Həyat, sən nə qəribəsən - ESSE Featured

Rəqsanə Babayeva, “Ədəbiyyat və incəsənət”

 

Həyat qəribədir — bunu ən çox susduğumuz anlarda anlayırıq. Danışanda yox, izah etməyə çalışanķda yox, məhz içimizdə sözlərin tükəndiyi yerdə. Bəzən bir gülüş qədər yüngül, bəzən bir vida qədər ağır olur. Elə bil, eyni əllə həm sığallayır, həm də yaralayır. Həyatın qəribəliyi də buradadır: o, nə tam ədalətlidir, nə də tam qəddar. Sadəcə, öz qaydasında axır.

 

İnsan çox vaxt həyatla mübarizə apardığını düşünür. Halbuki əksər hallarda mübarizə həyatla yox, gözləntilərlədir. Gözləyirik ki, yaxşılıq etdiksə qarşılığını mütləq alaq. Gözləyirik ki, səbr etsək, mükafatlandırılaq. Gözləyirik ki, sevdiklərimiz həmişə yanımızda olsun. Amma həyat gözləntilərlə işləməz. O, səbəblərlə nəticələri eyni tərəziyə qoymur. Bəzən haqq edən uduzur, bəzən uduzan qalib olur. Bu da onun qəribə, amma dəyişməz həqiqətidir.

Həyatın ən ağır dərsləri ən sakit anlarda gəlir. Bir səhər oyanırsan və dünən sənin üçün dünyanın mərkəzi olan bir şey bu gün yox kimidir. Bir insan, bir arzu, bir inam… Gedəndə səs salmır, amma boşluq buraxır. O boşluq da insana düşünməyi öyrədir. Çünki həyat ən çox itkilərlə danışır bizimlə. Qazandıqlarımız bizi sevindirir, itirdiklərimiz isə böyüdür.

Qəribədir ki, insan həyatı yalnız çətinlikdə dərk edir. Rahatlıqda həyat sadəcə axır, fərqinə varmırıq. Amma bir maneə çıxan kimi dayanıb düşünürük: “Mən haradayam? Hara gedirəm?” Həyat bu sualları sevir. Cavabları yox, məhz sualları. Çünki cavablar dəyişir, suallar isə qalır. İnsan da o suallarla formalaşır.

Həyat eyni zamanda çox səxavətlidir. Ən qaranlıq gecənin içində belə bir işıq yandırmağı bacarır. Bəzən bir təsadüf, bəzən bir insan, bəzən sadəcə bir fikir… Ümid elə buradan doğur. Tam hər şey bitdi dediyimiz anda, həyat “hələ yox” deyir. Amma bunu pıçıldayaraq deyir, qışqırmır. Ona görə də yalnız diqqətlə qulaq asanlar eşidir.

Bəlkə də həyatın qəribəliyi ondadır ki, o, bizi xoşbəxt olmaq üçün yox, həqiqi olmaq üçün sınayır. Güclü görünmək üçün yox, dürüst qalmaq üçün. Hər şeyə sahib olmaq üçün yox, sahib olduqlarının qədrini bilmək üçün. Həyat mükəmməllik istəmir, davam etməyi istəyir. Yıxılsan da, qalxmağa cəhd etməyini.

Sonda anlayırsan ki, həyat nə düşmənindir, nə də dostun. O, sadəcə güzgüdür. Nə gətirirsənsə, onu göstərir. Sevgi gətirirsənsə, sevgi ilə sınağa çəkir. Qorxu gətirirsənsə, qorxu ilə üzləşdirir. Və bəli, həyat qəribədir — amma məhz bu qəribəliyi ilə dəyərlidir. Çünki hər kəsi eyni cür sınamır, hər kəsi öz yoluyla böyüdür.

Həyat, sən nə qəribəsən… Amma bəlkə də bütün gözəlliyin elə bundadır.

 

“Ədəbiyyat və incəsənət”

(15.01.2026)

Sayt Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən 2024-cü ildə “Qeyri-hökumət təşkilatları üçün qrant müsabiqəsi” çərçivəsində Azərbaycan Ədəbiyyat Fondunun həyata keçirdiyi “Yeniyetmə və gənclərdə mütaliə mədəniyyətinin formalaşdırılması” layihəsinin tərəfdaşı olaraq yenilənmiş, yeni bölmələr əlavə ediımiş, layihənin təbliği üzrə funksional fəaliyyət aparılmışdır.