarşısının alınmasının vacibliyi diqqətə çatdırılıb. Bildirib ki, müəllimlərin, valideynlərin və məktəblərin rəhbərliyi arasında düzgün kommunikasiyanın bu sahədə ən effektiv vasitələrdən biri olduğu bildirilib. Valideynlərin uşaqların davranışındakı dəyişikliklərin diqqətlə izlənilməsinin vacibliyini qeyd edilib. Ailə mühitində sağlam ünsiyyətin qurulmasının məktəbdəki davranışlara birbaşa təsir etdiyini bildirilib.
Konfransda alideynlər öz suallarını səsləndirib, qarşılaşdıqları çətinlikləri bölüşərək mütəxəssislərdən tövsiyələr alıblar. Səmimi və açıq mühitdə keçən görüş məktəb–valideyn əməkdaşlığının daha da möhkəmlənməsinə töhfə verib.
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
“Bu ortaq türkcə platforması çox faydalı olacaq..." – Qulu Məhərrəmli
Fatimə Məmmədova,
"Ədəbiyyat və İncəsənət" portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi
Hazırda süni intellekt vasitəsilə ortaq türkcə proqramının yaradılması istiqamətində işlər aparılır. Belə ki, layihə çərçivəsində türk dövlətləri üçün vahid informasiya və bilik bazasının formalaşdırılması nəzərdə tutulur. Məqsəd müxtəlif ölkələrdə mövcud olan milli sistemləri inteqrasiya edərək ortaq bir süni intellekt platforması yaratmaqdır. Bu platforma vasitəsilə dil, mədəniyyət və informasiya mübadiləsinin daha səmərəli şəkildə həyata keçirilməsi planlaşdırılır.
Bakı Dövlət Universitetinin Multimedia və Elektron Kommunikasiya kafedrasının müdiri, professor Qulu Məhərrəmli“Ədəbiyyat və İncəsənət” portalına açıqlamasında hazırda süni intellektin bir çox sahələrdə tətbiq olunduğunu vurğulayıb:
"İnformasiya mübadiləsi, tarix, dil, din və mədəniyyət baxımından yaxın olan ölkələrin informasiya mübadiləsi üçün süni intellektin çox böyük faydası var. Türk dövlətləri üçün ortaq informasiya bazası: bu, həm dilə aiddir, həm mədəniyyətə aiddir, həm də ayrı-ayrı ölkələrin ümumi intellektual informasiya mübadiləsinə aiddir. Ona görə də burada söhbət təkcə ortaq türkcə yaratmaqdan deyil, türkcə ortaq mədəniyyətlər, ortaq informasiya mübadiləsi platforması yaradılmasından gedir və bunun üçün də süni intellektdən istifadə olunur".
Q.Məhərrəmlinin fikrincə, bu, alternativ informasiya mənbəyi kimi türk xalqlarının bir-birini tanıması, tarix, dil və mədəniyyət baxımından, indiki şəraitdə əsas hədəfləri görmək və geniş auditoriyaya məlumat ötürmək üçün çox önəmlidir:
"Biz çox sevinirik ki, Türkiyədəki alimlər və bu sahəyə aid olan dövlət qurumları bununla ciddi şəkildə məşğul olur. Həmçinin Azərbaycanda da bu türkcə platformasının bir parlaq elementi kimi, bir subyekti kimi bu məlumatlardan faydalanacaq. Həm məqalə sayəsində, həm elmi fikir mübadiləsi baxımından və əlbəttə ki, birinci növbədə informasiya, məlumat almaq, fikir mübadiləsi aparmaq aspektində bu ortaq türkcə platforması çox faydalı olacaq".
“Ədəbiyyat və incəsənət”
(21.04.2026)
