Super User

Super User

Fatimə Məmmədova,

"Ədəbiyyat və İncəsənət" portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

 

İmtahanlar hər zaman gərginliyi artıran bir mərhələ olub. Lakin son illərdə şagird və tələbələrin bu gərginliklə başa çıxma yolları da dəyişib. Hər zaman gördüyümüz mənzərəyə görə, bir çox gənc imtahan vaxtı yanlarında telefon daşımağı bir növ “təhlükəsizlik yastığı” kimi görür. Bu, onların özlərinə verdiyi psixoloji dəstəkdir.  Çünki istənilən anda cavabı axtarmaq və ya kimsədən soruşmaq imkanı var...

 

Bəzən valideynlər və müəllimlər bunu sadəcə saxtakarlıq kimi qiymətləndirirlər. Amma psixoloqların fikrincə, bu davranış daha çox stres, qorxu və uğursuzluqdan qorunmaq instinkti ilə bağlıdır. Şagird və tələbələr arasında “telefon asılılığı” artıq yalnız sosial şəbəkələr və oyunlarla bağlı deyil, eyni zamanda öyrənmə və özünü ifadə etmə forması kimi də görünür.

Mövzu ilə əlaqədar "Ədəbiyyat və İncəsənət" portalına açıqlama verən Təhsil İşçilərinin Həmrəyliyi Alyansının sədri, təhsil eksperti Əmrah Həsənli bildirib ki, bu məsələ əslində təkcə qayda pozuntusu yox, daha dərin bir psixoloji və sistem problemi kimi dəyərləndirilməlidir:

"Çünki abituriyent və ya tələbə “tutulacam” riskini bilə-bilə telefona əl atırsa, bu artıq sadəcə nizam-intizam məsələsi deyil- bu, onun imtahana olan münasibətinin, özünə inamının və bəzən də sistemə olan etibarının göstəricisidir. Bir tərəfdən, burada açıq şəkildə riskə getmək davranışı var. Şagird düşünür ki, ya nəzarət zəif olacaq, ya da hansısa yolla istifadə edə biləcək. Bu da onu göstərir ki, bəzi hallarda imtahan mühiti ilə bağlı formalaşmış “boşluq” təsəvvürü hələ də qalmaqdadır. Digər tərəfdən isə bu, ciddi psixoloji təzyiqin nəticəsidir. İmtahanı həyatının yeganə çıxış yolu kimi görən gənc bəzən biliyinə yox, “alternativ yollara” güvənməyə başlayır. Amma ən vacib məqam budur: bu cür addım atan şəxs əslində öz gələcəyinə zərbə vurur. Çünki bu gün telefondan istifadə edib nəticə qazansa belə, sabah real bilik tələb olunan mərhələdə çətinliklə üzləşəcək".

 

 

Ekspertin dediklərinə görə, təhsil sadəcə bal toplamaq deyil, formalaşmaqdır. Əgər bu mərhələdə düzgün təməl qurulmasa, sonrakı mərhələlərdə bu boşluq mütləq hiss olunur:

"Digər tərəfdən, nəzarət mexanizmləri ildən-ilə daha da gücləndirilir və artıq texniki vasitələrlə bu cür halların qarşısını almaq əvvəlki illərlə müqayisədə daha effektivdir. Yəni “risk edib keçərəm” düşüncəsi əksər hallarda özünü doğrultmur və nəticədə həm imtahandan kənarlaşdırılma, həm də gələcək imkanların məhdudlaşması ilə yekunlaşır. Məncə burada əsas çıxış yolu cəza mexanizmlərini sərtləşdirməkdən daha çox, yanaşmanı dəyişməkdir. Şagird başa düşməlidir ki, imtahan onun düşməni deyil. Əksinə, bu, onun hazırkı bilik səviyyəsini göstərən bir mərhələdir. Əgər biz gənclərə bunu düzgün izah edə bilsək, onları yalnız nəticəyə yox, prosesə fokuslandıra bilsək, o zaman telefon aparmaq kimi riskli və mənasız addımların sayı da təbii şəkildə azalacaq. Yəni məsələ sadədir: məsuliyyət hissi formalaşanda, bu cür hallara ehtiyac qalmır".

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

Cümə axşamı, 09 Aprel 2026 08:28

Filmimiz Brive Film Festivalında

Murad Vəlixanov,

"Ədəbiyyat və incəsənət" portalının İncəsənət şöbəsi

 

Mədəniyyət Nazirliyi tabeliyində fəaliyyət göstərən Azərbaycan Respublikasının Kino Agentliyi (ARKA) tərəfindən dəstəklənən “Tənha insanın monoloqu” filmi Brive Film Festivalın əsas müsabiqə proqramına seçilib. Ekran əsəri ARKA-nın dəstəyi ilə “Shahdagfilm” studiyasında istehsal olunub.

 

2004-cü ildə əsası qoyulan və Fransada keçirilən Brive Film Festivalı yalnız 30–60 dəqiqəlik ortametraj filmlərə həsr olunmuş dünyanın ilk ən nüfuzlu festivalıdır. Festival əvvəlcə yerli formatda təşkil olunmuşdur, 2010-cu ildən Avropa, 2018-ci ildən isə beynəlxalq müsabiqə kimi fəaliyyət göstərir.

Festival proqramı çərçivəsində müsabiqə ilə yanaşı xüsusi nümayişlər, serial təqdimatları, peşəkar görüşlər və pitçinq sessiyaları təşkil olunur.

Psixoloji ailə dramı janrında olan “Tənha insanın monoloqu” filmi müharibənin insan talelərinə təsirini və ata-oğul münasibətlərini mərkəzə alır.

Filmin rejissoru və ssenari müəllifi Emin Əfəndiyev, operatoru Daniel Quliyev, prodüseri Sərvər Bayramov, rəssamı Arif Niftiyev, bəstəkarı Azər Hacıəsgərlidir. Baş rolları Mahir Dərviş və Elşən Əsgərov canlandırıblar.

Qeyd edək ki, film bundan əvvəl Banqladeşdə keçirilən 24-cü “Dəkkə” Beynəlxalq Film Festivalının “Asiya film müsabiqəsi” bölməsində “Ən yaxşı rejissor” nominasiyasında mükafata layiq görülüb.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

Cümə axşamı, 09 Aprel 2026 10:02

Ümumtürk musiqisi və musiqi ənənələri

Nigar Xanəliyeva,

 “Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xüsusi layihələr şöbəsi

 

Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun “Ədəbiyyat və incəsənət” portalı ilə birgə həyata keçirdiyi Türk xalqlarının mədəniyyəti layihəsində növbəti görüşümüzdür. Mövzu musiqidir.

Türk musiqisi dünyanın müxtəlif guşələrində yaşayan Türk xalqlarının mədəniyyətini, həyat tərzini və tarixi ənənələrini özündə birləşdirən zəngin və çoxşaxəli bir sahədir. Orta Asiyanın geniş bozqırlarından, Anadolunun mədəni zənginliklərinə qədər Türk xalqlarının musiqisi bir-birinə bənzəyən, amma hər birinin özünəməxsus xarakteristikaları ilə fərqlənən elementlərə malikdir. Bu yazıda ümumtürk musiqisi və Türk xalqlarının musiqi ənənələrini araşdıracağıq, xüsusilə də onların tarixi, formaları, alətləri və sosial funksiyalarını nəzərdən keçirəcəyik.

 1. Türk musiqisinin tarixi kökləri və mədəniyyətə təsiri

Türk musiqisinin kökləri çox qədim zamanlara Orta Asiyada göçebe (köçəri) həyat tərzi sürən Türk xalqlarının mədəniyyətinə gedib çıxır. Bu dövrdə musiqi həm gündəlik həyatın bir hissəsi, həm də ritualların bir parçası olaraq inkişaf etmişdir. Göçebe türklər təbiətlə sıx əlaqədə olmuş və bu əlaqə musiqiyə də yansımışdır. Musiqi alətləri çox vaxt təbiətdə tapılan materiallardan hazırlanırdı, məsələn, bendir (böyük bir çəng)dutar (iki simli bir alət) kimi alətlər tez-tez istifadə olunurdu.

Türk musiqisi həm də şifahi ənənəyə dayanırdı və musiqi söz və rəqslə birlikdə mədəniyyətin bir hissəsi kimi nəsildən-nəslə ötürülürdü. Dastanlar, əfsanələr və qəhrəmanlıq hekayələri musiqi vasitəsilə təqdim edilirdi.

  2. Türk musiqisinin ümumi xüsusiyyətləri

Bütün Türk xalqlarında ortaq elementlərə malik olsa da, hər bir xalqın musiqisində özünəməxsus təsirlər və fərqliliklər mövcuddur. Bu xüsusiyyətlər arasında bəzi ümumi cəhətlər belədir:

  • Maqam və melodiya: Türk musiqisi, əsasən, maqam adlı melodiya quruluşu üzərində qurulmuşdur. Maqam- müəyyən bir melodik xəttin təkrarı və dəyişməsi ilə irəliləyən musiqi quruluşudur və bütün Türk xalqları tərəfindən istifadə edilir.
  • Ritm və usul: Türk musiqisində ritm və usul anlayışları çox önəmlidir. Usul- musiqinin ritmik ölçüsünü təyin edən bir quruluşdur və bir çox Türk xalq musiqisində özünəməxsus usul növləri mövcuddur.
  • Musiqi alətləri: Türk musiqisi çox müxtəlif musiqi alətləri ilə ifa olunur. Ən geniş yayılmış alətlər arasında ney, kemençe, bağlama, dutar, tar, kanun, bendirzurna kimi alətlər yer alır. Hər bir Türk xalqının özünə məxsus musiqi alətləri də var.
  • Söz və musiqi əlaqəsi: Türk musiqisində, xüsusilə, xalq musiqisi dastan musiqisi sahələrində musiqi və söz bir arada mövcud olur. Müəyyən melodiyalar üzərində danışılan hekayələr və şeirlər musiqiyə əlavə olunur. Bu ənənə həm də Türk musiqisinin təbii və emosional dərinliyini artırır.

3. Türk xalqlarının musiqi ənənələri

Türk musiqisi müxtəlif coğrafiyalarda yaşayan bir çox Türk xalqının mədəniyyətindən təsirlənərək inkişaf edib. Aşağıda bəzi Türk xalqlarının musiqi ənənələrinə nəzər salaq:

3.1. Azərbaycan musiqisi

 Azərbaycan musiqisi Türk musiqisinin ən zəngin və qədim ənənələrindən biridir. Azərbaycan musiqisi həm klassik, həm də xalq musiqisi janrlarında zəngin irsə malikdir. Azərbaycan musiqisində tar, kamança, balaban, zurnagaval kimi alətlər geniş istifadə olunur.

Azərbaycan musiqisində muğam adı verilən xüsusi bir improvizasiya ənənəsi vardır ki, bu, Türk dünyasında ən yüksək musiqi sənəti formalarından biri sayılır. Muğam, təkcə musiqi deyil, həm də bir dünya görüşüruhən yüksəlmə prosesidir.

3.2. Türkü və “Türk halk müziği”

Türk halk musiqisi, Türk xalqının ənənələrini, tarixini və gündəlik həyatını musiqi vasitəsilə ifadə edir. Türkü, sadə melodiyalar və şeirlərlə xalqın hekayələrini danışır. Bağlamacura kimi alətlər bu musiqidə geniş yayılmışdır.

Türk halk musiqisinin ən əhəmiyyətli janrlarından biri olan bozlakhoron kimi rəqslər də musiqi ilə sıx əlaqəlidir. Bu rəqslər və mahnılar, Türk kəndlərindəşəhərlərində insanların birləşməsisosial əlaqələrin qurulması baxımından mühüm rol oynayır.

3.3. Qazax musiqisi

Qazax musiqisi Türk dünyasının ən qədim və zəngin musiqi ənənələrindən biridir. Qazax musiqisi həm xalq musiqisi, həm də klassik musiqi janrlarında inkişaf edib. Bu musiqi bozkır mədəniyyətigöçebe həyat tərzi ilə sıx bağlıdır. Qazax musiqisinin əsasını təşkil edən maqamlar, melodiyalar və ritmik strukturlar xalqın tarixi və gündəlik həyatını əks etdirir.

Qazax musiqisində dombra, qobız (qopuz), kemençebendir kimi musiqi alətləri geniş istifadə olunur. Dombra Qazax musiqisinin ən tanınmış alətidir və həm instrumental, həm də vokal ifalarda geniş yer tutur.

Qazax musiqisinin ən vacib xüsusiyyətlərindən biri olan improvizasiya, musiqinin canlı və təbii bir hissə olmasına imkan verir. Qazaxların türküdastan ənənələri də musiqilərində özünü göstərir, xüsusən, Manas dastanı və digər epik hekayələr musiqi ilə təqdim edilir.

Qazax musiqisi həm də ritmik oyunlarrəqslərlə sıx əlaqəlidir, bu da onun sosial funksiyalarını gücləndirir. Musiqi, xalqın birləşməsinə və əlaqələrini qurmasına kömək edir.

3.4. Özbək Musiqisi

 Özbək musiqisi daha çox klassik və xalq musiqisi janrlarında inkişaf etmişdir. Tanbur, dutarkamança kimi alətlər Özbek musiqisində çox yaygındır. Shashmaqom adlanan özbək musiqi ənənəsi, bu xalqın musiqisinin əsas hissəsini təşkil edir və maqam sistemi üzərində qurulmuşdur.

3.5. Tatar musiqisi

 Tatar musiqisi də çox zəngin və mədəniyyətə bağlıdır. Tatar xalq musiqisi xalqın həyatını, təbiətini və tarixi hadisələri əks etdirən melodiyalar üzərində qurulub. Qarmon, dombrabalaban kimi alətlər Tatar musiqisinin əsas alətləridir. Tatar xalq mahnıları isə çox vaxt epik xarakter daşıyır.

3.6. Qırğız musiqisi

 Qırğız musiqisi çox zaman dastanepik elementlərlə zəngindir. Manas dastanı Qırğız musiqisinin mərkəzində durur. Dombrakomuz kimi alətlər, bu musiqidə əsas yer tutur. Qırğız musiqisi, həmçinin, türküoyatmalar ilə də tanınır.

Türk musiqisi çox geniş və zəngin bir ənənəyə malikdir. Hər bir Türk xalqı öz musiqisini yaratmış, lakin bu musiqi əsərləri ümumi bir mədəni əlaqəyə əsaslanır. Musiqi alətləri, melodiyaritm elementləri Türk xalqları arasında ortaq bir dil yaradır, eyni zamanda hər bir xalqın mədəni kimliyini də özündə yaşadır. Türk musiqisi həm keçmişin, həm də müasir dövrün mədəniyyətlərinin birləşdiyi, dinamik və dəyişkən bir sahədir.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

 

 

 

Cümə axşamı, 09 Aprel 2026 17:23

Cəfər Rəmzi – bu ad sizə nə deyir?

Könül Əliyeva,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi


Az tanınmışlardan daha biri.

Haqqında söhbət açacağım və bu günə anadan olmasının 121 illiyi təsadüf edən Cəfər Rəmzi 1905-ci il aprelin 9-da Bakının Mərdəkan kəndində, əkinçi ailəsində doğulmuşdur. Burada dördsinifli məktəbdə ibtidai təhsil almış, sonra məcburən bir müddət əkinçiliklə məşğul olmuşdur. Amma fikri-zikri təhsildə, kitabların yanında olmuşdur.

 

Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra Mərdəkan gənclər özəyinin kitabxanasında işləmişdir. Bakı Darülmüəllimində (indiki Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universiteti) təhsilini davam etdirmişdir. APİ-nin dil və ədəbiyyat fakültəsini bitirmişdir. Bundan sonra uzun illər Bakı, Quba və Qazax orta məktəblərində müəllimlik etmişdir. 

APİ-nin Tarix fakültəsində qiyabi təhsil almış, Azərbaycan EA Şərqşünaslıq İnstitunun İran filologiyası şöbəsində işləmişdir. 1968-ci ildə "Yəğma Cəndaqinin poeziyası" mövzusunda namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir.

 

Bədii yaradıcılığa 15 yaşından başlamış, şeirlərini "Sufi" təxəllüsü ilə yazıb-yaratmışdır. Bundan sonra öz şeir, elmi əsər və tərcümələrini "Cəfər Rəmzi" təxəllüsü ilə dövri mətbuatda çap etdirmişdir. "Deyilən söz yadigardır" üç cildlik kitabın toplayanı və tərtibçisidir. Klassik Şərq ədəbiyyatından seçmə nümunələri fars və ərəb dilindən çevirib çapa vermişdir. XIX–XX əsrlər poeziyasında satira problemi ilə məşğul olmuşdur.

 

Kitabları:

- Şeirlər. 

- Azərbaycan klassik ədəbiyyatında işlədilən ərəb, fars sözləri lüğəti. 

- Yəğma Cəndaqinin poeziyası. 

- Azərbaycan klassik ədəbiyyatında işlədilən ərəb və fars sözləri lüğəti. 

- Günləri sayıram. 

- Ürəkdən gələn səslər. 

- Deyilən söz yadigardır (üç cilddə).

 

Tərcümələri

(fars və ərəbcədən)

- Xarici yumor

- Behiştin narları

- Gəlin birlikdə gülək

- Dünya xalqlarının yumoru

 

Ustad yazar 1996-cı il sentyabrın 11-də Bakıda vəfat etmişdir. Mərdəkan qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.

Allah rəhmət eləsin!

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

 

 

Bakı Şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasında  Mədəniyyət Konsepsiyasının icrası ilə əlaqədar həyata keçirilən “Kitablar səltənətinin inciləri” adlı mütaliə silsiləsindən izləyicilərə, Xalq yazıçısı Mirzə İbrahimovun “Pərvanə” romanı təqdim olunur.

Bu barədə “Ədəbiyyat və incəsənət” portalına kitabxanadan məlumat verilib.

 

Azərbaycan ədəbiyyatına ilk gəlişi şeirlərlə olan Mirzə İbrahimov qələmi yerə qoymadan,  tənqidi, publisist məqalə, hekayə və oçerklərlə özünü təsdiq etmişdir. Yazıçı, dramaturq, akademik, onlarca mükafatlar laureatı, ədəbiyyat və incəsənət sahələrində bir çox məsul vəzifələrdə çalışmış Mirzə İbrahimov sadə, təvazökar, Azərbaycan üçün fədakarcasına döyüşən qələm sahibi olmuşdur. “Məhəbbət”, “Həyat”, “Madrid”, “Kəndçi qızı” pyesləri ilə yanaşı “Xosrov Ruzbeh”, “Güləbətin”, “Pərvizin həyatı” kimi povest və “Gələcək gün”, “Böyük dayaq”, “Pərvanə” kimi oxucuların rəğbətini qazanmış romanların müəllifi olan Mirzə İbrahimov bir çox məşhur dünya yazıçılarının pyeslərini də Azərbaycan dilinə tərcümə etmişdir. Hər tərəfli geniş fəaliyyətlə məşğul olan Mirzə İbrahimovun başçılığı ilə sülh uğrunda mübarizə məqsədilə bir çox xarici dövlətlərdə, məsələn Əfqanıstan və Vyetnamda sülhə çağırış tədbirləri keçirmiş, çıxışlar etmişdir. Tarixdə iz qoyan yazıçımız, həm də ictimai xadim və bir çox titullar sahibi olmuşdur. 

Kiçik bir hissəsi təqdim olunan “Pərvanə” romanında keçən əsrin əvvəllərindən xalqın ağır və iztirablı həyatı, savadsızlığın və mövhumatçılığın baş alıb getdiyi dönəmlərdə məktəblərin açılmasına qarşı olan qüvvələrin maneçiliyindən, inqilabi ruhlu gənclərin sürgün olunmasından və bəylərin verilən işgəncələrindən söhbət açılır.

Oxuculara çox böyük mənalar kəsb edən bu və başqa əsərləri də daxil olmaqla Mirzə Əjdər oğlu İbrahimov yaradıcılığı ilə daha yaxından tanış olmaq tövsiyə olunur.

Yazıçı Şahzadə İldırım əsərdən bir parça səsləndirərək izləyicilərə təqdim edir:

https://www.youtube.com/watch?v=iBPoZvFv2rE

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

 

 

 

 

Evliliyə hazırlaşan bir xanım yazar barədə qeydlərim

 

 

Harun Soltanov, “Ədəbiyyat və incəsənət”

 

Hər şeydən əvvəl, təbrik edirəm! Artıq o, həyatını başqa bir “məqalə”yə çevirdi. "Evlilik". Əlbəttə, bu, bir başlıq deyil, uzun bir “müəlliflik prosesidir”. Bəzi insanlar “həyatın yazarı” olmaq istəyir, amma O, artıq öz başlığını yazdı: "Birlikdə yaşamağa başlamaq, İki nəfərin macərası".

Əlbəttə, burada mənim üçün ən maraqlı tərəf odur ki, o,  artıq ən böyük “redaktora” sahib olacaq.

 

Bunu etiraf etmək lazımdır ki, evlilik sadəcə bir həyatın dövrü deyil, həm də gözlənilməz nəticələri olan bir yazıdır. Bir yerdə səhvlər yazacaq, bəzən də “bizim səhifəmizdə heç nə baş verməyib” yazmaq istəyəcək, amma əsas odur ki, başlıqda dəyişiklik etməyəcək: Biz.

Yaxşı məqalə kimi, evlilik də zamanla daha dərin və gözəl olur. Yalnız bu, yazı üçün “deadline” deyə bir şeyin olmaması ilə fərqlənir. Həmçinin, ilk səhifədəki “məşhur həyəcan” çox tez keçib gedir. Bu yazıda artıq hər səhifə ikisinin ortaq işidir. Ancaq hər dəfə səhv edəndə “ctrl+z”yə basmaq yoxdur. Bəzən sevinclə, bəzən də pis günlərdə bir-birinizin yanındasınız və hətta o “kədərli nəticə” üçün belə özünüzü təbrik etməyi öyrənəcəksiniz.

Yalnız evlilik bəzən gözlənilməzliyi ilə gülməli olur. Həmkar kimi, biz nə qədər vaxtında yazı göndərməyə çalışırıqsa da, həyat yazısının “deadline”ları çətindir. Bəzi səhvlər o qədər maraqlı olur ki, düzəlişlər heç lazım olmur. Səhər ilk dəfə çayı qarışdıranda bir-birinizin sevincini, bir-birinizə yeni həyat yolunda dəstək olduğunuz hər anı yazarsınız. Və bəzi səhvlər də olacaq ki, onları düzəltmək üçün illərlə vaxt sərf edə bilərsiniz. Amma inanıram ki, bununla belə “başlıq” heç zaman dəyişməyəcək.

Evlilik haqqında düşünəndə, mənə gəlir ki, bu, “birlikdə yaşamaq və düşünmək” adlı fəlsəfi bir məqalədir. Və bu yazının çox hissəsində əvvəlcə bir-birinizi başa düşmək üçün səhvlər edəcəksiniz, amma bu səhvlər “gözə çarpmır”, çünki hər səhifədə hər ikinizin əlləri var.

Ümid edirəm ki, heç vaxt “dəyişikliklər et” düyməsini basmayacaqsınız, çünki artıq həyatınızın təbiətində olan səhvləri dəyişdirmək yerinə onları sevmək lazımdır.

Onların, bu yeni səhifədə hər səhifənin, hər paraqrafın ən maraqlı, ən gözəl hissəsini yazacağına əminəm.

Xüsusi qeydim: Bəs “Evlilik Qanunları” kitabında heç “birlikdə TV izləmək”, "pulta kimin sahib olması" və “həmçinin yemək hazırlamaq” üçün tələb olunan  qeydlər varmı? Yoxsa onu da özünüz yazacaqsınız?

Başqa heç nə demirəm, bir dəfə daha təbrik edirəm! Hər səhifəniz müvəffəqiyyətlə dolsun!

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

 

 

 

Cümə axşamı, 09 Aprel 2026 17:43

Gədəbəyin turistlik yerləri

Kənan Məmmədli,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

 

Həm yerli, həm də xarici qonaqların üz tutduğu rayonlarımızdan biridir Gədəbəy. Dağların qoynunda yerləşir, daha çox kartofu ilə tanınır, amma “kartof” sözgəlişi ifadə vasitəsidir. Qədim, zəngin tarixi, qonaqpərvər insanları, dadlı mətbəxi vardır Gədəbəyin. Hətta orasını da deyim, Azərbaycanda ən iri və ən dadlı göy qutabını orada hazırlayırlar.

 

 

"Koroğlu" və ya "Cavanşir qalası"

 

Buraya yalnız piyada qalxmaq mümkündür. Mərkəzdən 15 km aralıda yerləşir. Bu abidədən Simens körpüsü də görünür. Körpü Zaqafqaziyada ilk dəmiryol xəttinin keçdiyi ərazi olub, hazırda dövlət tərəfindən tarixi tikili kimi qorunur və Gədəbəyin "vizit kartı" hesab edilir. Gədəbəyin simvolu hesab edilir. 

 

 

Böyük Qaramurad kəndi

 

600-ə yaxın yaşı olan məbəd vardır ki  Böyük Qaramurad kəndində yerləşir. Qafqaz Albaniyasının tarixini yaşadan 10-a yaxın dini ibadətgahdan biridir.

 

 

Düzyurd-Miskinli yaylağı

 

Yay aylarında buraya turistlərin əsl axını olur. Burada keçirilən ilk yaylaq festivalı yəqin yadınızdadır, rayona 80 mindən artıq qonaq gəlmişdi.

 

 

Şırşıra şəlaləsi

 

12 metr yüksəklikdən çırıltıyla tökülən su təkrarsız mənzərə yaradır.  Bu şəlaləyə avtomobil yolu belə yoxdur. Vəhşi təbiətin gözəlliyidir o.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(09.04.2026)

 

Aprelin 8-də Hədəf Şirkətlər Qrupunun qurucu direktoru, “Turan Balabilgə Akademiyası”nın prezidenti Şəmil Sadiq Xalq şairi, ictimai xadim Sabir Rüstəmxanlı ilə görüş keçirib.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Hədəfdən verilən məlumata görə, görüş zamanı Şəmil Sadiq Sabir Rüstəmxanlının ölkəmizin, eləcə də türk dünyasının ictimai-siyasi, ədəbi-mədəni həyatındakı səmərəli fəaliyyəti və xidmətlərindən söz açıb.

 

Şəmil Sadiq qeyd edib ki, Sabir Rüstəmxanlı uzun illərdir türk dünyasının mənəvi birliyinin möhkəmlənməsi, ortaq dəyərlərin qorunması və təbliği istiqamətində ardıcıl fəaliyyət göstərən görkəmli ziyalılardandır. O, həm yaradıcılığı, həm də ictimai fəaliyyəti ilə türk xalqları arasında mədəni və ideoloji bağların güclənməsinə mühüm töhfələr verib.

O, Naxçıvanın təbii daş duzundan hazırlanmış, üzərində Orxon-Yenisey əlifbası həkk edilmiş Turan Balabilgə Akademiyasının ilk mükafatı – “Turan bilgəsi”ni Sabir Rüstəmxanlıya təqdim edib.

Eyni zamanda bildirilib ki, Sabir Rüstəmxanlı “Turan Balabilgə Akademiyası”nın fəxri üzvü seçilib.

Xalq şairi Sabir Rüstəmxanlı təqdim olunan mükafata və göstərilən diqqətə görə təşəkkürünü bildirib. O, Turan Balabilgə Akademiyasının yaradılmasını Türk dünyasının ortaq dəyərlərinin, tarixinin və mədəni irsinin öyrənilməsi və təbliği baxımından mühüm təşəbbüs kimi qiymətləndirib.

Sabir Rüstəmxanlı qeyd edib ki, bu kimi təşəbbüslər Türk dünyasının elmi, mədəni və mənəvi bağlarının möhkəmlənməsinə xidmət edir. Xalq şairi Turan Balabilgə Akademiyasının gələcək fəaliyyətinə uğurlar arzulayıb, akademiyanın türk xalqlarının ortaq düşüncə və bilik məkanının formalaşmasına töhfə verəcəyinə inandığını vurğulayıb.

Eyni zamanda, Sabir Rüstəmxanlı Hədəf Liseylərinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirərək, bu təhsil ocaqlarının gənc nəslin milli ruhda, savadlı və dünyagörüşlü yetişməsində mühüm rol oynadığını bildirib.

Xalq şairi göstərilən diqqətə və təqdim olunan mükafata görə Turan Balabilgə Akademiyasına, Hədəf Şirkətlər Qrupuna və layihənin təşəbbüskarlarına minnətdarlığını ifadə edib.

Qeyd edək ki, “Turan Balabilgə Akademiyası” ötən il dekabrın 5-də Bakıda təsis olunub. Birinci Türkoloji qurultayın 100 illiyi ərəfəsində keçirilən təsis tədbirində türk dövlətlərindən görkəmli ziyalılar, elm və ictimaiyyət nümayəndələri, deputatlar və digər fəxri qonaqlar iştirak ediblər. Təsis iclasına Azərbaycanla yanaşı Türkiyə, Qazaxıstan, Özbəkistan, Türkmənistan, Qırğızıstan, Şimali Kipr Türk Cümhuriyyəti, Makedoniya və Moldovadan olan nümayəndələr qatılıblar.

Hüquqi şəxs statusuna malik olmayan akademiyanın fəaliyyətinə təşkilati və metodiki dəstək Hədəf Liseyi tərəfindən təmin olunur. Hazırda akademiya 6 bölmə üzrə fəaliyyət göstərir. Akademiyada  təlimlər keçirilir və araşdırmalar aparılır.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(08.04.2026)

Çərşənbə, 08 Aprel 2026 10:16

Qazaxıstan nümayəndə heyəti "ASAN xidmət"də

 

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasında Qazaxıstan Respublikasının müxtəlif vilayətlərini təmsil edən nümayəndələrə Prezident İlham Əliyevin təşəbbüsü əsasında yaradılmış “ASAN xidmət” və dövlət xidmətlərində sosial innovasiyaların tətbiqi istiqamətində həyata keçirilən layihələr barədə ətraflı təqdimat edilib.

Təqdimat zamanı Dövlət Agentliyinin 2015-ci ildə BMT-nin Dövlət Xidmətləri Mükafatına, 2019-cu ildə BMT-nin rəqəmsal idarəetmənin tətbiqi ilə dövlət xidmətlərinin inkişafı sahəsində xüsusi mükafatına və 2023-cü ildə “Qlobal Hökumət Mükəmməlliyi Mükafatı” proqramı çərçivəsində “Dünyanın ən qabaqcıl dövlət xidməti” nominasiyası üzrə xüsusi mükafata layiq görülməsi, o cümlədən “ASAN xidmət” modelinin müxtəlif ölkələrdə uğurla tətbiq olunduğu diqqətə çatdırılıb.

Akademiyanın dəvəti əsasında ölkəmizə səfər edən qonaqlar  “ASAN xidmət” mərkəzinin, “INNOLAND” İnkubasiya və Akselerasiya Mərkəzinin, "ASAN AI Hub"ın  və “ABAD” publik şəxsin fəaliyyəti ilə də tanış olublar.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(08.04.2026)

 

Lüksemburqda “Miqrasiyalar, mədəniyyətlər və vətəndaşlıq” adlı beynəlxalq festival keçirilib. Azərbaycan Respublikasının Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin, Belçika Krallığı və Lüksemburq Böyük Hersoqluğundakı Səfirliyin dəstəyi, Lüksemburq–Azərbaycan Dostluq Assosiasiyasının təşkilatçılığı ilə ölkəmiz ilk dəfə bu festivalda iştirak edib.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsindən verilən məlumata görə, Azərbaycan stendi festival iştirakçılarının diqqət mərkəzində olub. Qonaqlar ölkəmizin zəngin mədəni irsinə, milli mətbəx nümunələrinə və əsrlər boyu formalaşan ənənələrinə böyük maraq göstəriblər. Soydaşlarımız festival boyu mədəni mübadilə və qarşılıqlı ünsiyyət üçün geniş imkanlardan səmərəli istifadə ediblər.

Lüksemburqun Xarici işlər və xarici ticarət naziri Xavier Bettel, eləcə də Ailə işləri, həmrəylik, birgəyaşayış və qaçqınların qəbulu üzrə nazir Max Hahn Azərbaycan stendindəki mədəniyyət nümunələri ilə yaxından tanış olublar.

Azərbaycanın bu nüfuzlu beynəlxalq platformada iştirakı ölkəmizin mədəniyyətinin Lüksemburqda daha geniş tanıdılmasına, müxtəlif icmalar arasında mədəni dialoqun gücləndirilməsinə və qarşılıqlı əlaqələrin inkişafına mühüm töhfə verib.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(08.04.2026)

4 -dən səhifə 2812

Sayt Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən 2024-cü ildə “Qeyri-hökumət təşkilatları üçün qrant müsabiqəsi” çərçivəsində Azərbaycan Ədəbiyyat Fondunun həyata keçirdiyi “Yeniyetmə və gənclərdə mütaliə mədəniyyətinin formalaşdırılması” layihəsinin tərəfdaşı olaraq yenilənmiş, yeni bölmələr əlavə ediımiş, layihənin təbliği üzrə funksional fəaliyyət aparılmışdır.