Əfsanəvi tankçı və qəhrəman komandir: Şəhid Kapitan Həmid Həmidli

Murad Vəlixanov,

 "Ədəbiyyat və incəsənət" portalının İncəsənət şöbəsi

Həmid Əlisahib oğlu Həmidli, Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin kapitanı, Tovuz döyüşlərinin, 44 günlük Vətən müharibəsinin iştirakçısı və 2023-cü ilin lokal antiterror tədbirlərinin qəhrəman şəhididir. O, peşəkar bir tankçı və tabor komandiri kimi Azərbaycan hərb tarixinə öz adını qızıl hərflərlə yazdırmışdır.

Erkən illəri və hərbi təhsili

Həmid Həmidli 28 iyul 1996-cı ildə Beyləqan rayonunun Milabad kəndində anadan olmuşdur. Cəbrayıl rayonu 21 saylı tam orta məktəbində ilk təhsilini aldıqdan sonra, qəlbindəki Vətən sevgisi onu hərb sənətinə yönəltmişdir.

2013-cü ildə Cəmşid Naxçıvanski adına Hərbi Liseydən məzun olmuşdur.

2017-ci ildə Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbini tankçı ixtisası üzrə uğurla bitirmişdir.

Sürətli yüksəliş və "ən yaxşı tank bölüyü"

2017-ci ildə "leytenant" rütbəsi alaraq "N" saylı hərbi hissədə tank taqım komandiri kimi fəaliyyətə başlamışdır. Nizam-intizamı və yüksək peşəkarlığı sayəsində cəmi 6 ay sonra tank bölüyünün komandiri vəzifəsinə irəli çəkilmişdir.

2019-cu ildə Azərbaycan Ordusunda keçirilən "Ən yaxşı tank bölüyü" yarışmasında Həmidlinin rəhbərlik etdiyi bölük I yerə layiq görülmüşdür.

Qısa müddət ərzində göstərdiyi xidməti uğurlara görə vaxtından əvvəl tabor komandiri vəzifəsinə təyin olunmuş və kapitan rütbəsinə yüksəlmişdir.

Döyüş yolu: Tovuzdan şanlı qələbəyə

Kapitan Həmid Həmidli Azərbaycanın son onillikdəki ən mühüm hərbi əməliyyatlarının hər birində ön cəbhədə yer almışdır:

1.Tovuz döyüşləri - İyul 2020: Ermənistanın dövlət sərhədindəki təxribatlarının qarşısının alınmasında qorxmazlığı ilə seçilmişdir.

2.44 Günlük Vətən Müharibəsi - Sentyabr-Noyabr 2020:* Füzuli, Cəbrayıl, Qubadlı və Xocavənd rayonlarının azadlığı uğrunda gedən ağır döyüşlərdə tank taboru ilə düşmənə sarsıdıcı zərbələr vurmuşdur.

3.Yaralanması: 8 oktyabr 2020-ci ildə Hadrut qəsəbəsi istiqamətində gedən döyüşlərdə ağır yaralansa da, sağaldıqdan sonra yenidən ordu sıralarına və öz vəzifəsinə geri dönmüşdür.

Antiterror tədbirləri və şəhidlik zirvəsi

19 sentyabr 2023-cü ildə Qarabağdakı qanunsuz erməni silahlı birləşmələrinə qarşı başladılan lokal xarakterli antiterror tədbirlərində kapitan Həmidli yenidən ön xətdə döyüşə atılmışdır.

O, şəhid olmamışdan öncə atası Əlisahib Həmidli ilə görüşərək sanki şəhid olacağını hiss etmiş və ona: "Ata, mən şəhid olacağam" demişdi.

Sentyabrın 20-də Xocavənd rayonu istiqamətində gedən gərgin döyüşlərdə tapşırıqları yerinə yetirərkən qəhrəmancasına şəhid olmuşdur.

Nəşi doğulduğu Beyləqan rayonunun Milabad qəsəbə qəbiristanlığında böyük izdihamla dəfn edilmişdir.

Dövlət təltifləri

Göstərdiyi misilsiz şücaət, igidlik və hərbi vəzifəsini yerinə yetirərkən nümayiş etdirdiyi cəsarətə görə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamları ilə aşağıdakı medallarla təltif olunmuşdur:

"İgidliyə görə" medalı

"Cəsur döyüşçü" medalı

"Şücaətə görə" medalı

"Füzulinin azad olunmasına görə" medalı

"Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı

"Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı

"Vətən müharibəsi iştirakçısı" medalı

Kapitan Həmid Həmidlinin xatirəsi hər il rəsmi qurumlar və doğmaları tərəfindən Beyləqanda təşkil olunan tədbirlərlə ehtiramla yad edilir.

Ruhu şad olsun!

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.07.2026)

Nigar Xanəliyeva,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xüsusi layihələr şöbəsi

Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun “Ədəbiyyat və incəsənət” portalı ilə birgə layihəsində mövzumuz yenə Türk dastanlarıdır. Bu dəfə Türklər üçün müqəddəs sayılan "Ötüken" barədə danışacağıq.

Türk tarixində elə bir ad var ki, o, nə böyük bir şəhərdir, nə də möhtəşəm saraylarla tanınır. Buna baxmayaraq, əsrlər boyu xaqanlar onun uğrunda döyüşmüş, tayfalar onu itirməmək üçün canlarından keçmişdilər. Bu yer Ötüken idi. Qədim türklərin inancına görə, Ötüken sadəcə bir dağlıq ərazi deyildi, o əsas olaraq dövlətin ruhunun yaşadığı müqəddəs mərkəz idi.

VIII əsrə aid Orxon kitabələrində Bilgə Xaqan xalqına belə müraciət edir: "Ötüken yışda otursan, elini əbədi idarə edərsən." Bu cümlə tarixçilərin diqqətini uzun illərdir cəlb edir. Çünki burada söhbət hərbi üstünlükdən yox, dövlətin mənəvi dayağından gedir. Qədim türklər inanırdılar ki, xaqan Ötükəndə hakimiyyət sürərsə, Tanrının verdiyi qut, yəni ilahi hakimiyyət və uğur onu tərk etməz.

Araşdırmaçılar hesab edirlər ki, Ötüken Göytürk xaqanlığının siyasi və dini mərkəzi olmuşdur. Burada yalnız dövlət işləri həll edilmirdi. Böyük qurultaylar keçirilir, xaqan seçilir, mühüm qərarlar qəbul edilirdi. Bu səbəbdən Ötüken qədim türklər üçün həm paytaxt, həm də müqəddəs məkan idi.

Maraqlıdır ki, türk mənbələrində düşmənin şəhərləri yandırmasından tez-tez bəhs olunsa da, Ötükeni tərk etmək ən böyük faciələrdən biri hesab edilirdi. Çünki onlar düşünürdülər ki, torpağı itirməkdən daha təhlükəlisi, qutu itirməkdir. Dövlət yalnız ordu ilə deyil, mənəvi dayaqları ilə yaşayır.

Bəzi türkoloqlar Ötüken anlayışını "Yer-Su" inancı ilə də əlaqələndirirlər. Qədim türklər dağların, çayların və meşələrin qoruyucu ruhlarının olduğuna inanırdılar. Ötüken isə bu müqəddəs coğrafiyanın mərkəzi sayılırdı. Burada yaşayan insanın Tanrıya daha yaxın olduğuna, dövlətin isə daha güclü olacağına inanılırdı.

Məhz buna görə Bilgə Xaqan kitabəsində xalqını uzaq diyarlara köçməməyə çağırırdı. O xəbərdarlıq edirdi ki, var-dövlət dalınca müqəddəs mərkəzi tərk edən xalq sonda həm azadlığını, həm də dövlətini itirə bilər. Bu fikir yalnız VIII əsr üçün deyil, bu gün də düşündürücü görünür.

Ötüken haqqında rəvayətlər bizə göstərir ki, qədim türklər üçün dövlət sərhədlərlə ölçülmürdü. Dövləti yaşadan xalqın birliyi, tarixi yaddaşı və müqəddəs hesab etdiyi dəyərlər idi. Buna görə də Ötüken türk dünyasında sadəcə bir coğrafi ad deyil, dövlətçilik fəlsəfəsinin və milli kimliyin rəmzinə çevrilmişdir.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.07.2026)

Rəqsanə Babayeva,

”Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Beyləqan və İmişli təmsilçisi

Həyat bəzən ən böyük həqiqətlərini səs-küylə deyil, səssizliklə danışır. İnsan illərlə bir arzunun arxasınca qaçır, ona çatanda isə anlayır ki, əslində axtardığı şey həmin arzu deyilmiş. Elə buna görə də həyat yalnız hadisələrin ardıcıllığı deyil, həm də təzadların qurduğu böyük bir məktəbdir. Bu məktəbdə heç bir dərs kitabdan öyrədilmir. Hər dərsin müəllimi zaman, imtahanı isə insanın öz taleyidir.

Ən qəribə təzadlardan biri budur ki, insan xoşbəxtliyi uzaqlarda axtarır, halbuki o, çox vaxt əlini uzatsa toxuna biləcəyi qədər yaxında olur. İnsan daha böyük ev, daha yaxşı vəzifə, daha çox pul, daha geniş imkanlar əldə etməyə çalışır. Bunların heç biri pis deyil. Ancaq yol boyu onun yanında səssizcə yeriyən insanları, birlikdə içilən bir fincan çayın istiliyini, ailə süfrəsinin səmimiyyətini, dost söhbətlərini görməyə macal tapmır. İllər sonra geriyə baxanda isə anlayır ki, əsl sərvət sahib olduqları deyil, yaşaya bilmədiyi anlarmış.

Həyatın başqa bir təzadı da budur ki, insanlar çox danışdıqca bir-birini daha az anlayırlar. Texnologiya bizi saniyələr içində dünyanın o biri başına bağlayır, amma eyni evdə yaşayan insanların ürəyi bəzən bir-birindən kilometrlərlə uzaq olur. Mesajlar artır, amma söhbətlər azalır. Minlərlə izləyicisi olan insanlar belə bəzən öz dərdini danışacaq bir nəfər tapa bilmirlər. İnsan əlaqələrinin sayı artır, dərinliyi isə azalır.

Qəribədir ki, insan güclü görünmək üçün zəifliyini gizlədir. Halbuki ən böyük güc məhz öz zəifliyini qəbul etməkdən başlayır. Ağlamayan insanın daha möhkəm olduğu düşünülür. Amma göz yaşını saxlayan hər insan güclü olmur. Bəzən ağlaya bilmək, hisslərini etiraf edə bilmək, kömək istəmək ən böyük cəsarətin özüdür. Maskalar insanı cəmiyyət qarşısında qorusa da, ruhunu tədricən yorur.

Həyat bizə zamanın qiymətini də qəribə şəkildə öyrədir. Uşaq ikən böyüməyə tələsirik. Böyüyəndə isə uşaqlığımızı axtarırıq. İş həyatına başlayanda təqaüd günlərini xəyal edirik. Təqaüdə çatanda isə işlədiyimiz illərin necə sürətlə keçdiyinə təəccüblənirik. İnsan daim sahib olmadığı zamanı arzulayır, sahib olduğu zamanı isə çox vaxt hiss etmədən yaşayır.

Sevginin də öz təzadları var. Bəzən insan ən çox sevdiyi adamı ən az anlaya bilir. Çünki sevgi həmişə eyni dildə danışmır. Kimi qayğı göstərərək sevir, kimi susaraq, kimi gözləyərək, kimi isə uzaqlaşaraq. Hər sevgi görünən olmur. Bəzən ən böyük məhəbbət heç vaxt etiraf edilməyən hisslərin içində yaşayır. Elə buna görə də həyatın ən ağır peşmanlıqları çox vaxt deyilən sözlərdən deyil, deyilə bilməyən cümlələrdən yaranır.

Maraqlıdır ki, insanlar azadlıq axtarır, amma çox vaxt öz qorxularının əsirinə çevrilirlər. Kənardakı maneələri aşmaq üçün böyük mübarizə aparırlar, daxillərindəki tərəddüdləri isə illərlə qoruyurlar. Halbuki insanın ən böyük həbsxanası bəzən divarlar deyil, öz düşüncələridir. Qorxu insanın qanadlarını görünməz şəkildə bağlayır və onu olduğu yerdə saxlayır.

Başqa bir təzad isə uğur anlayışındadır. Cəmiyyət uğuru çox vaxt vəzifə, şöhrət və ya sərvətlə ölçür. Amma gecələr rahat yata bilməyən, ailəsinə vaxt ayıra bilməyən, özünü xoşbəxt hiss etməyən bir insan doğrudanmı uğurludur? Bəzən kənddə sakit həyat yaşayan, vicdanı rahat olan bir insan şəhərin ən məşhur adamından daha varlı olur. Çünki həqiqi zənginlik bank hesabında deyil, insanın ruhundakı rahatlıqdadır.

İnsan münasibətlərində də təzadlar bitmir. Ən çox sevdiklərimizi ən çox incidə bilirik. Çünki onların bizi bağışlayacağını düşünürük. Tanımadığımız insanlara nəzakət göstərir, evimizdə bizi ən çox sevən adamlara qarşı isə səbrsiz davranırıq. Sonra isə bir gün anlayırıq ki, insan ən çox dəyər verdiyi münasibətləri diqqətsizlik ucbatından itirir.

Həyatın ən acı təzadlarından biri də budur ki, insan sağlamlığının qiymətini xəstələnəndə, valideyninin dəyərini onu itirəndə, zamanın əhəmiyyətini isə geri qaytara bilməyəndə anlayır. Bəzi həqiqətlər yalnız gecikmiş şəkildə görünür. Təəssüf ki, həyatın saatı geriyə işləmir.

Təbiət belə bizə təzadlarla danışır. Ən sərt qışın ardınca bahar gəlir. Ən uzun gecənin sonunda günəş yenidən doğur. Quruyan ağaclar yenidən tumurcuqlayır. Bu mənzərə insana pıçıldayır ki, heç bir çətinlik əbədi deyil. Hər sonluq yeni başlanğıcın səssiz xəbərçisidir.

Bəlkə də həyatın bütün bu təzadlarının bir məqsədi var. İnsan yalnız rahatlıq içində yaşasaydı, səbrin nə olduğunu bilməzdi. Heç vaxt ayrılıq yaşamayan biri qovuşmağın sevincini hiss etməzdi. Kədər olmasaydı, sevinc adi bir duyğuya çevrilərdi. Qaranlıq olmasaydı, işığın qiyməti bilinməzdi. Deməli, təzadlar həyatın qüsuru deyil, onun tarazlığıdır.

İnsan ömrü su kimi axıb gedir. Bu axının içində hər kəs öz həqiqətini tapmağa çalışır. Kimi bunu uğurda, kimi sevgidə, kimi sənətdə, kimi də sadəcə sakit bir ömür sürməkdə görür. Amma yolun sonunda əksəriyyət eyni nəticəyə gəlir: həyat bizə sahib olduqlarımızı deyil, onların dəyərini vaxtında görə bilməyi öyrətmək istəyirmiş.

Bəlkə də həyatın ən böyük təzadı elə budur: insan həmişə xoşbəxt olacağı günü gözləyir, halbuki xoşbəxtlik çox vaxt gözlənilən gələcəkdə deyil, yaşanılan bu andadır. Zaman keçdikcə anlayırıq ki, ömür bizi böyük həqiqətlərə gurultu ilə deyil, kiçik təzadların sakit pıçıltısı ilə aparır. Onları eşidən insan isə həyatın sirrini bir az daha yaxşı anlayır.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.07.2026)

Harun Soltanov,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Yaradıcılıq şöbəsi

Bir gün bu günlərimi nəvələrimə danışacam. Onlar hər dəfə olduğu kimi sözümü kəsəcəklər. Biri eynəyimi götürüb qaçacaq, biri dizimə çıxacaq, biri də "Baba, 25 yaşında həyat necə idi?" deyə soruşacaq. Mən də əvvəl bir stəkan çay istəyəcəm, sonra belim üçün balaca bir yastıq. Axı babanın da nüfuzu olmalıdır. Sonra bir az susacam. Çünki insanın bəzi xatirələri var ki, danışmazdan əvvəl onları ürəyində bir dəfə də yaşamalıdır.

Gülümsəyib deyəcəm: "Qəribə yaş idi, bala... Çox qəribə."

Uşaq olanda elə bilirdim ki, 25 yaşına çatanda insanın bütün suallarının cavabı olur. Elə bilirdim böyümək hər şeyi bilməkdir. Sonra həyat elə bir güldü ki, mən də onunla birlikdə gülməyə məcbur oldum. Çünki başa düşdüm ki, böyümək cavab tapmaq deyilmiş. Böyümək, bəzi suallarla ömür boyu yaşamağı öyrənmək imiş. Sabah 25 yaşım olur. Düzünü desəm, bu yaşı heç vaxt belə təsəvvür etməmişdim. Uşaqlıqda qurduğum xəyallarda 25 yaşlı mən daha ciddi idi, daha varlı idi, daha ağıllı idi. Hətta elə düşünürdüm ki, bu yaşa çatanda paltaryuyan maşının niyə qəribə səs çıxardığını da biləcəm. İndi isə həyatın qarşısında oturub bəzən öz-özümə gülürəm. Həyat mənə öyrətdi ki, plan qurmaq gözəldir, amma planın pozulmasına da gülümsəyə bilmək ondan da gözəldir.

 Mən bu 25 ildə çox dəyişdim. Bəzən özüm istədiyim üçün, bəzən də həyat məni dəyişməyə məcbur etdiyi üçün. Elə insanlar tanıdım ki, onları ömrümün sonuna qədər yanımda görəcəyimi düşünürdüm. Getdilər. Elələri də oldu ki, qısa müddətlik gəldilər, amma ömrümə uzun iz buraxdılar. O vaxtlar hər gedənə üzülürdüm. İndi isə anlayıram ki, bəzi insanlar həyatımıza qalmaq üçün yox, bizi dəyişmək üçün gəlirlər. Ona görə də bu gün geriyə baxanda qəribə bir rahatlığım var.

Yaxşı ki, hər şey istədiyim kimi olmayıb.

Yaxşı ki, bəzi qapılar üzümə bağlanıb.

Yaxşı ki, bəzi dualarım qəbul olmayıb.

Yaxşı ki, həyat hər istəyimi verməyib.

 Çünki indi bilirəm... Allahın "yox" dediyi duaların çoxu, illər sonra dönüb baxanda insanın ən böyük "şükür"ünə çevrilir.

İnsan yaş artdıqca qəribə şeyləri başa düşür. Məsələn, uşaq olanda ev dediyin yer dörd divar idi. Sonra böyüyürsən və anlayırsan ki, ev səni gözləyən insanlardır. Gec gəldiyində işığın sönməyən bir otaqdır. "Yemək yemisən?" sualının içində gizlənən sevgidir. Ananın dua edərkən adını pıçıldamasıdır. Atanın heç nə demədən çiyninə vurduğu o əlidir. O vaxt bu xırda şeyləri adi hesab edirdim. İndi isə bilirəm ki, insanın ömrü məhz bu xırda görünən möcüzələrin üzərində dayanır.

 Dostluq da qəribə şey imiş. Əvvəl elə bilirdim ki, insanın çox dostu olmalıdır. Sonra həyat mənə göstərdi ki, dar gündə telefonunda yüz nömrənin olmasının heç bir mənası yoxdur. Əsas odur ki, gecənin üçündə "gəl" deyəndə "hara?" deyən bir adamın olsun. Mənim bəxtim gətirdi. Sayları çox olmadı, amma varlıqları həmişə kifayət etdi. Mənə görə dostluq eyni masada neçə dəfə gülmək deyil, eyni yükün altına neçə dəfə birlikdə girməkdir.

Bir də həyat mənə gözləmədiyim bir hədiyyə verdi. Sevməyi. Əvvəllər sevgini böyük cümlələrdə axtarırdım. Elə bilirdim ki, eşq həmişə şeir kimidir, həmişə film kimidir, həmişə möhtəşəm səhnələrdən ibarətdir. Sonra bir gün anladım ki, sevgi, insanın günün ən yorğun vaxtında ağlına gələn ilk nəfərdir. "Çatdın?" mesajıdır. Heç bir səbəb olmadan edilən zəngdir. Birlikdə susanda belə darıxmamaqdır.nMən gələcəyi əvvəllər tək təsəvvür edirdim. İndi isə qəribədir... Gələcək haqqında düşünəndə həmişə iki nəfər görürəm. Mən və o. Bəlkə də xoşbəxtlik elə budur. Gələcəyi xəyal edəndə artıq tək olmamaq.

 Bəzən xəyal qururam. Aradan uzun illər keçib. Mən qocalmışam. O da qocalıb. Saçlarımız ağarıb, üzümüzə qırışlar düşüb. Nəvələr yenə evi başına götürüblər. Mən yenə nəsə danışmağa çalışıram, o isə həmişəki kimi gülümsəyib sözümü yarıda kəsir. Mən də zarafatla deyirəm: "Görürsünüz? Mənim sözümü 50 ildir bitirməyə qoymur." Hamı gülür. Mən isə içimdə Allaha bir dəfə də şükür edirəm. Çünki bəzi dualar cavab gələndə səs çıxarmır. Sadəcə ömrünə çevrilir. Bəlkə də buna görə artıq Allahdan mükəmməl həyat istəmirəm. Mükəmməl həyat çox darıxdırıcı olardı. Mən sadəcə sevdiklərimin sağlamlığını, ailəmin duasını, dostlarımın səmimiyyətini və hər səhər yanında oyanmaq istədiyim insanın gülüşünü istəyirəm. Qalanını həyat özü yazsın. Axı indiyə qədər mənim yazdığım ssenarilərdən daha maraqlısını həmişə o yazıb.

 Günün sonunda başa düşdüm ki, insan yaş almır. İnsan hekayə toplayır. Hər il təqvimdən bir vərəq qopmur, insanın ruhuna bir səhifə əlavə olunur. Mənim də 25 fəslim var artıq. Bəzisi göz yaşı ilə yazılıb, bəzisi gülüşlə, bəzisi isə heç kimə danışmadığım sükutlarla. Sabah tortun üstündəki şamları söndürəndə (əgər tort olsa) böyük arzular tutmayacam. Uşaq olanda elə bilirdim ki, ad günü dilək tutmaq üçündür. İndi isə anlayıram ki, ad günü əvvəlcə şükür etmək üçündür.

 Şükür ki, bu günə gəlib çıxdım.

Şükür ki, məni ayaqda saxlayan ailəm var.

Şükür ki, dar günlərimdə çiynimi söykəyə bildiyim dostlarım var.

Şükür ki, sevməyi bacardım. Çünki insan həyatda çox şey qazana bilər, amma ürəyini rahatlaşdıran bir insan tapmaq hər adama nəsib olmur.

 Əgər illər sonra bu sətirləri oxuyuramsa və o yenə yanımdadırsa, deməli həyat mənə təsəvvür etdiyimdən də artıq mərhəmətli davranıb. Ümid edirəm o vaxt da çayımızı birlikdə içəcəyik. Mən yenə hansısa köhnə xatirəni danışacam, o isə "bu əhvalatı yüz dəfə eşitmişik" deyib gülümsəyəcək. Mən də hər dəfə olduğu kimi eyni cavabı verəcəm.. "Yüz birinci dəfə də qulaq as." Çünki bəzi hekayələr danışmaq üçün deyil, birlikdə qocalmaq üçündür. Bir də ümid edirəm ki, o gün nəvələrim mənə baxıb soruşacaqlar:

  -Baba, həyat sənin istədiyin kimi oldu?

Mən yəqin ki, yenə gülümsəyəcəm.

Sonra deyəcəm:

- Yox, bala... Həyat heç vaxt tam istədiyim kimi olmadı. Amma dönüb baxanda başa düşdüm ki, istədiyimdən daha doğru şəkildə oldu.

Çünki mən hər dəfə "niyə mən?" deyəndə, həyat illər sonra "bax, buna görə" cavabını verdi. Mən hər dəfə bir qapının bağlanmasına üzüldüm, həyat isə məni başqa bir qapının qarşısına gətirdi. Mən hər dəfə itirdiyimi düşündüm, həyat isə məni özümə bir az da yaxınlaşdırdı. Bəlkə də xoşbəxtlik elə budur... Başına gələn hər şeyi sevmək yox, başına gələn hər şeydən sonra yenə də həyatı sevə bilmək.

Əziz 80 yaşlı Harun... Əgər doğrudan da bunları oxuyursansa, 25 yaşlı mənə görə bir stəkan içki qaldır.

 O uşaq bəzən çox yoruldu. Bəzən gecələr gələcəyini düşünməkdən yata bilmədi. Bəzən səhv qərarlar verdi. Bəzən çox inandı. Bəzən çox məyus oldu. Amma bir şeyi heç vaxt etmədi... Ümidini torpağa basdırmadı. Əgər sən bu gün rahat nəfəs alırsansa, deməli onun bütün mübarizəsi boşa getməyib.

Və əziz nəvələrim...

Əgər babanızdan yadınızda bir cümlə qalacaqsa, qoy bu olsun..

İnsan güclü olduğu üçün ayaqda qalmır. Sevməyə, inanmağa və yenidən başlamağa cəsarəti olduğu üçün ayaqda qalır.

Mən sadəcə 25 yaşımı qeyd etməyəcəm. Mən yolun yarısında dayanıb arxaya baxacam.

Uşaqlığıma gülümsəyəcəm.

Səhvlərimlə barışacam.

Məni incidənləri bağışlayacam.

Məni sevənlərə bir daha minnətdar olacam.

Məni heç vaxt tərk etməyən Allaha səssizcə "şükür" deyəcəm.

Sonra isə üzümü gələcəyə çevirəcəm. Çünki hiss edirəm...

Həyatın mənim üçün yazdığı ən gözəl fəsillər hələ oxunmayıb.

 Və sonda...

Mən bu gün 25 yaşımı qeyd etmirəm. Mən məni bu günə gətirən bütün Harunlara təşəkkür edirəm. Hər yıxılanına, hər ayağa qalxanına, hər sevəninə, hər sınanına... Çünki bu gün güzgüdə gördüyüm adam onların heç birini yarı yolda qoymadı...

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.07.2026)

İnci Məmmədzadə,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

1937-ciilin 28 iyulgünündə Bakıdaməşhurmuğamustası Zülfü Adıgözəlovoğlu Vasifin 2 yaşını qeyd etməyə hazırlaşırdı. Məclis qurulacaq, qonaqlar gələcək, təntənə yaşanacaqdı. Qəfildən qara xəbər gəldi – Azərbaycan musiqisinin canlı korifeyi, bəstəkar Mülüm Maqomayev vəfat edibdir. Həmin gün məclis təxirə salındı.

Beləcə gələcəkdə özü də görkəmli bəstəkar olacaq Vasif Adıgözəlovun doğum günü Müslüm Maqomayevin vəfatı gününə düşdü...

Azərbaycan SSR xalq artisti, bəstəkar Vasif Adıgözəlov 1935-ci il iyul ayının 28-də Bakıda anadan olub. İlk musiqi təhsilini konservatoriyanın nəzdindəki 10 illik Musiqi məktəbində pianoçu kimi alıb. 1953-cü ildə Ü.Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasına daxil olub.

Bəstəkarlıq üzrə Qara Qarayevin, fortepiano üzrə Simuzər Quliyevanın sinfində təhsilini davam etdirib. 1959-cu ildə həmin təhsil ocağını iki ixtisas üzrə bitirib. Muğam xanəndəsi Zülfü Adıgözəlovun oğlu, müğənni Rauf Adıgözəlovun qardaşı, dirijor Yalçın Adıgözəlovun atasıdır. Əmək fəaliyyətinə 1958-ci ildən Radio və Televiziya Komitəsində musiqi redaktoru kimi başlayıb.

 Sonralar Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının məsul katibi, M. Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Akademik Filarmoniyasının baş musiqi redaktoru, A. Zeynallı adına Bakı Musiqi məktəbinin direktoru və s. vəzifələrdə çalışıb. 1972-ci ildən Ü.Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında əsas işçi kimi müəllimlik edib. 1990-ci ildə Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının I katibi seçilib.

2 opera ("Ölülər (opera)", "Natəvan (opera)"), 5 musiqili komediya ("Hacı Qara (operetta)" (həmmüəllifi R. Mustafayev), "Nənəmin şahlıq quşu", "Boşanaq - evlənərik", "Lənət şeytana"), 4 oratoriya ("Odlar yurdu", "Qarabağ şikəstəsi", "Çanaqqala-1915", "Qəm karvanı"), 3 kantata ("Novruzum", "Təntənəli"), 4 simfoniya, 6 instrumental konsert, kamera-instrumental musiqinin, kino-teatr musiqisinin, romans və mahnıların müəllifidir.

1989-cu ildən professor adını alıb. Bakı Musiqi Akademiyasında "xor dirijorluğu" kafedrasına rəhbərlik edib.

Filmoqrafiya

- Aktrisanın təbəssümü

- Balaca çoban

- Bir tale naxışı.

- Cazibə Qüvvəsi

- Həyat bizi sınayır

- Keyfiyyət nişanı

- Kədərimiz... Vüqarımız...

- Kişi sözü

- Qaraca qız

- Qəribə əhvalat

Mükafatları

- "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adı

- "Azərbaycan SSR xalq artisti" fəxri adı

- 1990-cı il üzrə Azərbaycan SSR Dövlət mükafatı

- "Şöhrət" ordeni

- Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdü

- "İstiqlal" ordeni

Pedaqoq, musiqi xadimi Vasif Adıgözəlov 15 sentyabr 2006-cı ildə ömrünün 71-ci baharında dünyasını dəyişib.

Allah rəhmət eləsin!

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.07.2026)

İnci Məmmədzadə,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

Müslüm Maqomayev!

Azərbaycan musiqisi tarixində bu ad çox böyük əzəmətlə səslənir. Özü də bu adda iki görkəmli sənətkarımız olub. Baba və nəvə.

Bu gün anım günündə baba barədə danışacağıq.

Müslüm Maqomayev əslən Qax rayonunun İlisu kəndindəndir. Atası Məhəmməd gənc yaşlarında İlisu kəndində dəmirçilik edib və sonralar Vladiqafqaz şəhərinə köçüb. Müslüm 18 sentyabr 1885-ci ildə  Qroznıda anadan olub. 1899-cu ildə Qori müəllimlər seminariyasına daxil olub. Elə buradan da onun Üzeyir Hacıbəyov ilə dostluğu başlayıb.

Seminariyada təhsil aldığı müddətdə Müslüm Maqomayev skripka və qaboyda əla çalıb. Seminariyada çox zaman tələbələrin iştirakı ilə simfonik və nəfəsli orkestrin konsertləri keçirilib. Simfonik orkestrin baş ifaçısı olan Müslüm Maqomayev dəfələrlə bu konsertlərdə dirijoru əvəz edib. Maqomayev 1904-cü ildə seminariyanı uğurla bitirdiyinə görə skripka və pul mükafatı alıb.

Seminariyanı bitirdikdən sonra təyinatı üzrə Şimali Qafqaza işə göndərilib. 1904–1905-ci illərdə Bekoviçi aulunda məktəb müdiri və nəğmə müəllimi vəzifəsində çalışıb, şagird xoru təşkil edib. 1911-ci ildə Maqomayev Bakı şəhərinə köçüb və burada şəhər kollecində işə başlayıb. Burada müəllimlikdən əlavə, həmçinin yerli işçilərin savadlılığına öyrətdiyi axşam kurslarını təsis edib.

Üzeyir Hacıbəyovun "Leyli və Məcnun", "Əsli və Kərəm", "Şeyx Sənan" operalarına, eləcə də, "O, olmasın, bu olsun", "Arşın mal alan", musiqili komediyalarına dirijorluq edib. Müslüm Maqomayevin Azərbaycan milli teatrının inkişafı, eləcə də, müəllimlik sahəsindəki pedagoji fəaliyyəti onu Üzeyir Hacıbəyovla daha da yaxınlaşdırıb. 1913-cü ildə Magomayev "Sevgi" və "Şah İsmayıl" operalarını yazmağa başlayıb. 1913–1914-cü illərdə "Məhəbbət" adlı (bitməyən) opera yazıb.

O, 1916-cı ildə özünün ilk səhnə əsəri olan "Şah İsmayıl" operasını bitirib. Xalq əfsanəsinə əsaslanan bu operada bəstəkar milli folklor nümunələrindən bacarıqla istifadə edib. Operanın ilk nəşrində çoxsaylı dialoq epizodları olub, musiqi isə improvizasiya və muğam prinsiplərinə əsaslanıb. 1916-cı ildə tamamlanan operanı bəstəkar bir neçə dəfə redaktə edib.

1920-ci ildə Maqomayev Azərbaycan SSR Təhsil İşçilər Birliyinin sədri seçilib.

1921-ci ildə Maqomayev Azərbaycan Xalq Təhsili Komissarlığının incəsənət şöbəsinin müdiri vəzifəsinə təyin edilib. Sonra Azərbaycan Dram Teatrının bədii rəhbəri, Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrının baş dirijoru vəzifəsində çalışıb. 1929-cu ildə Maqomayev Azərbaycan Radio Komitəsində musiqi şöbəsinin rəhbəri vəzifəsində işləyib və bu vəzifədə 1931-ci ilə qədər qalıb.

O, 1920–1930-cu illərdə "Azərbaycan incəsənəti", "Raport veririk" kinofilmlərinə, Cəlil Məmmədquluzadənin "Ölülər", Cəfər Cabbarlının "1905-ci ildə" dram tamaşalarına və digər əsərlərə musiqi bəstələyib. Bəstəkar, həmçinin, simfonik orkestr üçün "Azərbaycan çöllərində", "Ceyran", "Turacı", "Şüştər dəramədi", "Çeçen rəqsi", və s. yazmışdır. O, vokal musiqisi sahəsində də öz fəaliyyətini davam etdirib.

 "Bahar", "Tarla", "Bizim kənd" mahnıları milli koloriti ilə diqqəti cəlb edib. 1932-ci ildə Koroğlu dastanı hekayəsinə əsasən opera yazmağa başlayıb, lakin Hacıbəyovun eyni mövzuda əsər yazdığını öyrənib və dostunun daha yaxşı bir opera yazacağını düşünərək, layihələri məhv edib.

Müslüm Maqomayev yaradıcılığının ən yüksək zirvəsini onun "Nərgiz" operası təşkil edib. Bəstəkar opera üzərində 1932–1935-ci illərdə işləyib.

"Nərgiz" operası Azərbaycan musiqisinin inkişafı tarixində mühüm yer tutub. Maqomayev hesab edirdi ki, improvizasiya üsulundan uzaqlaşmaq operanın melodik quruluşunda milli musiqi nümunələrinə müraciət etmək və operada çoxsəsli xora üstünlük vermək lazımdır. "Nərgiz" operasının tamamlanması ilə əlaqədar olaraq bəstəkar "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adına layiq görülüb.

15 yaxın simfonik əsərlərin, o cümlədən iki opera, marşlar və bir neçə rapsodyanın, azərbaycanlı şairlərin şeirlərinə əsaslanan bir çox vokal əsərlərin müəllifidir. Onun bitməmiş əsərlərindən üçü — "Sevgi" operası, "Dəli Muxtar" baleti və "Xoruz bəy" adlı musiqili komediya. Bundan əlavə, Maqomayev teatr tərtibatına ("Ölülər", "1905-ci ildə") və filmlərə ("Azərbaycan incəsənəti", "Raport veririk") musiqi müşayiətinin müəllifidir.

Operalar

- "Şah İsmayıl"

- "Nərgiz"

Musiqili komediya

- "Xoruz bəy (operetta)"- 4 pərdəli satirik musiqili komediya

Balet

- "Dəli Muxtar (opera)" — 4 pərdəli balet. 1936-cı ildə başlanılıb, bitirilməyib

İnstrumental

1. Simfonik əsərləri — Azərbaycanda ilk dəfə

2. "Ceyran" rapsodiyası

3. "Azərbaycan çöllərində"

4. "Azad olunmuş Azərbaycan qadınının rəqsi"

5. "Dərviş"

6. "Marş RV-8"

7. "Şəlalə"

Mahnılar

- "Yaz"

- "Neft"

- "May"

- "Tarla"

- "Gözəlim"

- "Durna"

Filmoqrafiya

1. Azərbaycan incəsənəti

2. Bəstəkar Müslüm Maqomayev

3. Doğma xalqıma

4. İlisu

5. Lökbatan

6. Müslüm Maqomayev

7. Üzeyir ömrü

Müslüm Maqomayev Azərbaycan musiqi mədəniyyətinin inkişafında göstərdiyi xidmətlərə və "Nərgiz" operasını yaratdığına görə 13 yanvar 1936-cı ildə "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adına layiq görülüb. 1937-ci il avqust ayının 11-də Xalq Komissarları Sovetinin 5021 saylı iclasının qərarı ilə AK (b) MK-dan xahiş edilib ki, Müslüm Maqomayevin adını əbədiləşdirmək üçün Azərbaycan Dövlət Filarmoniyasına bəstəkarın adı verilsin. Azərbaycan Dövlət Akademik Filarmoniyası Müslüm Maqomayevin adını daşıyır.

1976-cı ildə "Azərbaycanfilm" Kinostudiyasında Bəstəkar Müslüm Maqomayev adlı qısametrajlı sənədli film istehsal olunub. Bakıda İçərişəhərin küçələrindən biri onun adını daşıyır. Bakıda bəstəkarın yaşadığı Nizami küçəsində yerləşən 41 nömrəli evin divarında xatirə lövhəsi asılıb. Müslüm Maqomayev uzun sürən xəstəlikdən sonra 1937-ci il, iyulun 28-də Nalçikdə vəfat edib. Bakıda Fəxri xiyabanda dəfn olunub.

Allah rəhmət eləsin!

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.07.2026)

27 iyul 2026-cı il tarixində ICESCO-nun Bakıdakı Regional Ofisində Süni İntellekt və Strateji Proqnozlaşdırma Mərkəzi (CFAI) tərəfindən təşkil olunan “İslam dünyasını gələcəyə hazırlamaq: Strateji Proqnozlaşdırma Bələdçisinin təqdimatı və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda beynəlxalq tədbir öz işinə başlayıb.

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalına Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondundan verilən məlumata görə, tədbirin rəsmi açılışında fəxri qonaq qismində çıxış edən Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun prezidenti, professor Aktotı Raimkulova ICESCO rəhbərliyinə və Bakı Regional Ofisinə belə mühüm təşəbbüsün təşkilinə görə təşəkkürünü bildirib. O qeyd edib ki, müasir dövrdə sürətli texnoloji inkişaf, ekoloji çağırışlar və qlobal dəyişikliklər dövlətlər və beynəlxalq təşkilatlar üçün strateji baxışın və uzunmüddətli planlaşdırmanın əhəmiyyətini daha da artırır. Bu baxımdan təqdim olunan Strateji Proqnozlaşdırma Bələdçisi gələcəyə davamlı və dayanıqlı yanaşmanın formalaşdırılmasına mühüm töhfə verəcək.

Rəsmi açılış mərasimində eləcə də ICESCO-nun Baş direktoru Dr. Salim AlMalik (onlayn),  ICESCO-nun Bakı Regional Ofisinin direktoru Dr. Abdulhakeem Alsenan, “Policy Center for the New South” təşkilatının baş eksperti Dr. Nouzha Chekrouni, ICESCO-nun Tərəfdaşlıq və Beynəlxalq Əməkdaşlıq Şöbəsinin rəhbəri Anar Kərimov və ICESCO-nun Süni İntellekt və Strateji Proqnozlaşdırma Mərkəzinin direktoru Dr. Kais Hammami çıxış ediblər.

Tədbirdə həmçinin Strateji Proqnozlaşdırma Bələdçisinin rəsmi təqdimatı keçirilib.

Tədbir işini yüksək səviyyəli dəyirmi masa, strateji bələdçinin tənzimlənməsi üzrə sessiyalar və praktiki seminar-məşğələlərlə davam edəcək.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(27.07.2026)

Elman Eldaroğlu,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

Güclü müşahidə qabiliyyəti var. Münasibətlərdə susmağa, müşahidə etməyə, fikir qazanmağa üstünlük verir. Milli adət-ənənələrə, o cümlədən öz keçmişinə çox bağlıdır. Dostluq etdiyi birini tərk etməsi mümkün deyil. Xasiyyətcə mülayim, həssas və qətiyyətli insandır. Sarsılmaz iradəsi onu başladığı hər hansı bir işi başa vurmaqda yardımçı olur. O, istədiyi hər hansı bir nəsnədən asanlıqla əl çəkmir və sonunda ona çatır. Təşkilatçılıq qabiliyyəti xeyli yüksək xanımdır. Güclü yaddaşı var və kifayət qədər bacarıqlıdır.

 Konkretliyə üstünlük versə də, mücərrəd anlayışlardan uzaq qala bilmir. Bununla belə, onun xəyalları və fantaziyaları həyatının əsas hissəsini təşkil etmir. Sadə həyat tərzini xoşlayır, rəqabətçi xasiyyəti yoxdur. İnsanlarda dürüstlük və zadəganlığı qiymətləndirir. Söz verdisə hökmən icra edəcəyinə inana bilərsiniz. Onun sözü hər bir sənəddən qiymətlidir. Ciddi görünüşə malik olsa da, duyğularında şəfqət və şirinlik var. Bəzən onu emosional görə bilərsiniz, amma daxilən çox zəngindir. Geniş düşünmə qabiliyyəti və geniş təxəyyülü sayəsində həmişə uğur qazanır. Qürurlu xanımdır. Özünə inamı çox yüksəkdir, fəhminə, zəkasına, ağlına həmişə inanıb. Olduqca cəlbedici və xoşa gələndir. Amma tələbkar olduğundan onunla ünsiyyət qurmaq elə də asan deyil, xarizmatik insandır. İdealistdir və hər şeyin ən yaxşı olmağını arzulayır...

Deyir ki:- “Azərbaycan elm və təhsili elə duruma gətirilməlidir ki, hər günü elmi uğur, töhfə ilə tarixdə iz qoysun. Yoxsa ki, içi puç, üstü bəzəkli "əsər"lərlə, dosta, tanışa, əmrə müntəzir duranlara ad və medallar paylaşmaqla elmi inkişaf etdirmək mümkün deyil. Hazırkı durumda durğunluq deyil, Azərbaycan elmində tənəzzülün bütün əlamətləri var, təəssüf ki...”

Xarekteri olduqca güclüdür. Çalışdığı sahədə özünü yüksəyə qaldırmağı bacarır. Nə istədiyinin fərqindədir və istədyinə çatmaq üçün əzmlə addımlaya bilir. Zamana meydan oxuyur, qarşısına çıxan səddi asanlıqla ram etməyi bacarır...

“Həmkarlarıma arzum budur ki, "saat yığma" bəlasından qurtarıb həqiqi elmi fəaliyyətlə məşğul olmağa şəraitləri yaransın, çəkdikləri zəhmətin həm maddi təltifini, həm də mənəvi mükafatını görmək nəsibləri olsun...”- söyləyir...

Hər hansı bir tarixi şəxsiyyətin həyat və yaradıcılığını araşdırıb, heç kimin bilmədiyi faktları üzə çıxarmaq, onu fərqli şəkildə təqdim etmək çox çətindir. Tədqiqatçıdan böyük hünər, ciddi təhlil, dərin savad tələb edir. Haqqında söhbət açdığım filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Səadət Şıxıyeva məhz belə alimlərimizdəndir. O, qızmar yay günlərinin birində Bakı şəhərində dünyaya gəlib, əslən Qubadlı rayonundandır. Orta təhsilini Bakının Nizami rayonundakı 238 nömrəli məktəbdə bitirərək indiki Bakı Dövlət Universitetində ali təhsilə yiyələnib. Əmək fəaliyyətinə isə AMEA Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunda baş laborant kimi başlayıb. Hazırda Şərqşünaslıq İnstitutunda aparıcı elmi işçi vəzifəsində çalışır. Eyni zamanda, 2015-ci ildən pedaqoji fəaliyyətlə də məşğul olur, Bakı Avrasiya Universitetinin professorudur. Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru alimlik dərəcəsi var. Neçə illərdir ki, böyük Azərbaycan şairi İmadəddin Nəsiminin həyat və yaradıcılığını araşdırır. O, Bakı şəhərində dünyaya gəlib. Bu istiqamətdə bir sıra uğurlara imza da atıb...

Deyir ki:- “Nəsiminin müraciət etdiyi janrlar və şeirinin poetikası haqqında bir neçə tədqiqat əsərində bəhs olunsa da, bu şairin söz sənəti haqqındakı görüşləri, əsərlərində yer alan ədəbi kateqoriya və terminlərə indiyədək diqqət yetilməmişdir. Adı daha çox hürufiliklə bağlı yad olunan Nəsiminin ədəbi fəaliyyətinin istiqamətləri, ədəbi-tənqidi görüşləri və poetika elmi ilə əlaqəli nəzəri biliyi barədə indiyədək araşdırmalarda pərakəndə və çox zaman səthi məlumatlar verilmişdir. Halbuki onun hər iki divanında yer alan janr və poetik formalar zənginliyi və rəngarəngliyi baxımından divan ədəbiyyatında çox az şairin ədəbi mirası ilə müqayisə oluna bilər. Nəsiminin əsərlərinin arxitektonikası, onun poetik ənənələri sinkretik təqdimi, fərdi yaradıcılıq eksperimentləri, poetik sözə həssas və elmli münasibəti şeir sənətinə dərindən bələdliyini göstərir. Şairin hər iki divanında şərq şeir sənətinin həm təcrübi və tətbiqi şəkillərini, həm də onun nəzəri biliklərinin ifadələrini müşahidə etmək mümkündür...”

Nəsiminin diri-diri dərisinin soyulmasını və onun həmin zaman şeir söyləməsini xalqın şairə olan məhəbbətindən yaranmış əfsanə olduğunu düşünür. Nəsiminin iki dəfə ailə qurduğunu iddia edir. Bundan əlavə alimlərin ortaq türk dili təklifinə onun da öz yanaşması var...

İşgüzar, çalışqan, əzmkar xanımdır. Maraqlı iddiaları ilə həqiqətin harada olduğunu ortaya çıxara bilir. Yalan danışmağı xoşlamır. Cəsarətli və mərddir. Davranışı, eləcə də yüksək mədəniyyəti ilə seçilir. Müvəffəqiyyət onun üçün çox əhəmiyyətli olduğundan gərgin iş rejiminə, çətinliklərə qatlaşmağı bacarır…

“Azərbaycan elminə gəlmək istəyən gənclərin qarşısına ingilis dilini ingilisdən daha yaxşı bilmə tələbinin qoyulmasının elmin inkişafına vurduğu zərbənin nəticələrini illər sonra görəcəklər. Neçə-neçə istedadlı və qabiliyyətli gənc ingilis dili imtahanına görə bezir, usanır və uzaqlaşır. Halbuki sovet dövründə bu imtahanların adı minimum idi. O dövrdə yetişən alimlərin dil bilgisi də indikilərdən az deyildi. İngilis dilini bilməyə bu aludəlik Azərbaycan elmi fikrini ana dilində ifadəyə marağı azaltmaqla yanaşı, ümumi inkişafın qarşısında da bir əngəldir. Alimin BİR NEÇƏ XARİCİ DİL BİLMƏSİ VACİBDİR, bunsuz mümkün deyil, amma ingilis dilinin ana dilimizdən önə keçməsi təəssüf doğurur. Yeri gəlmişkən, ingilis dilindən yüksək bal toplayan doktorant və magistrlərin ana dilində elmi üslubu nəinki yüksək olmur, əksinə, bərbad olur. Nəzərə alsaq ki, orta məktəblərdən də imla, ifadə və inşa yazıları yığışdırılıb, elmi üslubun gələcək taleyi ciddi narahatlıq doğurur.”- söyləyir.

Bəzən əsəbi və tələbkar görünsə də, bu görünüş sizdə onun qeyri-adekvat olduğu təəssüratı yaratmasın. Çünki o, iddiasını sübut edəcək qədər ağıllıdır. Onun hər zaman məqsədi var və bu məqsədə doğru əmin addımlarla irəliləyir. Xülasə, bu xanımın varlığı Azərbaycan elmində bir hadisədir. Onu sevmək və qiymətləndirmək lazımdır...

Bəli, iyulun 27-si filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, professor Səadət Şıxıyevanın növbəti ad günüdür. Onu bu münasibətlə təbrik edir, möhkəm can sağlığı arzulayırıq...

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(27.07.2026)

Rubrikanı aparır:

Könül Əliyeva,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Redaksiyanın poçtundan rubrikasında sizlər üçün seçdiyimiz növbəti məktub Cavidan Hacıyevdən gəlib. O, iki şeirini göndərib. “Gedər” heca vəznində yazılmış, gözümüz öyrəşən şeirlərdəndir. “Dərd dostu” isə bir qədər mənzum şeiri xatırladır, bir qədər sərbəst şeirdir, bir qədər də essedir sanki. Yəni gözümüz alışmayan bir tərzin şeiridir.

Xoş mütaliələr.

GEDƏR

Yerlə göy qovuşduğu uzaqda gözləyən var.

Dərdə qafiyə tapıb, birinə şeir yazar.

Sanar ki, sevgisindən dözməyib göylər ağlar:

Yağışdan sevgi umar -- yağışsa yağar gedər.

Yağmayıb neyləyəcək? Yağıb neyləyəcək ki?

Üç-dörd damcı sudadır dərdin çarəsi sanki.

Ayağını qanadan, torpağın üstündəki

Tikandan bir tac hörüb, başına taxar gedər.

Göylərdəmi gizlidir bu həsrətin niyəsi?

Ay təki çox uzaqdı dərdinin qafiyəsi.

Görən bütün ayların eynidir hekayəsi? -

Gecələr göyə çıxar... Sonraysa çıxar gedər.

Bu bəxti bilmək olmur - hərənin öz bəxti var:

Kimini şeir edər, kimə şeir yazdırar.

Bəxtimizdə sevgi var, bəxtimizdə həsrət var.

Bəxtimizdə ömür var — sormadan axar gedər.

DƏRD DOSTU

Gecə yarı suyu açdım... bir dost kimi dərdləşək.

İntəhası biz tərəfdə gecə vaxtı su gəlmir.

Lap gəlsəydi, axı suya biz yuxunu demişik.

Bu dərd ki var, yuxu deyil - suya dedin ya demədin - əl çəkmir.

Bu dərd ki var, kino kimi, hamı özü öz dərdini çəkməli.

Bu dərd ki var, çox qəlizdi. Çəkdin - bitdi? Elə deyil, qadası.

Bu dərd ki var bir çox dostdan sadiq olur - dərdlə ömür sürməli.

Bu dərd ki var, kaş ki dönüb qorxulu bir yuxu ola -- su gəlmir, intəhası.

Dərd əslində bəla deyil - gəlsə bir gün, hamı çəkər birtəhər.

Üstəlik dərd elnən gəlsə, deyərlər, toy-bayramdı.

Yaddan dərdlər gəlir gəlsin, gecə gündüz nə qədər.

Dərdin dərdi ordadır ki, su kəsənlər, dərdverənlər - bəzən doğma adamdır.

Bəzən dəcəl, bəzən şıltaq həmin uşaq oyaq olur başımda.

O uşaqtək, elə sənə dərdlərimi deyərdim ki, ay ana.

Ancaq saçım xatırladır: indi mənim dərd ovudan yaşımdı.

Bizlər səndə dərd görmədik -- mən də qıymam balama.

Bizlər səndə dərd görmədik, sizə sualmı gəldi?

Mən dərdlərə heca tapıb, bəlkə şeir yazaram.

Vərəqlə dərdləşən nə çox, bəlkə elə bu dünyanın ən dərdlisi - vərəqdi?

Nəysə, gecə su gəlməyir, bəlkə vərəq taparam.

 “Ədəbiyyat və incəsənət”

(27.06.2026)