Murad Vəlixanov,

"Ədəbiyyat və İncəsənət" portalının İncəsənət şöbəsi

Texnologiya insan həyatını asanlaşdırdı. Bir toxunuşla dünyanın o başındakı insanla danışmaq, saniyələr içində xəbər almaq, dost tapmaq mümkün oldu. Amma bu rahatlığın görünməyən bir tərəfi də var: insan heç vaxt bu qədər əlaqədə olub, heç vaxt bu qədər tənha qalmamışdı.

Bugünün gəncləri – “Z” nəsli – internetin içində doğulan ilk nəsildir. Onlar üçün telefon sadəcə cihaz deyil; dostdur, gündəlikdir, əyləncədir, məktəbdir, hətta bəzən sığınacaqdır. Günün çox hissəsi ekran qarşısında keçir. Sosial şəbəkələrdə minlərlə izləyici, onlarla yazışma, saysız bəyənmə... Amma bütün bunların arxasında səssiz bir boşluq gizlənir.

Virtual aləmdə insan özünü istədiyi kimi göstərə bilir. Gülümsəyən şəkillər, uğurlu həyat görüntüləri, xoşbəxt anlar paylaşılır. Lakin heç kim gecə otağında tək oturub hiss etdiyi sıxıntını paylaşmır. Nəticədə gənclər başqalarının həyatını ideal görür, öz həyatlarını isə natamam hesab edirlər. Bu müqayisə onları içdən yorur.

Ən acı həqiqət budur ki, sosial şəbəkələr ünsiyyəti artırsa da, münasibətləri dərinləşdirmir. Bir masa arxasında oturan dostların hərəsi bir ekrana baxırsa, orada söhbət yox, səssizlik var. Mesaj çoxalır, amma səmimiyyət azalır. “Necəsən?” sualı yazılır, amma gözə baxıb cavab dinləyən az olur.

“Z” nəslinin problemi texnologiya deyil. Problem texnologiyanın insanın yerini tutmağa başlamasıdır. İnsan toxunuşa, baxışa, real söhbətə, bir yerdə gülməyə ehtiyac duyur. Bunları heç bir tətbiq əvəz edə bilməz.

Bu nəsli qınamaq asandır, anlamaq çətindir. Onlar sürətli dünyanın içində yavaş sevgi axtarırlar. Minlərlə insanın arasında bir nəfər tərəfindən həqiqətən başa düşülmək istəyirlər. Bəzən internetdə saatlarla qalmaqlarının səbəbi əyləncə yox, diqqət aclığıdır.

Çıxış yolu yenə də insandadır. Ailə masasında telefonları kənara qoymaq, dostla üz-üzə söhbət etmək, uşağı dinləmək, gəncə dəyər verdiyini hiss etdirmək... Bunlar sadə görünür, amma ən böyük dərmandır.

Unutmayaq: Wi-Fi insanı şəbəkəyə bağlaya bilər, amma qəlbə bağlayan yalnız sevgidir. Ekran işıq saçır, amma insanın içini yalnız insan isidə bilir.

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(28.04.2026)