Cumhuriyyət dövründə dünyaya göz açmış “İnjener Seyidağa” Featured

İnci Məmmədzadə,

“Ədəbiyyat və incəsənət” portalının Xəbərlər və Təqvim şöbəsi

 

Elarasında “İnjenerSeyidağakimitannmışSeyidağa Mircabbar oğlu Həbibov şair-qəzəlxan idi, xoşbəxt kəslərdən idi ki, nə Çar Rusiyasının, nə də Sovet Rusiyasının vassalı olan Azərbaycanlarda deyil, müstəqil Azərbaycan Xalq Cumhuriyyətində -1919-cu il oktyabrın 26-da dünyaya göz açmışdı. Özü də Bakının köklü kəndlərindən olan Maştağa kəndində.

 

Seyidağa ailənin yeganə övladı olub. O, öncə Cəfər Cabbarlı adına 187 nömrəli umumtəhsil tam orta məktəbində bir neçə il oxuyub, sonra təhsilini Bakıdakı Bədəl bəy adına orta məktəbində davam etdirib. Orta məktəbi bitirdikdən sonra 1937-ci ildə N.Nərimanov adına Azərbaycan Tibb İnstitutuna daxil olub.

3-cü kursdan təhsilini yarımçıq qoyub və 1940-cı ildə Azərbaycan Sənaye İnstitutuna (indi Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti) daxil olub. 1941-ci ildə Böyük Vətən Müharibəsinin başlanması səbəbindən Seyidağa təhsilini yarımçıq qoyub və yaşıdları kimi ölkəmizin (keçmiş SSRİ-nin) müdafiəsi üçün ordu sıralarına qoşulub, ön cəbhəyə gedib və döyüşlərdə tankçı kimi iştirak edib.

 O, 1943-cü ildə Mozdok rayonu ətrafında gedən şiddətli döyüşlərdə ağır yaralandıqdan sonra arxa cəbhədə xidmət etməyə göndərilib. Seyidağa 1945-ci ildə müharibə bitdikdən sonra yarımçıq qalan təhsilini davam etdirib və 1950-ci ildə neft mütəxəssisi kimi ali təhsil alıb. O, əmək fəaliyyətinə öncə Bakının Ramana kəndinin neft mədənlərində neftçıxarma ustası kimi başlayıb.

Daha sonra Buzovna neft mədənlərində baş mühəndis, Qaz kontorunun rəisi və “Buzovnaneft”də mədən müdiri kimi məsul vəzifələrdə çalışıb. Seyidağa ona tapşırılan bütün vəzifələrin öhdəsindən bacarıqla gəlib, özünü istedadlı, səriştəli təşkilatçı kimi tanıdıb. Onun neftçıxartma sahəsində göstərdiyi xidmətlər dövlət tərəfindən layiqincə qiymətləndirilib, müxtəlif medallar və fəxri fərmanlarla təltif olunub.

Seyidağa hələ uşaq yaşlarından, daha sonra yeniyetmə çağlarından şeirə, ədəbiyyata və incəsənətə böyük maraq göstərib. Bu məşğuliyyət sonralar onun həyat tərzinə çevrilib, ömrünün sonuna kimi poeziya ilə məşğul olub. Ensiklopedik biliyə malik olan şairin istedadı bədii yaradıcılıq sahəsində özünü daha çox büruzə verib.

Məhəmməd Füzulinin, Seyid Əzim Şirvaninin, Əliağa Vahidin kitabları əlindən düşməyən Seyidağa bu mənəvi xəzinədən bəhrələnərək özü də klassik üslubda müxtəlif mündəricəli şeirlər yazıb. Onun qəzəlləri və satirik şeirləri “Azərbaycan”, “Kirpi” jurnallarında, “Azərbaycan müəllimi”, “Azərbaycan gəncləri”, “Ədəbiyyat və incəsənət” və s. kimi qəzetlərdə müntəzəm olaraq dərc edilib.

1986-cı ildə “Yazıçı” nəşriyyatı tərəfindən hazırlanan “Qəzəllər” toplusunda Seyidağanın 40-a yaxın qəzəli çap olunub. Kitabı tanınmış şair Məmməd İsmayıl tərtib edib. Əmək veteranı olmuş Seyidağanın qəzəlləri və müxtəlif səpkili şeirləri hələ sağlığında ikən xanəndələrin repertuarının bəzəyi olub və bu iş bu gün də davam etdirilməkdədir.

Onun şeirlərinə müxtəlif mahnılar da bəstələnib. Etiraf edək ki, bu mahnılardan ən çox sevilən və dillər əzbəri olanı sənətşünaslıq elmləri doktoru, professor Abbasqulu Nəcəfzadənin bəstələdiyi “Əhli müsəlmanım”dır (bəzən sadəcə, “Azərbaycanım” da deyilir). Mahnı Əməkdar artist Kəmalə Rəhimlinin ifasında daha çox sevilib. 2005-ci ildə Mosvada Ostankino TV-nin apardığı sorğu nəticəsində ilin ən gözəl mahnısı nominasiyasına layiq görülüb.

 “Min bir mahnı” kitabında bu mahnının “Əhli müsəlmanım” adı ilə poetik mətni təqdim olunub.

Şair 1987-ci il, iyun ayının 1-də vəfat edib. 2019-cu ildə Beynəlxalq Muğam Mərkəzində Seyidağa Həbibovun 100 illik yubileyi qeyd olunub.

Allah rəhmət eləsin!

 

(Seyidağa Həbibov haqqında bilgiləri təqdim edərkən tanınan publisistlər – Vaqif Əliyevin “Ruhun qidası eşqdir” və Sona Xəyalın “Bakı gülzarının bülbülləri” adlı kitablarından istifadə olunub).

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(01.06.2026)

Sayt Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən 2024-cü ildə “Qeyri-hökumət təşkilatları üçün qrant müsabiqəsi” çərçivəsində Azərbaycan Ədəbiyyat Fondunun həyata keçirdiyi “Yeniyetmə və gənclərdə mütaliə mədəniyyətinin formalaşdırılması” layihəsinin tərəfdaşı olaraq yenilənmiş, yeni bölmələr əlavə ediımiş, layihənin təbliği üzrə funksional fəaliyyət aparılmışdır.